Η Ευρώπη επιταχύνει τις προσπάθειές της να αποκτήσει μεγαλύτερο έλεγχο στις κρίσιμες ψηφιακές υποδομές της, θέτοντας στο επίκεντρο της στρατηγικής της την τεχνολογική κυριαρχία και τη μείωση της εξάρτησης από εξωευρωπαϊκούς παρόχους. Στο πλαίσιο αυτό, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ετοιμάζει ένα νέο νομοθετικό πακέτο που αναμένεται να αλλάξει σημαντικά τους όρους συμμετοχής σε κρατικούς διαγωνισμούς υψηλής σημασίας, ιδιαίτερα σε τομείς που σχετίζονται με το cloud computing, τα δεδομένα και την τεχνητή νοημοσύνη.
Οι προτεινόμενες ρυθμίσεις εισάγουν ένα αυστηρότερο σύστημα αξιολόγησης για τους παρόχους τεχνολογικών υπηρεσιών, το οποίο θα μπορούσε να περιορίσει σημαντικά τη δυνατότητα συμμετοχής ορισμένων από τις μεγαλύτερες αμερικανικές εταιρείες τεχνολογίας σε ευρωπαϊκά έργα στρατηγικής σημασίας.
Η ευρωπαϊκή στρατηγική για την τεχνολογική αυτονομία
Οι νέες προβλέψεις εντάσσονται στον υπό διαμόρφωση Νόμο για την Ανάπτυξη Cloud και Τεχνητής Νοημοσύνης, μια πρωτοβουλία που φιλοδοξεί να ενισχύσει τις εγχώριες τεχνολογικές δυνατότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και να δημιουργήσει ένα πιο ανθεκτικό ψηφιακό οικοσύστημα.
Βασικός στόχος είναι η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων, αλλά και η θωράκιση κρίσιμων υποδομών που συνδέονται με τη δημόσια διοίκηση, το χρηματοπιστωτικό σύστημα, την ενέργεια, την υγεία και άλλους στρατηγικούς τομείς.
Η συζήτηση γύρω από την τεχνολογική κυριαρχία έχει ενταθεί τα τελευταία χρόνια, καθώς αυξάνονται οι ανησυχίες για την εξάρτηση της Ευρώπης από αμερικανικές ψηφιακές πλατφόρμες και υπηρεσίες cloud που διαχειρίζονται τεράστιους όγκους ευαίσθητων δεδομένων.
Τα νέα κριτήρια στους κρατικούς διαγωνισμούς
Στο επίκεντρο των προτεινόμενων αλλαγών βρίσκονται οι διαγωνισμοί για υπηρεσίες cloud που αφορούν κρίσιμες κρατικές λειτουργίες.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει την υιοθέτηση αυστηρών προϋποθέσεων που δεν θα βασίζονται αποκλειστικά στην τιμή των προσφορών. Αντίθετα, θα λαμβάνονται υπόψη παράγοντες όπως η προστασία των δεδομένων, ο βαθμός ελέγχου που μπορούν να ασκούν τρίτες χώρες στις παρεχόμενες υπηρεσίες, καθώς και η συνολική διαφάνεια και ανεξαρτησία των τεχνολογικών υποδομών.
Παράλληλα, προβλέπεται η εισαγωγή υποχρεωτικών μη οικονομικών κριτηρίων, τα οποία θα δίνουν ιδιαίτερη βαρύτητα σε λογισμικό, εξοπλισμό και τεχνολογικές λύσεις που έχουν αναπτυχθεί εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η συγκεκριμένη προσέγγιση θεωρείται ότι ενισχύει σημαντικά τις ευρωπαϊκές εταιρείες, ενώ δημιουργεί νέα εμπόδια για διεθνείς παρόχους που βασίζονται σε υποδομές ή νομικά καθεστώτα εκτός Ευρώπης.
Η ανησυχία για τα δεδομένα
Ένας από τους σημαντικότερους λόγους πίσω από τη νέα ευρωπαϊκή στρατηγική αφορά τη διαχείριση και την προστασία των δεδομένων.
Οι ευρωπαϊκοί θεσμοί εκφράζουν εδώ και χρόνια προβληματισμό για το γεγονός ότι νομοθεσίες τρίτων χωρών μπορούν να επιτρέπουν την πρόσβαση κρατικών αρχών σε δεδομένα που φιλοξενούνται από εταιρείες με έδρα εκτός Ευρώπης, ακόμη και όταν αυτά αποθηκεύονται σε ευρωπαϊκά κέντρα δεδομένων.
Για την Ευρωπαϊκή Ένωση, η προστασία των πληροφοριών που σχετίζονται με κρίσιμες κρατικές λειτουργίες, οικονομικές δραστηριότητες και προσωπικά δεδομένα πολιτών αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία σε ένα περιβάλλον αυξανόμενων γεωπολιτικών ανταγωνισμών.
Πιθανές τριβές με την Ουάσιγκτον
Η ευρωπαϊκή πρωτοβουλία αναμένεται να αποτελέσει νέο σημείο έντασης στις σχέσεις Βρυξελλών και Ουάσιγκτον.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν επανειλημμένα επικρίνει τις ευρωπαϊκές ρυθμίσεις που αφορούν τον ψηφιακό τομέα, υποστηρίζοντας ότι πολλές από αυτές πλήττουν δυσανάλογα τις αμερικανικές εταιρείες τεχνολογίας.
Η νέα νομοθεσία θα χρειαστεί την έγκριση τόσο των κρατών-μελών όσο και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, διαδικασία που αναμένεται να εξελιχθεί τους επόμενους μήνες και να συνοδευτεί από έντονες πολιτικές και επιχειρηματικές διαβουλεύσεις.
Κεντρικός ρόλος της Κομισιόν στις ψηφιακές προμήθειες
Ένα ακόμη σημαντικό στοιχείο της πρότασης αφορά τον ενισχυμένο ρόλο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στις δημόσιες προμήθειες τεχνολογίας.
Το σχέδιο προβλέπει τη δυνατότητα η Κομισιόν να λειτουργεί ως κεντρικός φορέας αγορών για λογαριασμό ευρωπαϊκών θεσμών και κρατών-μελών, διευκολύνοντας την προμήθεια υπηρεσιών cloud, συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης, λογισμικού και υποδομών δεδομένων.
Μια τέτοια προσέγγιση θα μπορούσε να αυξήσει τη διαπραγματευτική ισχύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και να συμβάλει στη δημιουργία κοινών τεχνολογικών προτύπων σε ολόκληρη την ενιαία αγορά.
Προνομιακή μεταχείριση για τα ευρωπαϊκά data centers
Το νέο πακέτο περιλαμβάνει επίσης ειδικές ρυθμίσεις για τα κέντρα δεδομένων, τα οποία θεωρούνται κρίσιμη υποδομή για τη μελλοντική ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης.
Προτείνεται η εφαρμογή ταχύτερων διαδικασιών αδειοδότησης, καθώς και προνομιακής πρόσβασης στα ενεργειακά δίκτυα. Παράλληλα, εξετάζονται κίνητρα για εγκαταστάσεις που αξιοποιούν ευρωπαϊκής κατασκευής τσιπ ή επιτυγχάνουν σημαντική μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης.
Η πρωτοβουλία συνδέεται στενά και με τη στρατηγική Chips Act 2.0, μέσω της οποίας η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει να ενισχύσει την εγχώρια παραγωγή προηγμένων τεχνολογιών και να μειώσει την εξάρτησή της από τρίτες αγορές.
Οι κινήσεις των τεχνολογικών κολοσσών
Οι μεγάλοι πάροχοι cloud έχουν ήδη αρχίσει να προσαρμόζουν τις στρατηγικές τους στις νέες ευρωπαϊκές απαιτήσεις.
Τα τελευταία χρόνια έχουν δημιουργηθεί ξεχωριστές δομές, κοινοπραξίες και τοπικά ελεγχόμενα σχήματα που επιχειρούν να διασφαλίσουν μεγαλύτερη ανεξαρτησία των ευρωπαϊκών δεδομένων και να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις περί ψηφιακής κυριαρχίας.
Ωστόσο, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση αυξάνει την έμφαση στην τεχνολογική αυτονομία, η μάχη για τον έλεγχο της αγοράς cloud εισέρχεται σε μια νέα φάση, με σημαντικές επιπτώσεις τόσο για τις επιχειρήσεις όσο και για το μέλλον της ευρωπαϊκής ψηφιακής οικονομίας.
Διαβάστε ακόμη
Η SpaceX έρχεται στη Wall Street: Αυτές είναι οι μετοχές που κινδυνεύουν περισσότερο
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
