Το παρασκήνιο και η επόμενη ημέρα στον ΟΛΠ

του Μηνά Τσαμόπουλου

«Να βρούμε μια καλή τιμή να κλείσουμε», ήταν η λογική που επικράτησε στις διαπραγματεύσεις μεταξύ της ελληνικής κυβέρνησης και της κρατικών κινεζικών συμφερόντων Cosco ώστε να πουληθεί το 67% της ΟΛΠ Α.Ε.

Το Μαξίμου ήθελε, αφενός, να δώσει απτά δείγματα γραφής στους θεσμούς ότι αρχίζει την υλοποίηση των δεσμεύσεων για ιδιωτικοποιήσεις και, αφετέρου, να κατευνάσει τις διαμαρτυρίες των διαφωνούντων στη χώρα, εντός και εκτός κόμματος, με το επιχείρημα ότι θα εισπράξει υψηλό αντίτιμο και ότι δεν ξεπούλησε το λιμάνι.

Οι Κινέζοι καίγονταν ακόμη περισσότερο να καθαρίσουν με την εκκρεμότητα του ΟΛΠ, αφού θέλουν να τρέξουν ανενόχλητοι τα επενδυτικά τους προγράμματα στην Ευρώπη έχοντας ως πύλη εισόδου τον Πειραιά.

Γι’ αυτό έστειλαν στην Ελλάδα την κυρία Sun Yueying που βρίσκεται στην τρίτη θέση της ιεραρχίας του ομίλου. Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, το ΤΑΙΠΕΔ κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων είχε ζητήσει περίπου 24 ευρώ ανά μετοχή, ενώ οι Κινέζοι έδιναν 17,5 ευρώ. Τελικά οι δύο πλευρές συμφώνησαν στα 22 ευρώ, με το συνολικό τίμημα να ανέρχεται στα 368,5 εκατ. ευρώ.

Μέσα στο σκηνικό αυτό, ο υπουργός Ναυτιλίας Θοδωρής Δρίτσας συνεχίζει να αντιστέκεται. Πληροφορίες που διέρρεαν από κύκλους του λιμανιού ήθελαν τον υπουργό, το βράδυ της περασμένης Τετάρτης, να έχει μυστική συνάντηση με συνδικαλιστές και πολιτικούς φορείς προκειμένου να εξετάσουν τρόπους αντίδρασης στη συμφωνία. Δεν είναι τυχαίο ότι αργά το βράδυ της Τετάρτης, μετά την ανακοίνωση της συμφωνίας, ο κ. Δρίτσας υποστήριξε ότι ενημερώθηκε από το δελτίο Τύπου του ΤΑΙΠΕΔ για την απόφαση και ζήτησε όλα τα έγγραφα στα οποία βασίστηκε αυτή, τονίζοντας ότι επιθυμεί να έχει αναλυτική ενημέρωση.

Σε ό,τι αφορά το τίμημα της πώλησης που ανέρχεται στα 368,5 εκατ. ευρώ, με τη συνολική κεφαλαιοποίηση του ΟΛΠ να ανέρχεται στα 325 εκατ. ευρώ για το 100% των μετοχών, οικονομικοί αναλυτές εκτιμούν ότι η προσφορά των Κινέζων είναι σχεδόν 10% πάνω από το μισό της αξίας του λιμανιού, το οποίο σε πρόσφατη αξιολόγηση εκτιμήθηκε στα 500 εκατ. ευρώ. Για τις επενδύσεις υπάρχει ένα «ναι μεν αλλά». Θα πραγματοποιηθούν επενδύσεις ύψους 350 εκατ. ευρώ εκ των οποίων τα 300 εκατ. εντός πενταετίας και τα υπόλοιπα 50 εντός δεκαετίας. Οικονομικοί κύκλοι επισημαίνουν ότι «τα ποσά αυτά δεν είναι καθαρή θέση αφού κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει την αξία τους στο βάθος χρόνου που θα υλοποιηθούν».

Από την άλλη πλευρά κύκλοι της κυβέρνησης υπογραμμίζουν ότι η συμφωνία είναι συμφέρουσα για το Δημόσιο: «την τελευταία πενταετία είχε καθαρά κέρδη μόλις 35,5 εκατ. ευρώ, ενώ η Cosco μέσω της θυγατρικής της ΣΕΠ έχει καταβάλει 158,337 εκατ. ευρώ σε ενοίκια για την παραχώρηση των προβλητών ΙΙ και ΙΙΙ. Ενώ το έσοδο για το Δημόσιο από τη σύμβαση παραχώρησης των λιμενικών υποδομών στον ΟΛΠ είναι μόλις 27,067 εκατ. ευρώ την τελευταία δεκαετία το αντίστοιχο έσοδο του ΟΛΠ από την Cosco για την πενταετία μόνο που λειτουργεί την προβλήτα ΙΙ ανέρχεται σε 158,337 εκατ. ευρώ» και καταλήγουν τονίζοντας ότι «ο τζίρος του ΟΛΠ βαίνει μειούμενος χρόνο με τον χρόνο».

Οι Κινέζοι θα δώσουν ιδιαίτερο βάρος στην κρουαζιέρα αλλά και στη ναυπηγοεπισκευή, με απώτερο στόχο να μετατρέψουν τον Πειραιά σε κέντρο μετασκευών και επισκευών στην Ανατολική Μεσόγειο, καθώς και σε βασικό λιμάνι κρουαζιέρας.

Η Cosco βρίσκεται σε διαδικασία συγχώνευσης με τον δεύτερο μεγαλύτερο κινεζικό όμιλο, την China Shipping, με στόχο να αντέξουν τον έντονο ανταγωνισμό, αλλά και την πολυετή κρίση που πλήττει τη ναυτιλιακή βιομηχανία. Είναι ο μεγαλύτερος ναυτιλιακός όμιλος στη Χώρα του Κόκκινου Δράκου. Διαχειρίζεται στόλο από 800 πλοία και βρίσκεται σταθερά στους έξι μεγαλύτερους port operators παγκοσμίως. Στον όμιλο ανήκουν ορισμένα από τα μεγαλύτερα ναυπηγεία.

Ο Πειραιάς στον σύγχρονο Δρόμο του Μεταξιού

Το λιμάνι του Πειραιά βρίσκεται σε κομβικό σημείο για την Κίνα που θέλει να αναπτύξει τον νέο Δρόμο του Μεταξιού επενδύοντας δισεκατομμύρια δολάρια. Οι Κινέζοι που ούτως ή άλλως έπαιζαν μόνοι τους στο θέμα του ΟΛΠ αφού, έχοντας τις Προβλήτες 2 και 3 με το δυτικό τμήμα της τελευταίας να είναι υπό κατασκευή, κυριαρχούν στο λιμάνι του Πειραιά και δεν υπήρχε περίπτωση να προσπαθήσει οποιοσδήποτε να τους ανταγωνιστεί αφού «θα τον εξαφάνιζαν από τον χάρτη». Η δυναμικότητα των Προβλητών ΙΙ και ΙΙΙ της ΣΕΠ Α.Ε.-Cosco θα αυξηθεί από 3.700.00 TEU-εμπορευματοκιβώτια σε 6.200.00 TEU.

Η Ελλάδα βρίσκεται μπροστά σε μια μεγάλη ευκαιρία για επενδύσεις αφού οι Κινέζοι τη συμπεριλαμβάνουν στον σχεδιασμό του νέου Δρόμου του Μεταξιού. «Μετά την επιτυχημένη, έστω και καθυστερημένη, υπογραφή της επέκτασης με την Προβλήτα ΙΙΙ του Σταθμού Εμπορευματοκιβωτίων της Cosco στον Πειραιά, τον περασμένο Ιανουάριο, είχαμε την ευτυχή συγκυρία της ανακοίνωσης, διά στόματος του προέδρου της Κίνας, του σχεδιασμού του σύγχρονου Δρόμου του Μεταξιού με τον αγγλικό τίτλο “One belt, one road”, “Μια (οικονομική) ζώνη, ένας δρόμος”.

Ουσιαστικά πρόκειται για τη νέα διαμετακομιστική γραμμή των προϊόντων της Κίνας διά θαλάσσης, με την Ελλάδα να καθίσταται ένας από τους κύριους ενδιάμεσους σταθμούς. Αυτό επιβεβαιώνει την επιθυμία της κινεζικής κυβέρνησης να επενδύσει στη χώρα μας», σχολιάζουν τραπεζικοί κύκλοι και επισημαίνουν: «Το εγχείρημα στηρίζει ένα fund κινεζικών συμφερόντων που ξεκίνησε με 40 δισ. δολάρια τα οποία “ψάχνουν για νέο κάτοχο”. Το γεωπολιτικό-οικονομικό παιχνίδι ανοίγει».

Τι προβλέπει η συμφωνία πώλησης

■ Η πώληση του 67% του ΟΛΠ θα γίνει σε δύο φάσεις. Μετά την υπογραφή της συμφωνίας και την ικανοποίηση των όρων της θα γίνει η μεταβίβαση του 51% του μετοχικού κεφαλαίου στην Cosco. Το υπόλοιπο 16% θα μεταβιβαστεί στο τέλος της πρώτης πενταετίας, μετά την ολοκλήρωση των συμφωνημένων υποχρεωτικών επενδύσεων, ύψους 300 εκατ. ευρώ.

■ Εκτιμάται ότι θα υπάρξει σημαντικό ύψος επιπλέον επενδύσεων μέχρι τη λήξη της παραχώρησης το 2052, ήτοι άλλα 270 εκατ. ευρώ μεταξύ 2027-2052.

■ Το Ελληνικό Δημόσιο διατηρεί 23% του μετοχικού κεφαλαίου του ΟΛΠ και 3 θέσεις στο διοικητικό συμβούλιο μέχρι τη μεταβίβαση του 16%. Μετά τη μεταβίβαση του 16%, το Δημόσιο παραμένει με 7% και μία θέση στο Δ.Σ.

■ Το μέρισμα της οικονομικής χρήσης 2015 θα αποδοθεί στο Ελληνικό Δημόσιο. Από την εισαγωγή της ΟΛΠ στο Χ.Α., το 2002, έχουν εισπραχθεί μόλις 27,15 εκατ. ευρώ από μερίσματα για τη συμμετοχή του κατά 74% στον Οργανισμό, μέσος όρος 2 εκατ. ευρώ ετησίως.

■ Για το αντίστοιχο διάστημα, 2002-2014, το συνολικό αντάλλαγμα παραχώρησης που εισέπραξε το Ελληνικό Δημόσιο βάσει της σύμβασης παραχώρησης ανήλθε σε μόλις 29,59 εκατ. ευρώ, μέσος όρος 2 εκατ. ευρώ ετησίως.

Σύμφωνα με κύκλους του ΤΑΙΠΕΔ, έχει διασφαλιστεί ότι ο ΟΛΠ υπό ιδιωτικό έλεγχο θα διατηρήσει την έδρα του στην Ελλάδα και θα παραμείνει εισηγμένη εταιρεία στο Χρηματιστήριο Αθηνών.

■ Το Ελληνικό Δημόσιο θα συνεχίσει να διαχειρίζεται-εποπτεύει όλες τις διοικητικές λειτουργίες του λιμένα και τις λιμενικές υποδομές που σχετίζονται με τις αρμοδιότητες μέσω της νέας Αρχής Λιμένος.

■ Δεν πωλούνται οι λιμενικές εγκαταστάσεις, αλλά ο ΟΛΠ, η εταιρεία που λειτουργεί ως παραχωρησιούχος τους μέχρι το 2052.

■ Με τη λήξη της σύμβασης παραχώρησης, η διαχείριση όλων των λιμενικών υποδομών, πλήρως λειτουργικών, επιστρέφεται στο Ελληνικό Δημόσιο μαζί με όλες τις επενδύσεις και υποδομές που έχουν αναπτυχθεί και υλοποιηθεί και απαιτούνται για την λειτουργία τους.