Από τα περίπου 130–140 πλοία που περνούσαν καθημερινά από τα Στενά του Ορμούζ πριν από τον πόλεμο, την Τετάρτη πέρασαν μόλις εννέα. Και ίσως αυτός ο αριθμός να περιγράφει καλύτερα από οτιδήποτε άλλο τι συμβαίνει αυτή τη στιγμή σε μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες αρτηρίες του κόσμου.
Δεν πρόκειται πλέον για μία κακή ημέρα ή για μια πρόσκαιρη πτώση της κίνησης. Οι διελεύσεις παραμένουν καθηλωμένες σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα, ενώ το πολιτικό αδιέξοδο μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν δεν αφήνει προς το παρόν πολλά περιθώρια αισιοδοξίας για γρήγορη επιστροφή στην κανονικότητα.
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Kpler, την Τετάρτη πέρασαν από το Ορμούζ εννέα πλοία μεταφοράς εμπορευμάτων, ακριβώς όσα και την Τρίτη. Η σύγκριση με τα προπολεμικά επίπεδα είναι εντυπωσιακή: από περίπου 130–140 διελεύσεις ημερησίως, η κίνηση έχει περιοριστεί πλέον σε ένα μικρό μέρος εκείνης που θεωρούνταν φυσιολογική.
Την ίδια ώρα, Ουάσιγκτον και Τεχεράνη δίνουν δύο εντελώς διαφορετικές εικόνες για την κατάσταση. Οι ΗΠΑ υποστηρίζουν ότι το Στενό είναι ανοικτό, ενώ το Ιράν επιμένει ότι παραμένει κλειστό. Για τους ανθρώπους της ναυτιλίας, όμως, η συζήτηση αυτή έχει μικρότερη σημασία από ό,τι οι πραγματικοί αριθμοί.
Ένα Στενό από το οποίο περνούν εννέα πλοία αντί για 130 ή 140 μπορεί να είναι τυπικά ανοικτό, επιχειρησιακά όμως απέχει πολύ από το να λειτουργεί κανονικά.
Αυτό είναι και το στοιχείο που αρχίζει να αλλάζει τη στάση της αγοράς. Τις πρώτες ημέρες της κρίσης, ο σχεδιασμός βασιζόταν σε μεγάλο βαθμό στην εκτίμηση ότι η αναστάτωση θα ήταν προσωρινή. Όσο όμως περνούν οι ημέρες χωρίς ουσιαστική ανάκαμψη της κυκλοφορίας, οι ναυτιλιακές, οι πετρελαϊκές εταιρείες και οι traders είναι υποχρεωμένοι να εξετάζουν ένα πολύ διαφορετικό σενάριο: ότι η σημερινή κατάσταση μπορεί να κρατήσει.
Και όταν μια προσωρινή κρίση αποκτά διάρκεια, αλλάζουν και οι αποφάσεις.
Τα υψηλότερα ασφάλιστρα πολεμικού κινδύνου παύουν να αντιμετωπίζονται ως έκτακτο κόστος και περνούν στους υπολογισμούς των ταξιδιών. Η διαθεσιμότητα δεξαμενόπλοιων στον Κόλπο περιορίζεται, οι πλοιοκτήτες γίνονται περισσότερο επιφυλακτικοί και οι μεταφορτώσεις από πλοίο σε πλοίο, οι γνωστές STS, αποκτούν μεγαλύτερη σημασία.
Παράλληλα, οι ενεργειακές εταιρείες αναζητούν τρόπους ώστε μέρος των φορτίων να φτάνει στις διεθνείς αγορές χωρίς να εξαρτάται αποκλειστικά από το Ορμούζ. Εναλλακτικοί τερματικοί σταθμοί, χερσαίοι αγωγοί και μεταφορτώσεις έξω από τον Περσικό Κόλπο αποκτούν πλέον διαφορετική στρατηγική βαρύτητα.
Το πρόβλημα για τη ναυτιλία είναι ότι δεν υπάρχει πίεση μόνο στο Ορμούζ.
Στο Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, την άλλη μεγάλη πύλη της περιοχής, η κίνηση υποχώρησε επίσης. Σύμφωνα με την Kpler, την Τετάρτη καταγράφηκαν 27 διελεύσεις πλοίων μεταφοράς εμπορευμάτων, από 32 την Τρίτη. Και η πραγματική εικόνα είναι δυσκολότερο να αποτυπωθεί πλήρως, καθώς στα συγκεκριμένα δεδομένα δεν περιλαμβάνονται πλοία που ταξιδεύουν με απενεργοποιημένο AIS.
Έτσι δημιουργείται μία κατάσταση που δύσκολα θα μπορούσε να θεωρηθεί φυσιολογική για το παγκόσμιο εμπόριο: δύο από τα σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα της Μέσης Ανατολής βρίσκονται την ίδια στιγμή υπό έντονη πίεση.
Το Ορμούζ αποτελεί την έξοδο του Περσικού Κόλπου προς τον Ινδικό Ωκεανό. Το Bab el-Mandeb είναι η είσοδος προς την Ερυθρά Θάλασσα και το Σουέζ. Όταν και οι δύο διαδρομές αντιμετωπίζουν σοβαρούς περιορισμούς, η επίδραση δεν σταματά στα ίδια τα Στενά. Μεταφέρεται στους ναύλους, στις ασφαλίσεις, στις αποστάσεις των ταξιδιών, στη διαθεσιμότητα των πλοίων και τελικά στο κόστος μεταφοράς.
Γι’ αυτό και το βασικό ερώτημα στην αγορά αλλάζει. Δεν είναι πλέον μόνο «πότε θα επιστρέψει η κανονικότητα;».
Είναι τι θα συμβεί εάν δεν επιστρέψει σύντομα.
Και όσο το Ορμούζ παραμένει στις εννέα διελεύσεις και το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ κινείται επίσης σε περιορισμένα επίπεδα, τόσο περισσότερο η ναυτιλία θα σχεδιάζει τις επόμενες κινήσεις της όχι περιμένοντας το τέλος της κρίσης, αλλά μαθαίνοντας να λειτουργεί μέσα σε αυτήν.
Διαβάστε επίσης
Στεγαστικό: Τα 14 μέτρα που δείχνουν τι έρχεται για τα ακίνητα στη ΔΕΘ
Τραμπ: «Οικονομική D-Day» κατά του Ιράν – Στο στόχαστρο η Kίνα
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ