Berenberg: Ανθεκτικές στη χρηματιστηριακή κρίση οι ανεπτυγμένες οικονομίες

Απάντηση στο ερώτημα κατά πόσο η τρέχουσα κατάρρευση των μετοχών μπορεί να διακόψει την ανάκαμψη της παγκόσμιας οικονομίας, προσπαθεί να δώσει σε έκθεσή του, ο γερμανικός επενδυτικός οίκος Berenberg.

Σύμφωνα με τους αναλυτές της Berenberg το selloff στις ευρωπαϊκές μετοχές είναι ελαφρώς επιθετικότερο απ’ ότι ήταν στο δίμηνο Σεπτεμβρίου-Οκτωβρίου 2014, η οποία, τότε, είχε προκληθεί από τους φόβους του αποπληθωρισμού.

Όπως υπογραμμίζεται στο report δεν θα πρέπει να υπάρχει, σήμερα, μεγαλύτερη ανησυχία για την παγκόσμια οικονομία απ’ ότι υπήρχε πριν από 10 μήνες, τουλάχιστον προς το παρόν και με βάση τα τρέχοντα δεδομένα, ενώ εκτιμάται ότι οι ανεπτυγμένες οικονομίες θα κατορθώσουν να ξεπεράσουν την τρέχουσα αγωνία χωρίς βαθιά ή μεγάλης διάρκειας τραύματα.

Οι οικονομίες
Σημειώνεται ότι, στηριζόμενες στην εγχώρια ζήτηση, οι οικονομίες ΗΠΑ και Βρετανίας «τρέχουν» με ρυθμό που φθάνει ή ξεπερνά το 2,5%.

Αν και η κατάσταση παραμένει εύθραυστη η ευρωζώνη έχει ξεπεράσει την κρίση και έχει αρχίσει να αναπτύσσεται, με τον ρυθμό επέκτασης της οικονομίας της να φθάνει στο 1,5%.

Οι χαμηλές τιμές πετρελαίου προσφέρουν στήριγμα σε όλες τις χώρες κατανάλωσης εμπορευμάτων, δηλαδή σχεδόν όλες τις αναπτυγμένες οικονομίες, αλλά και αρκετές αναδυόμενες, όπως αυτές Ινδίας και Κίνας.

Τα τέσσερα βασικά προβλήματα
Πρόκειται για τα ακόλουθα:

Κίνα: Μετατρεπόμενη από μία ταχύτατα αναπτυσσόμενη οικονομία, η οποία, όμως, διέθετε μία «βρώμικη» (υπό την έννοια της χρήσης πεπαλαιωμένων μορφών ενέργειας) βιομηχανία, σε μία λιγότερο ρυπογόνα και βασιζόμενη σε αγορές και υπηρεσίες οικονομία, η Κίνα διανύει ένα δύσκολο μονοπάτι. Για μία ακόμη φορά, ο οικονομικός εκσυγχρονισμός και η απελευθέρωση, διέρχονται από έναν δύσκολο και γεμάτο παγίδες δρόμο.

Αναδυόμενες αγορές: Όσες εξ αυτών στηρίχθηκαν στις εισροές κεφαλαίων και/ή στις ιδιαίτερα υψηλές τιμές των εξαγόμενων προϊόντων που παράγουν, θα αντιμετωπίσουν σημαντικές δυσκολίες. Σε πολλές περιπτώσεις, η επιστροφή των τιμών των εμπορευμάτων σε περισσότερο φυσιολογικά επίπεδα και η προσμονή αύξησης των επιτοκίων από τη Fed, έχει φανερώσει την ανάγκη να υπάρξουν βαθιές διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις.

Η επίπτωση σχήματος J από το πετρέλαιο: Ακόμη και για τις χώρες που επωφελούνται από την πτώση στις τιμές του μαύρου χρυσού, θα υπάρξουν, παροδικά, κάποια προβλήματα. Αν και οι παραγωγοί πετρελαίου μείωσαν τις επενδύσεις τους, οι καταναλώτριες χώρες δεν αυξάνουν τις δικές τους με τον ίδιο ρυθμό. Οι αγορές ομολόγων επικεντρώνονται περισσότερο στα προβλήματα των χωρών που έχουν υψηλά χρέη λόγω της ενέργειας και όχι στα εκτεταμένα πλεονεκτήματα που θα έχουν οι επιχειρήσεις εξαιτίας του φθηνού πετρελαίου.

Υπερβολική αντίδραση των αγορών: Από την κατάρρευση της Lehman Brothers, οι αγορές βρίσκονται σε μία έντονα νευρική κατάσταση. Μόλις εμφανιστεί έστω και ένα μικρό πρόβλημα, οι επενδυτές πρώτα πωλούν και μετά ρωτούν. Για κάποιο διάστημα μπορεί να υπάρξει ντόμινο αρνητικών αντιδράσεων, πριν τα θετικά οικονομικά δεδομένα επιφέρουν ηρεμία.

Πιθανές αντιδράσεις των κεντρικών τραπεζών
Μόλις τα πράγματα δυσκολέψουν οι επενδυτές στρέφουν το ενδιαφέρον τους στις αντιδράσεις εκ μέρους των αρχών και κυρίως των κεντρικών τραπεζών.

Οι αρχές των αναδυόμενων αγορών μπορεί να προσπαθήσουν να ανακόψουν τις εκροές κεφαλαίων μέσω υψηλότερων επιτοκίων και μέσω της εφαρμογής περισσότερο ορθών δημοσιονομικών πολιτικών. Δυστυχώς αυτές οι αντιδράσεις κρύβουν κινδύνους και μπορεί να αποδειχθούν αρνητικές για κάποιες εξ αυτών. Το καλύτερο που έχουν να κάνουν οι αρχές των αναδυόμενων αγορών είναι να εφαρμόσουν διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που μπορούν να ενισχύσουν την ανάπτυξη.

Στην περίπτωση της Κίνας τα πράγματα διαφέρουν, καθώς δεν είναι τόσο υψηλά εξαρτώμενη από τις εισροές κεφαλαίων. Διαθέτει τα υψηλότερα συναλλαγματικά αποθέματα στον κόσμο και δεν βρίσκεται αντιμέτωπη με πληθωριστικές πιέσεις. Ως εκ τούτου η Κίνα μπορεί να χρησιμοποιήσει όλα τα «είδη» νομισματικής και δημοσιονομικής πολιτικής για να στηρίξει την εγχώρια ζήτηση.

Αντίθετα οι περισσότερες δυτικές οικονομίες αλλά και αυτή της Ιαπωνίας δεν διαθέτουν μεγάλα περιθώρια ελιγμών. Ταυτόχρονα ο πληθωρισμός βρίσκεται σε χαμηλά επίπεδα σε αρκετές χώρες της Δύσης.

Εν γένει, καταλήγει το report της Berenberg, εάν η Κίνα κατορθώσει να αποφύγει την «ανώμαλη προσγείωση», τα προβλήματα των υπόλοιπων αναδυόμενων αγορών δεν πρόκειται να πλήξουν σημαντικά τη Δύση. Ε.Ε. και ΗΠΑ βρίσκονται σε καλύτερη θέση για να αντιμετωπίσουν ήπια εξωγενή σοκ.