‘’Αχνά’’ σημάδια βελτίωσης βλέπουν στην ελληνική αγορά ακινήτων οι κτηματομεσίτες

Της Στεφανίας Σούκη

Αυξανόμενο ενδιαφέρον, για πρώτη φορά από την αρχή της κρίσης, για σπίτια μεγαλύτερης επιφάνειας και –σχετική- μείωση στους 6 μήνες του μέσου απαιτούμενου χρόνου διάθεσης των προς πώληση κατοικιών.

Η εγχώρια κτηματαγορά εξακολουθεί να βρίσκεται στο ναδίρ, με την πτώση των τιμών, τουλάχιστον για τα σπίτια, να προβλέπεται ότι θα συνεχισθεί και το 2015, ωστόσο οι μεγαλύτεροι κτηματομεσίτες και σύμβουλοι ακινήτων με δίκτυα σε όλη την Ελλάδα έχουν αρχίσει ήδη και εντοπίζουν αλλαγές, προς το θετικότερο, στη συμπεριφορά αγοραστών και πωλητών. Τα μικρότερα μεταχειρισμένα σπίτια εξακολουθούν να πουλάνε περισσότερο, όπως άλλωστε έχει καταγραφεί από τις αρχές της κρίσης, ωστόσο για πρώτη φορά από το δεύτερο τρίμηνο του 2014, αυξάνεται το ενδιαφέρον για τα μεγαλύτερα σπίτια, ενώ δεδομένων των συνθηκών κρίσης, οι μεσίτες χαρακτηρίζουν παράδοξο το γεγονός ότι έχει αρχίσει να μειώνεται ο χρόνος αναμονής για τον πωλητή, από την στιγμή που θα αποφασίσει να ‘’βγάλει’’ ένα σπίτι στην αγορά μέχρι αυτό τελικά να πουληθεί.

Δανός, Epavlis, E-Real Estate, Intercasa, Metro-one, Remax Ελλάς, Merryland Real Estate, Energy Land Estate Γιακουµάκης, Γιαννουλέλης, Ρεβύθης, Ζηρογιάννης, Καραβάς, Τσουρούφλη, Golden Home κ.α. είναι μεταξύ των μεσιτικών γραφείων που δίνουν τα εκτιμήσεις τους κάθε τρίμηνο στην Τράπεζα της Ελλάδος σχετικά με το πώς έχει και πώς πρόκειται να κινηθεί η αγορά κατά τους επόμενους μήνες. Πέραν των γενικών εκτιμήσεων για τις τιμές, οι μεσίτες απαντούν και για τις ‘’συμπεριφορές’’ αγοραστών και πωλητών. Από την επιμέρους επεξεργασία λοιπόν των στοιχείων για το δεύτερο τρίμηνο του 2014, φαίνεται ότι με βάση τις –λίγες- συναλλαγές που πραγματοποίησαν οι μεσίτες, το µέσο ποσοστό έκπτωσης που επιτεύχθηκε στις πράξεις αγοραπωλησιών, σε σχέση µε την αρχική ζητούµενη τιµή, ανήλθε στο 17%, ενώ καταγράφονται µεµονωµένα ποσοστά έκπτωσης που φθάνουν και στο 40%, όταν πρόκειται για αγορές ‘’μετρητοίς’’.

Βάσει επίσης των απαντήσεων των επαγγελματιών, το 20% του συνόλου των πράξεων αγοραπωλησίας που πραγματοποιήθηκαν κατά το β΄ τρίμηνο του 2014 αξιοποίησε τραπεζικό δανεισμό (έναντι 16%, 25% και 26% κατά το γ΄ και δ΄ τρίµηνο του 2013 και το α΄ τρίµηνο του 2014, αντίστοιχα). Το µέσο ποσοστό του τιµήµατος το οποίο καλύφθηκε µέσω του δανεισµού εκτιµάται ότι ανήλθε στο 38%.

Παρά το γεγονός ότι το απόθεµα των αδιάθετων κατοικιών παραµένει υψηλό, οι νέες µισθώσεις καταγράφονται αυξηµένες: Εκτιμάται μάλιστα ότι τα ενοίκια των κατοικιών έχουν υποχωρήσει από 4% έως 11% το β΄ τρίµηνο του 2014 σε σχέση µε το αντίστοιχο τρίµηνο του 2013.

Ως προς τις προσδοκίες, το ποσοστό των επαγγελµατιών που πιστεύει ότι θα υπάρξει περαιτέρω µείωση των τιµών τους επόμενους μήνες συνεχίζει να περιορίζεται φθάνοντας στο 22% το β΄ τρίµηνο του 2014 (από 28% το α’ τρίμηνο του έτους). Επιπλέον, ποσοστό µόλις 2% των επαγγελµατιών εκτιµά ότι συνολικά οι συνθήκες της αγοράς κατοικίας θα επιδεινωθούν, 39% κρίνει ότι θα υπάρξει σταθεροποίηση, ενώ η πλειοψηφία (59%) εκτιµά ότι θα υπάρξει µικρή βελτίωση.

Τα επαγγελματικά ακίνητα

Στον τομέα των επαγγελματικών ακινήτων, το ενδιαφέρον για ακίνητα επένδυσης, παρουσιάζεται ενισχυµένο, χωρίς όµως να καταγράφεται ακόµα σηµαντικός όγκος πράξεων. Οι επαγγελµατίες  της αγοράς επισηµαίνουν ότι από το β΄ τρίµηνο του 2014 διαπιστώθηκε πτώση στις επιδιωκόµενες από τους υποψήφιους επενδυτές αποδόσεις, τάση η οποία – αν δεν αναχαιτιστεί από δυσµενείς οικονοµικές ή πολιτικές εξελίξεις – αναµένεται σταδιακά να οδηγήσει στην αύξηση των τιµών των υψηλών προδιαγραφών επαγγελµατικών ακινήτων.

Οι μεσίτες καταγράφουν μία  τάση σταθεροποίησης και βελτίωσης ειδικά για τους τοµείς των γραφείων και των καταστηµάτων, ενώ οι βιοµηχανικοί χώροι και οι αποθήκες εµφανίζουν περαιτέρω επιδείνωση για το ήµισυ των ερωτηθέντων την ίδια στιγμή που οι υπόλοιποι κρίνουν ότι η αγορά παρέµεινε σταθερή. Ειδικά η αγορά των καταστηµάτων, η οποία εµφανίστηκε ως η πλέον ευάλωτη κατά το 2011 µέχρι και τα πρώτα τρίµηνα του 2012, µετά από µια σταδιακή τάση σταθεροποίησης το 2013, από το β΄ τρίµηνο του 2014 παρουσιάζει ισχυρές θετικές ενδείξεις. Σε ετήσια βάση, οι αγοραίες αξίες των επαγγελµατικών ακινήτων, αν και µε σχετικά µειωµένους ρυθµούς, συνέχισαν την πτωτική τους τάση: Το µέσο εύρος της µείωσης εκτιµάται από τους ερωτηθέντες σε 7% έως 21% για τα γραφεία, σε σχέση με το αντίστοιχο ποσοστό στο τέλος του πρώτου εξαμήνου του 2013,  8% έως 21% για τα καταστήµατα και 6% έως 20% για τα βιοµηχανικά ακίνητα.