Ανοδική ήταν αντίδραση των αγορών στην απόφαση της Fed να ξεκινήσει μείωση της παροχής ρευστότητας προς την οικονομία. Πότε ήταν η τελευταία φορά, όμως, που μία μεγάλη κεντρική τράπεζα προέβη σε μία τέτοια κίνηση; Και πως κύλησε ύστερα η κατάσταση; Αξίζει να δούμε, καθώς η ιστορία επαναλαμβάνεται…. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι Τράπεζα της Ιαπωνίας. Οι αγορές υποδέχθηκαν με χαρά την απόφαση για περίπου δύο εβδομάδες, αλλά μετά ακολούθησε πτώση 24% για τους επόμενους δύο μήνες.
Αφού ακολούθησε μια στρατηγική μηδενικών επιτοκίων και εφόσον ήρθε αντιμέτωπη με την επιδείνωση της οικονομίας σε ένα περιβάλλον πτώσης των τιμών, η Τράπεζα της Ιαπωνίας (BoJ) ανακοίνωσε ποσοτική χαλάρωση στις 19 Μαρτίου 2001 και το διατήρησε μέχρι στις 9 Μαρτίου του 2006 .
Προέβη στην αγορά ιαπωνικών κρατικών ομολόγων για να ενισχύσει τα αποθεματικά (ή τα ισοζύγια τρεχουσών συναλλαγών) που διατηρούν οι εμπορικές τράπεζες στην κεντρική τράπεζα της χώρας. Πιο πρόσφατα, μετά την έναρξη της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης, η Τράπεζα της Ιαπωνίας αύξησε τα δάνεια προς τις τράπεζες και προέβη σε περαιτέρω αγορές ιαπωνικών κρατικών ομολόγων και άλλων τίτλων του ιδιωτικού τομέα.
Η ποσοτική χαλάρωση στην Ιαπωνία κινήθηκε με πολύ έντονους ρυθμούς νωρίτερα φέτος, μετά τον διορισμό του νέου διοικητή της Τράπεζας της Ιαπωνίας, Χαρουχίκο Κουρόντα, και την αποκάλυψη της πολιτικής που η κεντρική τράπεζα ονομάζει “Ποσοτική και Ποιοτική Χαλάρωση”. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, σχέδια για τον διπλασιασμό της νομισματικής βάσης, τον διπλασιασμό των θέσεων της κεντρικής τράπεζας σε ιαπωνικά κρατικά ομόλογα, την επέκταση των λήξεων των κρατικών ομολόγων που διαθέτει, και την αύξηση του πληθωρισμού στο 2% σε διάστημα δύο μόνο ετών.
Το πολύ έντονο αυτό πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης εντάσσεται στα πλαίσια της πολιτικής των “Αμπενόμικς”, μιας ευρείας στρατηγικής που διέγραψε ο πρωθυπουργός Σίνζο Άμπε τόσο κατά την προεκλογική περίοδο τον Δεκέμβριο του 2012 όσο και αργότερα. Η προσέγγισή του βασίζεται σε τρεις άξονες, δηλαδή σε δημοσιονομικά μέτρα τόνωσης, νομισματικά μέτρα τόνωσης και οικονομικές μεταρρυθμίσεις, και είχε ήδη κάποια επιτυχία. Ειδικότερα, συνέβαλε στην απότομη διολίσθηση του γεν, στην απότομη άνοδο της αγοράς μετοχών και των εταιρικών κερδών, στη βελτίωση του κλίματος εμπιστοσύνης στην καταναλωτική κοινότητα και στους κύκλους των επιχειρήσεων, και στην ισχυρή αύξηση του ΑΕΠ.
Η Ιαπωνία, ωστόσο, σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να χαρακτηριστεί υγιής. Παρά το γεγονός ότι η κατά 25% μείωση στη συναλλαγματική ισοτιμία γεν/δολαρίου από τον Σεπτέμβριο 2012 έως τον Μάιο 2013 ήταν θετική για την οικονομία της χώρας, το νόμισμα σταθεροποιήθηκε κατά τους τελευταίους μήνες και ενδεχομένως να πρέπει να επέλθει περαιτέρω πτώση για να διατηρηθεί σε υψηλότερα επίπεδα ο εγχώριος πληθωρισμός. Επιπλέον, τα δημοσιονομικά μέτρα των Αμπενόμικς έφεραν τον προϋπολογισμό της Ιαπωνίας σε πολύ δυσχερή θέση. Σύμφωνα με τις πιο πρόσφατες εκτιμήσεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, η Ιαπωνία ενδέχεται να εμφανίσει φέτος τεράστιο έλλειμμα στον κρατικό προϋπολογισμό ύψους 9,5% επί του ΑΕΠ, ενώ το ακαθάριστο κρατικό χρέος θα φθάσει σε ποσοστό 244% επί του ΑΕΠ.
E. Σ.
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.