Στο 0,7% του ΑΕΠ το πρωτογενές πλεόνασμα το 2015

Σημαντικά καλύτερα απ’ ότι προβλεπόταν κινήθηκε τελικά το πρωτογενές πλεόνασμα για το 2015, το οποίο σύμφωνα με επεξεργασία των στοιχείων της Eurostat και αφαιρώντας τις δαπάνες για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών έκλεισε στο 0,7% του ΑΕΠ, ήτοι 1,1 δισ ευρώ. 

Τα στοιχεία αυτά αναμένεται να χρησιμοποιήσει ως «διαπραγματευτικό όπλο» η ελληνική κυβέρνηση εν μέσω των διαπραγματεύσεων με την τρόικα για το ύψος των δημοσιονομικών μέτρων που πρέπει να ληφθούν. Το ΔΝΤ επιμένει ακόμα και σήμερα ότι πέρυσι καταγράφηκε πρωτογενές έλλειμμα της τάξεως του 0,6% του ΑΕΠ! Η επιβεβαίωση από τη Eurostat ότι τελικά η Ελλάδα πέτυχε πρωτογενές πλεόνασμα έναντι στόχου του προϋπολογισμού για πρωτογενές έλλειμμα 0,25% του ΑΕΠ δημιουργεί, σύμφωνα με παράγοντες του οικονομικού επιτελείου, «ανάχωμα» στις πιέσεις για τη λήψη κυρίως των «προληπτικών» μέτρων που ζητούν οι δανειστές. Όπως σημειώνουν, το γεγονός ότι δεν υπάρχουν αστερίσκοι στην ανακοίνωση της Eurostat λειτουργεί υπέρ των ελληνικών θέσεων. 

Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Eurostat το δημόσιο έλλειμμα διευρύνθηκε στο 7,2% του ΑΕΠ (12,757 δισ ευρώ) το 2015 από το 3,6% (6,476 δισ ευρώ) το προηγούμενο έτος.

Παράλληλα το πρωτογενές ισοζύγιο της Γενικής Κυβέρνησης ήταν ελλειμματικό κατα 6,054 δισ ευρώ (-3,4% του ΑΕΠ) από πλεονασματικό κατά 705 εκατ. ευρώ (0,4% του ΑΕΠ) το 2014. Ωστόσο στα στοιχεία του 2015 συμπεριλαμβάνεται και επίπτωση 7,158 δισ ευρώ από την υποστήριξη των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, ένα ποσό όμως που πάγια εξαιρείται απ’ τους στόχους του μνημονίου. Αφαιρώντας το προκύπτει ένα πρωτογενές πλεόνασμα 1,1 δισ ευρώ (περίπου 0,7% του ΑΕΠ)

Σύμφωνα με τα στοιχεία οι κυβερνητικές δαπάνες αυξήθηκαν στο 55,3% του ΑΕΠ, από το 50,7% το 2014. Τα κρατικά έσοδα αυξήθηκαν στο 48,1% πέρυσι από το 47% το 2014.

Το χρέος υποχώρησε για πρώτη φορά απ’ την αρχή της κρίσης. Συγκεκριμένα, το δημόσιο χρέος διαμορφώθηκε το προηγούμενο έτος στο 176,9% του ΑΕΠ δηλαδή στα 311,5 δισ. ευρώ από το 180% επί του ΑΕΠ (319,7 δισ. ευρώ) το 2014.

Οι θεσμοί έχουν καταλήξει μεταξύ τους να ζητήσουν από την Αθήνα τη νομοθέτηση προληπτικών μέτρων (παρεμβάσεις που θα εφαρμοστούν τα επόμενα έτη εάν κριθεί απαραίτητο για να επιτευχθούν οι στόχοι) ύψους τουλάχιστον 2,7 δισ. Από την πλευρά της, η κυβέρνηση απορρίπτει σε αυτήν τη φάση των διαπραγματεύσεων το ενδεχόμενο λήψης επιπλέον μέτρων από αυτά που προβλέπεται να λάβει βάσει μνημονίου. Και τα στοιχεία που πλέον επικύρωσε η Eurostat της δίνουν ένα σημαντικό διαπραγματευτικό όπλο.

Μόνο που όπως φάνηκε απ’ τη χθεσινή παρέμβαση του Προέδρου της Κομισιόν Ζαν Κλοντ Γιούνκερ πέραν των αριθμών, σημαντικό ρόλο για το πακέτο των μέτρων παίζουν οι συσχετισμοί μεταξύ των δανειστών αφού ούτε λίγο ούτε πολύ δήλωσε πως η Κομισιόν ναι μεν θεωρεί ότι δεν χρειάζονται έκτακτα μέτρα, εν τούτοις «αν οι άλλοι είναι της άποψης πως τα έκτακτα μέτρα προσφέρουν διέξοδο στην κατάσταση και αν αυτά τα μέτρα προταθούν, τότε είμαστε έτοιμοι να τα εκτιμήσουμε, αλλά σε στενή συνεργασία με την ελληνική κυβέρνηση». Μάλιστα κληθείσα να σχολιάσει τα στοιχεία από την Eurostat και τα μέτρα που θα πρέπει να λάβει η κυβέρνηση η εκπρ. Τύπου της Κομισιόν επί οικονομικών θεμάτων Άννικα Μπρέιτχαρντ αρκέστηκε να παραπέμψει στη δήλωση του κ. Γιούνκερ…

Στις υπό εξέλιξη διαπραγματεύσεις πάντως παραμένουν ανοικτά πολλά ζητήματα, όπως φάνηκε και στις χθεσινές μαραθώνιες επαφές. Το αφορολόγητο όριο, τα κόκκινα δάνεια αλλά και το ασφαλιστικό εξακολουθούν να αποτελούν «αγκάθια». 

Σημειώνεται πως στην επίτευξη αυτού του πλεονάσματος σημαντικό ρόλο είχε η διαδικασία ταξινόμησης διαφόρων δημόσιων φορέων στη γενική κυβέρνηση. Για παράδειγμα, στη διαμόρφωση του ισοζυγίου του προϋπολογισμού του 2015, η ΕΛΣΤΑΤ συνυπολόγισε και το αποτέλεσμα του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων (ΤΠΔ). Σύμφωνα με πληροφορίες, μόνο από το ΤΠΔ το ισοζύγιο ενισχύθηκε κατά περίπου 300 εκατ. ευρώ. Επίσης, για το 2015 στη γενική κυβέρνηση εντάχθηκαν το Ταμείο Εγγύησης Καταθέσεων και Επενδύσεων (ΤΕΚΕ) και ο Λειτουργός Αγοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΛΑΓΗΕ). Η διαδικασία αυτή είναι συνήθης και δεν αποτελεί κάποιους είδους «παρατυπία». Ωστόσο, έχει επίπτωση στη διαμόρφωση του ισοζυγίου της γενικής κυβέρνησης και του δημόσιου χρέους. Παράλληλα, η ΕΛΣΤΑΤ προχώρησε και στη συμπερίληψη στα στοιχεία της γενικής κυβέρνησης των συμβάσεων για τους 5 αυτοκινητόδρομους. Οι επιπτώσεις από τις συμβάσεις αυτές ξεκινούν από το 2013 και φθάνουν έως και το 2015. Από την αναθεώρηση που έγινε εξαιτίας των συμβάσεων των αυτοκινητοδρόμων εκτιμάται ότι το έλλειμμα της τριετίας 2013-2015 επιβαρύνθηκε κατά περίπου 1,5 δισ. ευρώ (συνολικά) και το δημόσιο χρέος κατά 3,5 δισ. ευρώ.