Τα οριστικά στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού Ιανουαρίου 2026, που ανακοίνωσε σήμερα Τετάρτη το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, αποκαλύπτουν μια πιο σύνθετη εικόνα από εκείνη που παρουσιάστηκε στα προσωρινά στοιχεία της 16ης Φεβρουαρίου. Πίσω από την (φαινομενικά) εντυπωσιακή υπέρβαση κατά 1,76 δισ. ευρώ –ήδη γνωστή για το ταμειακό πλεόνασμα – κρύβεται σημαντική υστέρηση στα φορολογικά έσοδα: αν αφαιρεθεί και η λογιστική επίδραση της σύμβασης παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, τα πραγματικά φορολογικά έσοδα έμειναν πίσω από τους στόχους της εισηγητικής έκθεσης του Προϋπολογισμού 2026 κατά 324 εκατ. ευρώ ή 5,3%! Ως εκ τούτου, η ταμειακή υπέρβαση όχι μόνο δεν συνιστά δημοσιονομικό πλεόνασμα, αλλά θα οδηγούσε σε έλλειμμα αν δεν πατούσαν «φρένο» οι κρατικές δαπάνες τον Ιανουάριο.

Η υστέρηση εσόδων οφείλεται κυρίως στους φόρους από ΦΠΑ και Ειδικούς Φόρους Κατανάλωσης (ΕΦΚ) Τελωνείων. Κάτι που δείχνει να συνδέεται με τις αγροτικές κινητοποιήσεις και τα «μπλόκα» σε Τελωνεία, λιμάνια και εθνικές οδούς, τα οποία ανέκοψαν την οικονομική δραστηριότητα των εορτών των Χριστουγέννων. Οι απώλειες στο ταμείο των επιχειρήσεων δηλαδή, οδηγούν πλέον και σε απώλειες εσόδων για το κράτος, σε μια χρονική στιγμή όμως που το οικονομικό επιτελείο σχεδίαζε, σε διαπραγμάτευση με τις Βρυξέλλες, ένα πακέτο ανακοινώσεων μέτρων για να εξαγγελθεί το Πάσχα.

Πιο αναλυτικά, τα έσοδα από ΦΠΑ υπολείπονται του στόχου κατά 49 εκατ. ευρώ, ενώ οι ΕΦΚ, που ανήλθαν σε 393 εκατ. ευρώ, παρουσιάζουν υστέρηση 154 εκατ. ευρώ. Συνολικά έτσι οι δύο αυτοί φόροι άφησαν μια «τρύπα» 203 εκατ. ευρώ έναντι του σχεδιασμού.

Το «καθαρό» δημοσιονομικό αποτέλεσμα του μήνα — αυτό που πραγματικά μετράει για τους ευρωπαϊκούς δημοσιονομικούς κανόνες — είναι πολύ πιο περιορισμένο. Αφαιρώντας τον ετεροχρονισμό μεταβιβαστικών πληρωμών 1,272 δισ. ευρώ και τον ετεροχρονισμό επενδυτικών δαπανών 379 εκατ. ευρώ, που «βελτίωσαν» λογιστικά την ταμειακή εικόνα χωρίς να επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους, η πραγματική υπέρβαση στο πρωτογενές αποτέλεσμα περιορίζεται στα 109 εκατ. ευρώ.

Αντιθέτως, κατηγορίες εσόδων όπως τα έσοδα από «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών» (που συμπεριλαμβάνουν και τα 306 εκατ. ευρώ από παραχώρηση της Εγνατίας Οδού) ή οι αυξημένες «Μεταβιβάσεις» ΠΔΕ, καταγράφονται μεν στα ταμειακά στοιχεία, αλλά δεν προσμετρώνται στο δημοσιονομικό αποτέλεσμα με τον ίδιο τρόπο — γεγονός που το υπουργείο επισημαίνει ρητά στην ανακοίνωσή του.

Συγκεκριμένα, η αναλυτική αποτύπωση των επιμέρους κατηγοριών εσόδων και δαπανών έχει ως εξής:

Σύμφωνα με την ανακοίνωση του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για τα οριστικά στοιχεία εκτέλεσης Κρατικού Προϋπολογισμού, για τον μήνα Ιανουάριο 2026, παρουσιάζεται πλεόνασμα στο ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού ύψους 2,288 δισ. ευρώ έναντι του στόχου για πλεόνασμα 543 εκατ. ευρώ που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα του 2026 στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026 και πλεονάσματος 758 εκατ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2025.

Το πρωτογενές αποτέλεσμα (σε τροποποιημένη ταμειακή βάση) διαμορφώθηκε σε πλεόνασμα ύψους 3,511 δισ. ευρώ, έναντι στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 1,751 δισ. ευρώ και πρωτογενούς πλεονάσματος 1,980 δισ. ευρώ για την ίδια περίοδο το 2025.

Εξαιρώντας ποσό ύψους 1,272 δισ. ευρώ που αφορά σε ετεροχρονισμό μεταβιβαστικών πληρωμών σε φορείς γενικής κυβέρνησης, καθώς και ποσό ύψους 379 εκατ. ευρώ που αφορά ετεροχρονισμό πληρωμών στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών, που δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους, η υπέρβαση στο πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση έναντι των στόχων του προϋπολογισμού, εκτιμάται σε 109 εκατ. ευρώ. Σημειώνεται ότι το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ήταν πλησίον των στόχων, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 35 εκατ. ευρώ.

Από το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους επισημαίνεται ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφέρει από το αποτέλεσμα σε ταμειακούς όρους. Επιπρόσθετα, τα ανωτέρω αφορούν στο πρωτογενές αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης και όχι στο σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, που περιλαμβάνει και τα δημοσιονομικά αποτελέσματα των Νομικών Προσώπων και των υποτομέων των ΟΤΑ και ΟΚΑ.

Επιπλέον σημειώνεται ότι στα έσοδα μηνός Ιανουαρίου καταγράφηκαν τα ποσά από τις απαιτούμενες συναλλαγές για την ολοκλήρωση της Σύμβασης Παραχώρησης Υπηρεσιών για τη χρηματοδότηση, λειτουργία, συντήρηση και εκμετάλλευση του αυτοκινητοδρόμου της Εγνατίας Οδού και των τριών (3) κάθετων οδικών αξόνων της για 35 χρόνια, η οποία κυρώθηκε με τον ν. 5260/2025 (Α’ 229).

Πιο αναλυτικά:

Ποσό 306 εκατ. ευρώ που αφορά στο ΦΠΑ 24% επί του τιμήματος της συναλλαγής, αποδόθηκε από τον παραχωρησιούχο στο Ελληνικό Δημόσιο, καταγράφηκε στην κατηγορία «Φόροι» και συνοδεύτηκε με ισόποση επιστροφή φόρου.

Ακολούθως, το ίδιο ποσό των 306 εκατ. ευρώ, αποδόθηκε εκ νέου στο Ελληνικό Δημόσιο και καταγράφηκε στην κατηγορία «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών».

Τον μήνα Ιανουάριο 2026, το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 6,138 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 35 εκατ. ευρώ ή 0,6% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

Πιο συγκεκριμένα, τα έσοδα των μειζόνων κατηγοριών του κρατικού προϋπολογισμού έχουν ως ακολούθως:

I. Τα έσοδα της κατηγορίας «Φόροι» ανήλθαν σε 6,118 δισ. ευρώ, και περιλαμβάνουν το ποσό των 306 εκατ. ευρώ, από τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, όπως προαναφέρθηκε. Αν εξαιρεθεί το ποσό αυτό, τα φορολογικά έσοδα ανήλθαν σε 5,812 δισ. ευρώ, μειωμένα κατά 324 εκατ. ευρώ ή 5,3% έναντι του στόχου, κυρίως εξαιτίας της μειωμένης είσπραξης των φόρων (ΦΠΑ και ΕΦΚ) που σχετίζονται με τα ενεργειακά προϊόντα.

Ειδικότερα για τους κυριότερους φόρους της κατηγορίας αυτής παρατηρούνται τα εξής:

· Τα έσοδα από ΦΠΑ ανήλθαν σε 3,136 δισ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 257 εκατ. ευρώ. Σημειώνεται ότι χωρίς το ποσό των 306 εκατ. ευρώ της ανωτέρω σύμβασης παραχώρησης, τα έσοδα από ΦΠΑ είναι μειωμένα κατά 49 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

· Τα έσοδα των ΕΦΚ ανήλθαν σε 393 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 154 εκατ. ευρώ.

· Τα έσοδα των φόρων ακίνητης περιουσίας ανήλθαν σε 90 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 8 εκατ. ευρώ.

· Τα έσοδα των φόρων εισοδήματος ανήλθαν σε 2,059 δισ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 43 εκατ. ευρώ εκ των οποίων: ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων είναι αυξημένος κατά 14 εκατ. ευρώ, ενώ ο Φόρος Εισοδήματος Νομικών Προσώπων μειωμένος κατά 26 εκατ. ευρώ, και οι Λοιποί Φόροι Εισοδήματος μειωμένοι κατά 31 εκατ. ευρώ, έναντι του στόχου.

II. Τα έσοδα της κατηγορίας «Κοινωνικές Εισφορές» ανήλθαν σε 5 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τον στόχο.

III. Τα έσοδα της κατηγορίας «Μεταβιβάσεις» ανήλθαν σε 56 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 116 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Ποσό 46 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι μειωμένα κατά 57 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

IV. Τα έσοδα της κατηγορίας «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών» ανήλθαν σε 479 εκατ. ευρώ και περιλαμβάνουν το ποσό των 306 εκατ. ευρώ, από τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, όπως προαναφέρθηκε. Αν εξαιρεθεί το ποσό αυτό, τα ανωτέρω έσοδα ανήλθαν σε 173 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 77 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

V. Τα έσοδα της κατηγορίας «Λοιπά τρέχοντα έσοδα» ανήλθαν σε 276 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 89 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Από το ως άνω εισπραττόμενο ποσό των 276 εκατ. ευρώ, ποσό 93 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι αυξημένα κατά 66 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 795 εκατ. ευρώ και ενσωματώνουν το ποσό επιστροφής ΦΠΑ ύψους 306 εκατ. ευρώ από τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, όπως προαναφέρθηκε. Αν εξαιρεθεί το ποσό αυτό, οι επιστροφές φόρων ανήλθαν σε 489 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένες κατά 3 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (492 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

Τα συνολικά έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 139 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 9 εκατ. ευρώ από τον στόχο (130 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

Μείωση 1,71 δισ. στις δαπάνες τον Ιανουάριο

Οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού για την περίοδο του Ιανουαρίου 2026 ανήλθαν στα 3,851 δισ. ευρώ παρουσιάζοντας υστέρηση κατά 1,709 δισ. ευρώ έναντι του στόχου (5,560 δισ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Επίσης, είναι μειωμένες σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025 κατά 1,382 δισ. ευρώ, κυρίως λόγω ετεροχρονισμού των μεταβιβάσεων σε ΟΚΑ.

Στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού, οι πληρωμές εμφανίζονται μειωμένες κατά 1,330 δισ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο, που σχετίζεται κυρίως με ετεροχρονισμό των μεταβιβαστικών πληρωμών προς φορείς γενικής κυβέρνησης κατά 1,272 δισ. ευρώ.

Οι πληρωμές στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών ανήλθαν στα 427 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 379 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Ταυτόχρονα, παρουσιάζονται μειωμένες σε σχέση με τις αντίστοιχες πληρωμές του 2025 κατά 309 εκατ. ευρώ.

Από το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών σημειώνεται ότι με την έναρξη του οικονομικού έτους, οι φορείς αναλαμβάνουν κατά προτεραιότητα πιστώσεις για την εξυπηρέτηση των απλήρωτων υποχρεώσεων των προηγούμενων ετών, καθώς και στο πλαίσιο των πολυετών υποχρεώσεων.

Διαβάστε ακόμη

Αεροδρόμιο Καλαμάτας: Στη διαχείριση των Fraport-Κοπελούζου-Κωνσταντακόπουλου από τον Απρίλιο με 31 απευθείας συνδέσεις το 2026

Γιάννης Παπαχρήστου: Κέρδη ρεκόρ €400 εκατ. για το Υπερταμείο και μέρισμα €200 εκατ. στο Δημόσιο

HSBC: Πτώση 7,4% στα ετήσια κέρδη προ φόρων, άλμα 4% στα έσοδα 

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα