Νέα τακτική των Ρώσων – Gazprom και Sintez στοχεύουν τώρα στη ΔΕΠΑ

Του Αλέξανδρου Κασιμάτη

Αναγκαστικές τροποποιήσεις στους όρους του διαγωνισμού, συνεχείς υπαναχωρήσεις όσον αφορά τις διαδικασίες, πλούσιο παρασκήνιο και δύσκολες διπλωματικές ισορροπίες συνθέτουν το πλαίσιο στο οποίο εξελίσσεται η προσπάθεια πώλησης των ΔΕΠΑ / ΔΕΣΦΑ. Οι ρωσικοί ελιγμοί προκαλούν νευρική κρίση στην κυβέρνηση και στο ΤΑΙΠΕΔ, που έχουν εξαντλήσει όλα τα όρια ανοχής προκειμένου να μη βαλτώσει η ιδιωτικοποίηση. Σύμφωνα με πληροφορίες, η Sintez δείχνει να αλλάζει και πάλι τη θέση της για τον διαγωνισμό βάζοντας εκ νέου στο τραπέζι τις στρατηγικές της επιλογές και τινάζοντας έτσι στα ύψη το θερμόμετρο της αβεβαιότητας.

Η ρωσική εταιρεία αρχικά εκδήλωσε ενδιαφέρον για τη ΔΕΠΑ και τη ΔΕΣΦΑ. Στη συνέχεια, την προηγούμενη εβδομάδα, ζήτησε και εγκρίθηκε να «χτυπήσει» μόνο τη ΔΕΣΦΑ, καθώς η ΔΕΠΑ «κλείδωνε» για την Gazprom και έπρεπε να αποφευχθεί ένας ρωσικός εμφύλιος πόλεμος.

Ωστόσο, αυτή την εβδομάδα, δικηγορικό γραφείο από το Λονδίνο, το οποίο εκπροσωπεί τη Sintez, ενημέρωσε το ΤΑΙΠΕΔ πως είναι πιθανό ο όμιλος του κ. Λεονίντ Λεμπέντεφ να υποβάλει προσφορά και για τη ΔΕΠΑ.

Η συνεχής αλλαγή στρατηγικής της Sintez υποκρύπτει τις ανησυχίες των Ρώσων για την εξέλιξη του διαγωνισμού. Δεν υπάρχει αμφιβολία πως για τη ΔΕΠΑ η Gazprom θα ανακηρυχθεί πρώτος προτιμητέος επενδυτής. Οταν θα χρειαστεί όμως η Gazprom να λάβει τις εγκρίσεις των αρμόδιων οργάνων της Ε.Ε., υπάρχουν δύο ενδεχόμενα:

Το ένα είναι η Ε.Ε. να εξετάσει την πώληση της ΔΕΠΑ στο πλαίσιο της γενικότερης έρευνας που διεξάγει σχεδόν 1,5 χρόνο τώρα για τις τιμές με τις οποίες πουλάει η Gazprom αέριο στην Ευρώπη. Το δεύτερο είναι τα ευρωπαϊκά όργανα να εγκρίνουν την πώληση της ΔΕΠΑ, θέτοντας ταυτόχρονα όμως ως προϋπόθεση την τήρηση ορισμένων σκληρών όρων, που ουσιαστικά θα παγώνουν τη μεταβίβαση.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, σε μια τέτοια περίπτωση η ρωσική πλευρά θέλει ο δεύτερος προτιμητέος επενδυτής για τη ΔΕΠΑ να είναι η Sintez. Ο ρωσικός όμιλος, ο οποίος συμμετέχει στον διαγωνισμό μέσω μιας μικρής θυγατρικής του, της Νegusneft, θεωρείται ότι ενεργεί συντονισμένα με την Gazprom.

Φυσικά κάτι τέτοιο δεν μπορεί να αποδειχτεί, αλλά μετά τα όσα είπαν οι Αγγλοι δικηγόροι της Sintez στο ΤΑΙΠΕΔ είναι πολύ πιθανόν οι Ρώσοι να προετοιμάζονται για να στοιχίσουν δύο προσφορές, από δύο διαφορετικές ρωσικές εταιρείες πίσω από τη διεκδίκηση της ΔΕΠΑ.

Ο στόχος είναι -αν η Ευρώπη επιχειρήσει τελικά να μπλοκάρει την πώληση της ΔΕΠΑ στην Gazprom επικαλούμενη θέματα ανταγωνισμού- να υπάρχει η εναλλακτική της Sintez, η οποία δεν έχει ανοιχτούς λογαριασμούς με την Ε.Ε.

Μάλιστα, η Sintez σε κατά καιρούς δηλώσεις στελεχών της εμφανίζεται να βρίσκεται απέναντι στην Gazprom και ο διευθύνων σύμβουλός της είχε δηλώσει ότι η Gazprom προσπαθεί να εγκαθιδρύσει ένα μονοπώλιο. Ωστόσο, ο ολιγάρχης κ.  Λεμπέντεφ, στον οποίο ανήκει η Sintez, έχει πολύ καλές σχέσεις με τον κ. Βλαντιμίρ Πούτιν και είναι μέλος του κόμματός του.

Ταυτόχρονα, η ρωσική πλευρά επιδίωξε και πέτυχε να συμπεριληφθούν πολύ αυστηροί όροι που διασφαλίζουν πλήρως τα συμφέροντά της στην Ελλάδα εφόσον ξεπεραστούν ενδεχόμενοι σκοπέλοι που θα προβάλει η Ε.Ε.

Συγκεκριμένα, η Gazprom έχει επιβάλει μέχρι και ρήτρα δραχμής. Δηλαδή θα αποζημιωθεί για την επένδυσή της στην Ελλάδα σε περίπτωση που η χώρα επιστρέψει στη δραχμή. Ρήτρα δραχμής δεν τέθηκε μέχρι τώρα σε καμία σύμβαση του Ελληνικού Δημοσίου με επενδυτές στο πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων. Τέτοιος όρος δεν περιλήφθηκε ούτε στις συμβάσεις για την πώληση του «Golden Ηall», ούτε για την Κασσιόπη, ούτε για τον ΟΠΑΠ.

Ταυτόχρονα, έχουν ικανοποιηθεί και άλλα ρωσικά αιτήματα, όπως οι οικονομικές επιπτώσεις (εγγυητικές κ.λπ.) αν μπλοκάρει η μεταβίβαση της ΔΕΠΑ λόγω της Ε.Ε., αλλά και δυνατότητες να επιστρέψει η Gazprom την ελληνική εταιρεία στο κράτος αν μεταβληθεί το φορολογικό καθεστώς.

Και ενώ απομένουν μόλις δέκα ημέρες για την υποβολή των δεσμευτικών προσφορών, ο πρωθυπουργός ρίχνει το βάρος του στο ενδιαφέρον της αζερικής Socar για τη ΔΕΣΦΑ.

Επιστρέφοντας από την Κίνα το πρωθυπουργικό αεροσκάφος θα κάνει μια στάση στο Αζερμπαϊτζάν. Ο κ. Σαμαράς λέγεται ότι θα ζητήσει από τους Αζέρους μια ανταγωνιστική προσφορά για τη ΔΕΣΦΑ. Να σημειωθεί ότι η αζερική Socar, που συμμετέχει στον διαγωνισμό για τη ΔΕΣΦΑ, συντάσσεται στον ενεργειακό χάρτη με τα αμερικανικά συμφέροντα.

Αν η Socar διεκδικήσει με αξιώσεις τη ΔΕΣΦΑ και ο διαγωνισμός μοιραστεί, με τη ΔΕΠΑ σε ρωσικό έλεγχο και τη ΔΕΣΦΑ στους Αζέρους, τότε θα κρατηθούν κάποιες ισορροπίες, καθώς σε διαφορετική περίπτωση οι Ρώσοι -αν αποκτήσουν ΔΕΠΑ και ΔΕΣΦΑ- θα είναι ταυτόχρονα οι εισαγωγείς, οι χονδρέμποροι και οι λιανοπωλητές του φυσικού αερίου στην Ελλάδα. Θα έχουν ένα «καθετοποιημένο» μονοπώλιο και με τις ακριβές τιμές πώλησης του αερίου στην Ελλάδα (οι υψηλότερες στην Ευρώπη) θα αποσβέσουν την επένδυση για την αγορά των ΔΕΠΑ / ΔΕΣΦΑ μόλις σε μία διετία.