Η παγκόσμια αγορά χρυσού εισέρχεται σε μια νέα φάση ισορροπίας, καθώς η έντονη διόρθωση των τιμών μετά τα ιστορικά υψηλά των αρχών του 2026 άλλαξε σημαντικά τη σύνθεση της ζήτησης, χωρίς όμως να ανατρέψει τη μακροπρόθεσμη δυναμική του πολύτιμου μετάλλου.
Παρά τις μεγάλες εκροές από τα διαπραγματεύσιμα αμοιβαία κεφάλαια (ETF) και την κατάρρευση της ζήτησης για κοσμήματα, οι αγορές χρυσού από τις κεντρικές τράπεζες, οι εξωχρηματιστηριακές συναλλαγές (OTC) και η ισχυρή επενδυτική δραστηριότητα στην Ασία εξακολουθούν να αποτελούν τους βασικούς πυλώνες στήριξης της αγοράς.
Τα στοιχεία του Παγκόσμιου Συμβουλίου Χρυσού (World Gold Council – WGC) δείχνουν ότι η συνολική παγκόσμια ζήτηση διατηρήθηκε ουσιαστικά αμετάβλητη το δεύτερο τρίμηνο στις 1.269 τόνους, ενώ στο σύνολο του πρώτου εξαμήνου αυξήθηκε κατά 2%, φθάνοντας τους 2.522 τόνους, αξίας περίπου 380 δισ. δολαρίων.
Ωστόσο, πίσω από αυτή τη σταθερή εικόνα κρύβεται μια σημαντική αναδιάρθρωση της αγοράς, καθώς οι θεσμικοί αγοραστές ενίσχυσαν την παρουσία τους, ενώ οι ιδιώτες καταναλωτές περιόρισαν αισθητά τις αγορές τους.
Αναθεώρηση στοιχείων αλλάζει την εικόνα των κεντρικών τραπεζών
Η αναθεώρηση των στοιχείων για το πρώτο τρίμηνο αποκαλύπτει ότι οι αγορές χρυσού από τις κεντρικές τράπεζες ήταν πολύ χαμηλότερες από ό,τι αρχικά είχε εκτιμηθεί.
Σύμφωνα με τη νέα έκθεση του WGC, οι εκτιμώμενες καθαρές αγορές του πρώτου τριμήνου μειώθηκαν από 244 τόνους σε μόλις 57 τόνους, το χαμηλότερο επίπεδο πρώτου τριμήνου εδώ και περισσότερο από 15 χρόνια.
Η αναθεώρηση οφείλεται στην επαναταξινόμηση μέρους των συναλλαγών, οι οποίες αρχικά θεωρούνταν ότι κατευθύνονταν σε επίσημους αγοραστές, αλλά τελικά καταχωρήθηκαν στην κατηγορία των εξωχρηματιστηριακών συναλλαγών (OTC).
Το WGC επισημαίνει ότι η παρακολούθηση των αγορών των κεντρικών τραπεζών γίνεται ολοένα δυσκολότερη, καθώς αρκετές χώρες -κυρίως μετά τις κυρώσεις κατά της Ρωσίας το 2022- αποκαλύπτουν ολοένα και λιγότερα στοιχεία για τα αποθέματα χρυσού τους.
Ο στρατηγικός αναλυτής του WGC, Τζον Ριντ, χαρακτήρισε την κατάσταση ως ένα «παιχνίδι γάτας και ποντικιού», σημειώνοντας ότι οι ίδιες οι κεντρικές τράπεζες συχνά αλλάζουν τα πρότυπα των αγορών τους όταν αντιλαμβάνονται ποιες κινήσεις παρακολουθεί η αγορά.
Παρά την ασθενή εικόνα του πρώτου τριμήνου, το δεύτερο τρίμηνο σηματοδότησε εντυπωσιακή ανάκαμψη.
Πολωνία και Κίνα οδηγούν τις αγορές χρυσού
Κατά το δεύτερο τρίμηνο, οι κεντρικές τράπεζες και άλλοι επίσημοι οργανισμοί πρόσθεσαν 289 τόνους χρυσού, σημειώνοντας αύξηση 62% σε σχέση με έναν χρόνο πριν.
Πρωταγωνίστρια ήταν η Εθνική Τράπεζα της Πολωνίας, η οποία αγόρασε 51 τόνους μέσα στο τρίμηνο και συνολικά 82 τόνους στο πρώτο εξάμηνο, αποτελώντας τον μεγαλύτερο επίσημο αγοραστή παγκοσμίως.
Ιδιαίτερα δυναμική παρέμεινε και η Λαϊκή Τράπεζα της Κίνας, η οποία αύξησε τα αποθέματά της για 20ο συνεχόμενο μήνα, προσθέτοντας 33 τόνους το δεύτερο τρίμηνο. Τα συνολικά αποθέματα χρυσού της χώρας ανήλθαν πλέον στους 2.346 τόνους, αντιστοιχώντας περίπου στο 8% των συναλλαγματικών της διαθεσίμων.
Η έρευνα του WGC για τα αποθέματα χρυσού των κεντρικών τραπεζών επιβεβαιώνει ότι η τάση αυτή αναμένεται να συνεχιστεί, καθώς το 45% των κεντρικών τραπεζών που συμμετείχαν δηλώνει ότι σκοπεύει να αυξήσει περαιτέρω τα αποθέματα χρυσού μέσα στους επόμενους 12 μήνες.
Παράλληλα, ορισμένοι επίσημοι φορείς εμφανίστηκαν ως καθαροί πωλητές κατά το πρώτο εξάμηνο, μεταξύ αυτών οργανισμοί στην Τουρκία, τη Ρωσία και το Αζερμπαϊτζάν, ενώ κρατικά επενδυτικά ταμεία της Μέσης Ανατολής προχώρησαν επίσης σε πωλήσεις μετά την έναρξη του πολέμου στην περιοχή, προκειμένου να αντισταθμίσουν τη μείωση των εσόδων από πετρέλαιο και φυσικό αέριο.
Υψηλές τιμές πιέζουν τα κοσμήματα, αλλά η Ασία στηρίζει την επενδυτική ζήτηση
Η διόρθωση της τιμής του χρυσού από τα ιστορικά υψηλά των αρχών του έτους δεν στάθηκε αρκετή για να αναζωογονήσει την αγορά κοσμημάτων.
Η παγκόσμια ζήτηση για χρυσά κοσμήματα μειώθηκε κατά 17% το δεύτερο τρίμηνο, στους 278 τόνους, καθώς οι καταναλωτές είτε περιόρισαν τις αγορές τους είτε στράφηκαν σε ελαφρύτερα προϊόντα.
Στην Κίνα, η ζήτηση κοσμημάτων υποχώρησε στους μόλις 50 τόνους, στο χαμηλότερο επίπεδο δεύτερου τριμήνου από το 2005, καθώς πολλοί καταναλωτές ανέβαλαν τις αγορές τους ή προτίμησαν την ανταλλαγή παλαιών κοσμημάτων αντί νέων αγορών.
Παρά τη μείωση των ποσοτήτων, η συνολική αξία των πωλήσεων κοσμημάτων αυξήθηκε κατά 22% στο πρώτο εξάμηνο, φτάνοντας τα 86 δισ. δολάρια, καθώς οι υψηλές τιμές αντιστάθμισαν τη χαμηλότερη κατανάλωση.
Στον αντίποδα, η επενδυτική ζήτηση στην Ασία παρέμεινε ισχυρή. Οι επενδύσεις μέσω εξωχρηματιστηριακών συναλλαγών (OTC) ανήλθαν σε 327 τόνους το δεύτερο τρίμηνο και σε 571 τόνους στο εξάμηνο, εξελισσόμενες σε έναν από τους σημαντικότερους μοχλούς της αγοράς.
Οι επενδύσεις σε ράβδους και χρυσά νομίσματα διαμορφώθηκαν στους 307 τόνους, μόλις 3% χαμηλότερα από πέρυσι, ενώ στην Κίνα η ζήτηση για φυσικό επενδυτικό χρυσό παρέμεινε ιδιαίτερα ισχυρή, με τις αγορές ράβδων και νομισμάτων να αυξάνονται κατά 31% στο πρώτο εξάμηνο.
Εκροές από ETF, τεχνητή νοημοσύνη και οι προοπτικές για το β’ εξάμηνο
Η μεγαλύτερη αδυναμία της αγοράς προήλθε από τα ETF χρυσού.
Κατά το δεύτερο τρίμηνο καταγράφηκαν καθαρές εκροές 45 τόνων, αξίας περίπου 4 δισ. δολαρίων, περιορίζοντας τη συνολική επενδυτική ζήτηση. Ωστόσο, σε επίπεδο εξαμήνου τα ETF εξακολουθούν να εμφανίζουν καθαρές εισροές 18 τόνων.
Στην πλευρά της προσφοράς, η παγκόσμια παραγωγή ορυχείων αυξήθηκε κατά 2%, στους 966 τόνους, χάρη στη νέα παραγωγή από τον Καναδά και τη Χιλή, ενώ η ανακύκλωση χρυσού υποχώρησε κατά 6%, καθώς οι επενδυτές προτίμησαν να διατηρήσουν τα αποθέματά τους αντί να τα ρευστοποιήσουν παρά τις υψηλές τιμές.
Θετική ήταν και η εικόνα από τον τεχνολογικό κλάδο, όπου η ζήτηση χρυσού για τεχνολογικές εφαρμογές αυξήθηκε στους 80 τόνους, κυρίως λόγω της αυξανόμενης χρήσης εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης, αντισταθμίζοντας τη χαμηλότερη ζήτηση από την αγορά καταναλωτικών ηλεκτρονικών.
Για το δεύτερο εξάμηνο του 2026, το WGC εκτιμά ότι η επενδυτική ζήτηση θα παραμείνει ο βασικός μοχλός της αγοράς, με ολοένα μεγαλύτερη συμβολή από τις ασιατικές αγορές και τις OTC συναλλαγές. Παράλληλα, οι κεντρικές τράπεζες αναμένεται να συνεχίσουν να αγοράζουν χρυσό, αν και με ηπιότερο ρυθμό σε σχέση με την προηγούμενη τετραετία.
Καθοριστικός παράγοντας για την πορεία των τιμών θα παραμείνει η νομισματική πολιτική της Federal Reserve, οι αποδόσεις των αμερικανικών κρατικών ομολόγων και η πορεία του δολαρίου, ενώ οι αυξημένοι γεωπολιτικοί κίνδυνοι εξακολουθούν να ενισχύουν τον ρόλο του χρυσού ως ασφαλούς επενδυτικού καταφυγίου.
Διαβάστε ακόμη
Κατασχεμένα ακίνητα: Ξεμπλοκάρουν οι πωλήσεις χωρίς πλήρη εξόφληση των οφειλών
Εθνική Τράπεζα: Στο τραπέζι προμέρισμα πριν το τέλος του έτους (πίνακας)
Φωκίων Καραβίας: 4,5 δισ. πιστωτική επέκταση το 2026- Αναθεωρούνται όλοι οι στόχοι ανοδικά
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ