Μάριο Μορέτο Πολεγκάτο: Ο Ιταλός μεγιστάνας των… τρύπιων παπουτσιών

Με την πατέντα των υποδημάτων που μπορούν να αναπνεύσουν αλλά να είναι και αδιάβροχα, έχτισε την αυτοκρατορία της Geox

Λένε ότι η μοίρα κάποιων ανθρώπων, αν όχι των περισσότερων, είναι προδιαγεγραμμένη και δεν μπορούν να κάνουν τίποτα για να την αλλάξουν. Κάτι τέτοιο έμοιαζε να συμβαίνει και με την περίπτωση του κ. Μάριο Μορέτι Πολεγκάτο. Οχι μόνο δεν προοριζόταν για τη διοίκηση μιας εταιρείας ένδυσης και υπόδησης, αλλά δεν επρόκειτο να ιδρύσει μια δική του επιχείρηση. Οταν ήταν μωρό, όπως του είπε η μητέρα του, ο πατέρας του τού έβρεξε τα χείλη με κρασί και ανακοίνωσε ότι εκείνος ήταν που, όταν θα μεγάλωνε, θα αναλάμβανε να συνεχίσει την οικογενειακή παράδοση «τρέχοντας» το οινοποιείο της φαμίλιας του στη βορειοανατολική Ιταλία. Πράγματι, ο Μάριο μπήκε στην οικογενειακή επιχείρηση, εκπληρώνοντας -εν μέρει- τις βουλές του πατέρα του. Δεν έμελλε, όμως, να ριζώσει εκεί – κι αυτό εξαιτίας ενός επαγγελματικού ταξιδιού στις ΗΠΑ.

Αφού παρακολούθησε ένα συνέδριο για οινοπαραγωγούς στο Ρίνο, ο κ. Πολεγκάτο αποφάσισε να χαρίσει στον εαυτό του μερικές ημέρες χαλάρωσης κάνοντας ένα ταξίδι στην έρημο της Νεβάδα. Σε έναν από τους περιπάτους, όμως, ένιωσε τα πόδια του να… παίρνουν φωτιά. Ηταν τόσο άβολο το συναίσθημα που έβγαλε το ελβετικό του μαχαίρι και άνοιξε τρύπες στα αθλητικά του παπούτσια προκειμένου να μπορέσει να συνεχίσει τη βόλτα του. Σχεδόν αμέσως ένιωσε ανακούφιση, αλλά και αποφάσισε ότι ο τρόπος που φτιάχνονταν τα παπούτσια χρειαζόταν να ξαναεφευρεθεί – και μάλιστα ήταν εκείνος ο κατάλληλος άνθρωπος για να φέρει εις πέρας ένα τέτοιο εγχείρημα. «Ηθελα τα παπούτσια να μπορούν να αναπνεύσουν και την ίδια στιγμή να είναι αδιάβροχα», εξηγεί σήμερα ο 62χρονος επιχειρηματίας και συνεχίζει: «Ξόδεψα τρία χρόνια ερευνώντας και αναπτύσσοντας την πατέντα μου. Επειτα την πρόσφερα σε όλες τις μεγάλες εταιρείες παπουτσιών, αλλά καμία δεν με εμπιστεύτηκε. Εγώ όμως συνέχισα να υποστηρίζω πολύ δυνατά το όλο σχέδιο. Στο κάτω-κάτω, η ιδέα ήταν τόσο απλή, τόσο εύκολη να την εξηγήσεις και να την καταλάβουν».

Με τις μεγάλες εταιρείες υποδημάτων να τον απορρίπτουν, πριν από 17 χρόνια και σε ηλικία 45 ετών ο κ. Πολεγκάτο ήξερε ότι δεν μπορούσε να περιμένει αν και πότε θα αντιλαμβάνονταν και θα αποδέχονταν την ιδέα του. Ετσι, πήρε με ένα τραπεζικό δάνειο και ίδρυσε τη δική του εταιρεία παπουτσιών, που είναι σήμερα παγκοσμίως γνωστή με το όνομα Geox και τον έκανε δισεκατομμυριούχο. Στο ξεκίνημα προσέλαβε πέντε νέους ανθρώπους από το χωριό του στην Ιταλία – μόνο που, αντίθετα απ’ ό,τι θα περίμενε κανείς, δεν γνώριζε κανέναν εξ αυτών, δεν είχε δουλέψει ποτέ στο παρελθόν μαζί τους και κανένας τους δεν γνώριζε πώς να «τρέξει» μια επιχείρηση. Σήμερα η Geox είναι ένας παγκόσμιος κολοσσός με 30.000 υπαλλήλους (συμπεριλαμβανομένων των πέντε πρώτων στην ιστορία της) και 1.300 καταστήματα σε όλο τον κόσμο. Μάλιστα αναπτύσσεται συνεχώς και, «ξεφεύγοντας» από το αρχικό concept της κατασκευής και πώλησης παπουτσιών, εμπορεύεται πλέον και τα δικά της ρούχα. Δέκα χρόνια νωρίτερα εισήχθη στο Χρηματιστήριο του Μιλάνου πουλώντας το 29% των μετοχών της – το υπόλοιπο 71% παρέμεινε στην κατοχή του κ. Πολεγκάτο. Παρά την εντυπωσιακή εξάπλωση της εταιρείας του, ο ίδιος λέει ότι άρχισε την Geox σιγά-σιγά και διστακτικά, βλέποντάς την περισσότερο ως χόμπι, ενώ παράλληλα εργαζόταν στο οικογενειακό οινοποιείο προκειμένου να έχει ένα σταθερό μηνιαίο εισόδημα. Ανατρέχοντας στο παρελθόν, αναγνωρίζει ότι ξόδεψε άσκοπα τρία χρόνια προσπαθώντας -και αποτυγχάνοντας- να πουλήσει την πατέντα του. Τώρα δηλώνει πως θα ευχόταν να είχε ξεκινήσει την Geox νωρίτερα. Αντίθετα, αυτό που διατείνεται πως έκανε σωστά ήταν να υποβάλει αίτηση αναγνώρισης της ευρεσιτεχνίας του ευθύς αμέσως όχι σε μία ή σε δύο, αλλά σε 100 χώρες. «Πρέπει να προστατεύεις τις ιδέες σου», εξηγεί μιλώντας στο BBC. «Επειτα από 17 χρόνια στον χώρο, το προϊόν μας παραμένει μοναδικό επειδή το προστάτεψα κατοχυρώνοντας την πατέντα».

Ο Ιταλός επιχειρηματίας, μάλιστα, είναι τόσο ένθερμος υποστηρικτής της ανάγκης οι εταιρείες να προστατεύουν τις εφευρέσεις τους, που είναι και μέλος του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διπλωμάτων Ευρεσιτεχνίας – και όχι μόνο. Συγκαταλέγεται επίσης μεταξύ των ανθρώπων που επιλέγουν τις υποψηφιότητες για το βραβείο του Ευρωπαίου Εφευρέτη. Ακόμη, δίνει διαλέξεις με αντικείμενο την πνευματική ιδιοκτησία, ένα ακανθώδες ζήτημα επί του οποίου έχει ορισμένες ακλόνητες πεποιθήσεις: «Επιτρέψτε μου να σας πω μια ιστορία. Πριν από πολλά χρόνια κάποιος στη Νάπολη δημιούργησε τον καφέ εσπρέσο και κάποιος άλλος έφτιαξε την πίτσα – αλλά κανείς δεν ξέρει ποιος. Τώρα είναι τα αμερικανικά Starbucks, τα οποία όλοι γνωρίζουν για τον καφέ, και η επίσης αμερικανική εταιρεία Pizza Hut, που έχει χιλιάδες πιτσαρίες σε όλο τον κόσμο».
 
Με τα λόγια αυτά, ο ιδιοκτήτης της Geox επιχειρεί να καταδείξει τη διαφορά ανάμεσα στο να έχεις μια ιδέα και στο να τη χρησιμοποιείς κιόλας, επειδή πιστεύει ότι στην Ευρώπη εν γένει -και στην Ιταλία ειδικότερα- δεν υπάρχει αρκετή στήριξη σε ανθρώπους με καινοτόμες ιδέες. «Τα σχολεία στην Ιταλία δεν εξηγούν την εφευρετικότητα, δεν τη στηρίζουν – και ακριβώς αυτό είναι το πρόβλημα και στην τοπική πολιτική: απλώς δεν επενδύουν στην καινοτομία», υποστηρίζει και προσθέτει: «Οι Ιταλοί επιχειρηματίες έχουν καλή φήμη στη διεθνή αγορά, αλλά αυτού του είδους ο σεβασμός και η αναγνώριση δεν υπάρχουν και για τους Ιταλούς πολιτικούς. Σε κείνους αρέσει να συζητούν πράγματα όπως η αναμόρφωση της γραφειοκρατίας, αλλά κανένας δεν μιλάει για την οικονομία, για την παροχή κινήτρων στους επιχειρηματίες».

Εισβολή στην αγορά της Κίνας με 400 καταστήματα

H κρίση χρέους στην ευρωζώνη δεν άφησε ανεπηρέαστη και την υποδηματοποιία του Ιταλού επιχειρηματία. Στους πρώτους εννέα μήνες του 2013 η Geox είδε τις πωλήσεις της να υποχωρούν σε ποσοστό 11,9%, ενώ στην τελευταία ανακοίνωση των οικονομικών της αποτελεσμάτων παραδέχεται ότι έχει υποστεί σημαντικά πλήγματα από τα μέτρα λιτότητας που εφαρμόζει η ιταλική κυβέρνηση συνεπεία της οικονομικής κρίσης στη ζώνη του ενιαίου ευρωπαϊκού νομίσματος. Ως αποτέλεσμα, η εταιρεία προχωρά σε αναδιοργάνωση βάζοντας λουκέτο σε καταστήματά της στην Ευρώπη τα οποία υπολειτουργούν – 115 έκλεισαν το 2013 και άλλα 68 αναμένεται να κλείσουν μέχρι το τέλος της φετινής χρονιάς. Αντίθετα, προχωρά σε επέκταση στην Ασία, εισβάλλοντας στην τοπική αγορά με σχέδια για τη δημιουργία 400 καταστημάτων στην Κίνα. Η μεγαλύτερη αλλαγή, ωστόσο, αφορά στις γυναίκες και στον ρόλο που αυτές θα διαδραματίσουν στο εξής στον στρατηγικό σχεδιασμό της ιταλικής φίρμας. Πλέον, η Geox θα προσπαθήσει να επαναλανσάρει τα προϊόντα της αναδεικνύοντας όχι μόνο το γεγονός ότι «αναπνέουν» και είναι αδιάβροχα, αλλά και την κομψότητά τους προκειμένου να απευθυνθεί σε ένα ευρύτερο γυναικείο κοινό. Παράλληλα, ο κ. Πολεγκάτο σχεδιάζει και την πρόσληψη ακόμα περισσότερων εκπροσώπων του «ασθενούς φύλου» στα καταστήματα της εταιρείας, η οποία εμφανώς τείνει να εξερευνήσει τη θηλυκή της πλευρά…