Η τεχνολογία των deepfakes έχει πάψει να αποτελεί εργαλείο ειδικών και βρίσκεται πλέον στα χέρια οποιουδήποτε. Εφαρμογές που δημιουργούν ψεύτικα βίντεο και ηχητικά μηνύματα κυκλοφορούν ευρέως, ενώ οι απατεώνες έχουν εξελίξει τις τεχνικές τους σε ανησυχητικό βαθμό.
Πλέον, κανείς δεν μπορεί να θεωρεί τον εαυτό του πλήρως προστατευμένο. Τα σύγχρονα νευρωνικά δίκτυα αρκούνται σε λίγα δευτερόλεπτα ήχου — μόλις τρία έως πέντε — για να αναπαράγουν με εντυπωσιακή ακρίβεια μια ανθρώπινη φωνή. Ταυτόχρονα, με ελάχιστες φωτογραφίες μπορούν να δημιουργήσουν βίντεο που δύσκολα διακρίνονται από τα αυθεντικά.
Πώς στήνεται η απάτη
Το υλικό που απαιτείται για τη δημιουργία deepfakes συλλέγεται κυρίως από δημόσιες πηγές: social media, online ομιλίες, βίντεο και webinars. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι απατεώνες επικοινωνούν απευθείας με τα υποψήφια θύματα, παρατείνοντας τη συνομιλία ώστε να συγκεντρώσουν περισσότερα δεδομένα φωνής.
Η πρόσβαση σε λογαριασμούς που περιέχουν ηχητικά ή βίντεο αρχεία αποτελεί το απόλυτο «όπλο». Με τέτοιο υλικό, μπορούν να δημιουργηθούν ψεύτικα μηνύματα τόσο ρεαλιστικά, που η συντριπτική πλειονότητα των ανθρώπων αδυνατεί να τα ξεχωρίσει.
Πώς να εντοπίσετε ένα deepfake
Όταν ένα γνώριμο πρόσωπο εμφανίζεται να σας μιλά με οικεία φωνή, αλλά ζητά κάτι ασυνήθιστο ή παράλογο, τότε πρέπει να ενεργοποιηθούν άμεσα τα αντανακλαστικά σας.
Τα deepfakes συχνά προδίδονται από μικρές ατέλειες. Ο φωτισμός μπορεί να φαίνεται ασυνεπής, με σκιές που δεν ταιριάζουν με το περιβάλλον. Τα πρόσωπα ενδέχεται να εμφανίζουν θολώματα ή αλλοιώσεις, ιδιαίτερα γύρω από τα μαλλιά.
Το βλέμμα αποτελεί επίσης βασικό δείκτη: αφύσικο ανοιγοκλείσιμο ματιών, ασυγχρονία ή ένα «κενό» βλέμμα είναι συχνά σημάδια τεχνητής επεξεργασίας. Σε φωτογραφίες, οι αντανακλάσεις στα μάτια μπορεί να διαφέρουν — κάτι που δύσκολα συμβαίνει σε πραγματικές εικόνες.
Επιπλέον, η κίνηση των χειλιών συχνά δεν συμβαδίζει πλήρως με τον ήχο, ακόμη και σε υψηλής ποιότητας deepfakes, ενώ το φόντο μπορεί να φαίνεται στατικό ή αφύσικα θολό.
Ακουστικά σημάδια
Παρά τη μεγάλη πρόοδο, οι τεχνητές φωνές εξακολουθούν να εμφανίζουν αδυναμίες. Ένας επίπεδος ή «ηλεκτρονικός» τόνος, η απουσία φυσικών παύσεων και αναπνοών ή μια ρομποτική ροή λόγου είναι ενδείξεις που πρέπει να σας προβληματίσουν.
Επιπλέον, η έλλειψη προσωπικών χαρακτηριστικών στην ομιλία — όπως ιδιωματισμοί ή συνηθισμένες εκφράσεις — μπορεί να αποκαλύψει ότι πρόκειται για τεχνητή αναπαραγωγή.
Η συμπεριφορά ως το πιο αξιόπιστο τεστ
Η παρατήρηση της συμπεριφοράς είναι ίσως ο πιο αποτελεσματικός τρόπος εντοπισμού. Τα deepfakes δυσκολεύονται να ανταποκριθούν σε αυθόρμητες κινήσεις, όπως η περιστροφή του κεφαλιού ή η αλληλεπίδραση με αντικείμενα.
Αν ζητήσετε από τον συνομιλητή να κάνει μια απλή, απρόβλεπτη κίνηση, το σύστημα μπορεί να «σπάσει» ή να εμφανίσει παραμορφώσεις. Παράλληλα, η αδυναμία απάντησης σε προσωπικές ερωτήσεις ή η άγνοια ενός προκαθορισμένου «μυστικού κωδικού» αποτελούν ισχυρές ενδείξεις απάτης.
Τι να κάνετε αν υποψιαστείτε deepfake
Η πρώτη κίνηση είναι να διακόψετε άμεσα την επικοινωνία και να επιβεβαιώσετε την ταυτότητα του ατόμου μέσω άλλου καναλιού. Μην ενδώσετε σε πιέσεις για άμεση αποστολή χρημάτων — η αίσθηση του επείγοντος είναι βασικό εργαλείο των απατεώνων.
Τέλος, αν υποψιάζεστε παραβίαση λογαριασμού, ενημερώστε άμεσα το άτομο και το περιβάλλον του, ώστε να περιοριστεί η διάδοση της απάτης.
Διαβάστε ακόμη
Γιατί το σχολείο δεν προετοιμάζει τους μαθητές για το μέλλον
Πλασματικά έτη: Πώς «κλειδώνουν» σύνταξη στα 62 και τι κερδίζουν οι ασφαλισμένοι
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.