Τρεις τράπεζες στις αγορές για 6,2 δισ. – Τα σχέδια Πειραιώς και Alpha – Λύτρωση για Eurobank

Του Αλέξανδρου Κασιμάτη

Σε δύο ταχύτητες χωρίστηκε το τραπεζικό σύστημα μετά τα αποτελέσματα των stress tests της BlackRock που ανακοίνωσε η Τράπεζα της Ελλάδος. Σύμφωνα με αυτές, οι κεφαλαιακές ανάγκες ύψους 5,81 δισ. ευρώ των τεσσάρων συστημικών τραπεζών δεν πρόκειται να προκαλέσουν την αντίδραση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Η διαφωνία για το ύψος των κεφαλαιακών αναγκών -με το ΔΝΤ να πρωτοστατεί και να επιμένει για κεφαλαιακό κενό της τάξης των 9 δισ.- παρατείνεται τουλάχιστον έως τις ευρωεκλογές ή και πιθανότατα έως τα stress tests της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας τον Νοέμβριο.

Μέχρι να αποσαφηνιστούν οι προθέσεις της τρόικας πίσω από το βέτο που έθεσε για τις κεφαλαιακές ανάγκες των τραπεζών, το ζωτικό θέμα που παραμένει σε εκκρεμότητα δεν είναι πόσα κεφάλαια χρειάζονται οι τράπεζες, αλλά ο χρόνος που θα δοθεί σε αυτές προκειμένου να καλύψουν τα κεφαλαιακά κενά. Θα υποβάλουν έως τις 15 Απριλίου τα πλάνα ανακεφαλαιοποίησης, αλλά παραμένει ανοιχτό μέχρι πότε θα πρέπει να καλύψουν τα κενά.

Καθεμία τράπεζα αντιμετωπίζει αυτές τις αβεβαιότητες ανάλογα με τις δυνατότητες και την ευχέρεια κινήσεων που έχει. Η Τράπεζα Πειραιώς και η Αlpha Bank, που αποτελούν πλέον την πρώτη ταχύτητα του τραπεζικού συστήματος, μπήκαν επικεφαλής της κούρσας συγκέντρωσης κεφαλαίων ανακοινώνοντας αυξήσεις κεφαλαίου.

Η μεν Αlpha, με το πλεονέκτημα ότι είναι η συστημική τράπεζα με τις μικρότερες κεφαλαιακές ανάγκες (262 εκατ. ευρώ), θα προχωρήσει σε αύξηση κεφαλαίου κατά 1 δισ. ευρώ για να αποπληρώσει τις προνομιούχες μετοχές του Δημοσίου που είχαν δοθεί στην κρίση του 2008. Η δε Πειραιώς απάντησε κιόλας την ίδια ημέρα που η ΤτΕ ανακοίνωσε τα αποτελέσματα των stress tests με μια διπλή κίνηση. Εχοντας επίσης περιορισμένες κεφαλαιακές ανάγκες (425 εκατ. ευρώ) προχωρεί σε αύξηση κεφαλαίου 1,75 δισ. ευρώ, με στόχο να αποπληρώσει πλήρως τις προνομιούχες μετοχές του Δημοσίου, να καλύψει τις ανάγκες των stress tests και να ενισχύσει την κεφαλαιακή της βάση.

Ιδιαίτερη σημασία όμως έχει ότι η Πειραιώς γίνεται η πρώτη που σπάει τον πενταετή αποκλεισμό των ελληνικών τραπεζών από τις αγορές, καθώς ανακοίνωσε την έκδοση ομολόγου κύριου χρέους μέσω δημόσιας προσφοράς στις διεθνείς αγορές. Σύμβουλοί της σε αυτό το εγχείρημα είναι οι BNP Paribas, Credit Suisse, Deutsche Bank, Goldman Sachs και HSBC. Η εμπλοκή και μόνο των μεγαλύτερων διεθνών τραπεζών, ως συμβούλων, στην έκδοση του ομολόγου αποτελεί έμπρακτη ψήφο εμπιστοσύνης στις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας και του τραπεζικού συστήματος, καθώς όσο σημαντικές κι αν είναι οι αμοιβές, οι διεθνείς τράπεζες δεν αναλαμβάνουν δουλειές που μπορεί να τις εκθέσουν. Η έκδοση ομολόγου από την Πειραιώς είναι στρατηγικής σημασίας, καθώς ανοίγει μια αγορά κλειστή μέχρι σήμερα για τις ελληνικές τράπεζες και δεν είναι τυχαίο ότι μόλις ανακοινώθηκε έγινε πρωτοσέλιδο στην ηλεκτρονική έκδοση των «Financial Times».

Προαπαιτούμενο

Στη δεύτερη ταχύτητα του τραπεζικού συστήματος εντάσσονται η Εurobank και η Εθνική. Η Εurobank έχει εξασφαλίσει ήδη 2 δισ. ευρώ από ιδιώτες επενδυτές (Fairfax κ.λπ.), αλλά οι ανάγκες των 2.945 εκατ. που ανακοίνωσε η ΤτΕ προβληματίζουν, καθώς το dilution που θα υποστεί το ΤΧΣ είναι εκτεταμένο. Επιπρόσθετα η Εurobank έχει πάρει περίπου 950 εκατ. από προνομιούχες μετοχές, γεγονός που ανεβάζει τα αναζητούμενα κεφάλαια σε 3.895 εκατ. ευρώ. Ωστόσο, αντίθετα με τις Αlpha και Πειραιώς, τόσο η Εurobank όσο και η Εθνική δεν θα επιδιώξουν να επιστρέψουν στο Δημόσιο, τουλάχιστον σε αυτή τη φάση, τις προνομιούχες. Το πιθανότερο είναι ότι οι προνομιούχες μετοχές για τις δύο τράπεζες θα πληρωθούν από το Ελληνικό Δημόσιο με έντοκα και στη συνέχεια θα αποπληρωθούν μετά την πάροδο 2-3 ετών.

Οσον αφορά στη Εurobank, οι πληροφορίες φέρουν ως πιθανή την κάλυψη της αύξησης των 2,94 δισ. που ετοιμάζει η τράπεζα. Η σημαντική εξέλιξη όμως είναι ότι βρέθηκε φόρμουλα να ξεπεραστεί το βασικό εμπόδιο, που είναι ότι οι νέοι μέτοχοι θα συμμετάσχουν στην αύξηση σε τιμή σημαντικά χαμηλότερη από αυτή των 1,35 ευρώ ανά μετοχή με την οποία κεφαλαιοποίησε το ΤΧΣ την τράπεζα. Κατά πληροφορίες, στις διαπραγματεύσεις κυβέρνησης – τρόικας επιδιώκεται η ψήφιση του νομοσχεδίου για την ανακεφαλαιοποίηση και το ΤΧΣ να τεθεί ως προαπαιτούμενο για τη δόση. Με τον τρόπο αυτό θα ξεπεραστούν οι πολιτικές αντιδράσεις που συναντά σήμερα η ψήφιση του νομοσχεδίου.

Η Εθνική Τράπεζα, από την πλευρά της, ανακοίνωσε ότι δεν προτίθεται να προχωρήσει σε αύξηση κεφαλαίου και ότι ετοιμάζεται να καταθέσει «σχέδιο κεφαλαιακών ενεργειών που θα υλοποιηθεί εντός εύλογου χρονικού διαστήματος». Αν η τρόικα επιμείνει μέχρι τέλους στην άποψη να καλυφθεί το κεφαλαιακό κενό (2.183 εκατ.) έως τον Νοέμβριο που θα γίνουν τα stress tests της ΕΚΤ, τότε τα περιθώρια χειρισμών για την Εθνική στενεύουν επικίνδυνα. Αντίθετα, αν σιωπηρώς παραταθεί η εκκρεμότητα έως τον Νοέμβριο, η Εθνική αποβλέπει σε ένα πολύ καλύτερο αποτέλεσμα στα stress tests της ΕΚΤ.