Η προσπάθεια του Ιράν να αποκτήσει τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ έχει προκαλέσει ανησυχία σε ορισμένους φορείς της αγοράς ενέργειας σχετικά με την επιβολή διοδίων στο Στενό της Μαλάκκα, μία στενή θαλάσσια έκταση, μήκους 800 χιλιομέτρων, μεταξύ της μαλαισιανής χερσονήσου και του νησιού Σουμάτρα της Ινδονησίας που αποτελεί ένα ένα από τα σημαντικότερα σημεία διελεύσεων για την ενέργεια και το εμπόριο παγκοσμίως.
Οι ΗΠΑ και το Ιράν συμφώνησαν σε μνημόνιο κατανόησης τον περασμένο μήνα ότι τα πλοία θα μπορούν να πλέουν με ασφάλεια και ελεύθερα στη θαλάσσια οδό για 60 ημέρες.
Στη συνέχεια, η μελλοντική διαχείριση και οι ναυτιλιακές υπηρεσίες των Στενών θα καθοριστούν από το Ιράν και το Ομάν μετά από συνομιλίες με άλλα κράτη του Περσικού Κόλπου, «σύμφωνα με το ισχύον διεθνές δίκαιο και τα κυριαρχικά δικαιώματα των παράκτιων κρατών».
Η ιδέα ενός είδους σχεδίου παροχής υπηρεσιών για τη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ έχει προκαλέσει ανησυχία σε όλο τον κόσμο, ιδίως στους επενδυτές που φοβούνται ότι θα μπορούσε να εφαρμοστεί και σε άλλους στρατηγικά ζωτικούς θαλάσσιους διαδρόμους.
Οι ναυτιλιακοί εμπειρογνώμονες, ωστόσο, έχουν δηλώσει ότι παραμένουν βαθιά επιφυλακτικοί ως προς την προοπτική επιβολής τελών στο Στενό της Μαλάκκα.
Ο Τζανίβ Σαχ, αντιπρόεδρος των αγορών εμπορευμάτων στη Rystad Energy, δήλωσε ότι ορισμένοι επενδυτές αρχίζουν να γίνονται «λίγο νευρικοί» σχετικά με την προοπτική ενός πετρελαϊκού σοκ υπό τη μορφή διοδίων στο Στενό της Μαλάκκα.
Το Στενό της Μαλάκκα, αντιπροσώπευε το 29% του συνολικού όγκου των θαλάσσιων μεταφορών πετρελαίου κατά το α’ εξάμηνο του 2025, σύμφωνα με την EIA.
Το αργό πετρέλαιο εκτιμάται ότι αποτελεί λίγο πάνω από το 70% του συνολικού όγκου πετρελαίου που διακινείται μέσω της θαλάσσιας οδού κάθε χρόνο, ενώ τα προϊόντα πετρελαίου αντιπροσωπεύουν το υπόλοιπο.
Με μήκος περίπου 900 χιλιομέτρων, η θαλάσσια οδός αποτελεί τη συντομότερη θαλάσσια διαδρομή από την Ανατολική Ασία προς τη Μέση Ανατολή και την Ευρώπη. Οριοθετείται από την Ινδονησία, την Ταϊλάνδη, τη Μαλαισία και τη Σιγκαπούρη.
Τον Απρίλιο, ο υπουργός Οικονομικών της Ινδονησίας, Πουρμπάγια Γιούντι Σαντέβα, πρότεινε ότι η χώρα θα μπορούσε να επιβάλει διόδια στα πλοία που χρησιμοποιούν το Στενό της Μαλάκκα, πριν ανακαλέσει την ιδέα. Η ακτογραμμή της Ινδονησίας σχηματίζει ολόκληρο το νότιο άκρο του Στενού της Μαλάκκα.
Η καθιέρωση συστήματος διοδίων θα ήταν παράνομη σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, το οποίο εγγυάται την ελεύθερη διέλευση μέσω των στενών που χρησιμοποιούνται για τη διεθνή ναυσιπλοΐα.
Ο Πρόεδρος της Ινδονησίας Πραμπόβο Σουμπιάντο και ο Πρωθυπουργός της Σιγκαπούρης Λόρενς Γουόνγκ επιβεβαίωσαν και οι δύο τη δέσμευσή τους για την ανεμπόδιστη διέλευση πλοίων μέσω του στενού, λίγο μετά από συνάντηση που πραγματοποιήθηκε πρόσφατα στην πρωτεύουσα της Ινδονησίας.
Αναλυτές του Κέντρου Στρατηγικών Διεθνών Μελετών (CSIS), ενός think tank με έδρα την Ουάσινγκτον, δήλωσαν ότι οι ενέργειες του Ιράν σχετικά με τα Στενά του Ορμούζ κατέδειξαν ότι ο έλεγχος ενός θαλάσσιου στενού σημείου μπορεί να «αυξήσει σημαντικά» τη δύναμη και την αποτρεπτική ισχύ μιας χώρας.
Τα διακυβεύματα είναι «ακόμη μεγαλύτερα» στη Θάλασσα της Νότιας Κίνας, ανέφεραν αναλυτές του CSIS σύμφωνα με το CNBC, ιδίως δεδομένης της ύπαρξης δύο στρατηγικά σημαντικών θαλάσσιων διαδρομών που συνδέουν πολλά από τα μεγαλύτερα οικονομικά κέντρα του κόσμου: συγκεκριμένα, το Στενό της Μαλάκκα και το Στενό της Ταϊβάν.
«Οι προσπάθειες του Ιράν να ελέγξει και να επιβάλει διόδια στη διακίνηση μέσω των Στενών του Ορμούζ έχουν αναζωπυρώσει τους φόβους ότι κράτη θα μπορούσαν να επιχειρήσουν να πράξουν το ίδιο στο Στενό της Μαλάκκα. Οι απειλές της Κίνας για χρήση βίας κατά της Ταϊβάν έχουν επίσης θέσει το Στενό της Ταϊβάν στο επίκεντρο ενός από τα πιο κρίσιμα γεωπολιτικά σημεία του κόσμου», ανέφεραν αναλυτές του CSIS σε ανάλυση που δημοσιεύθηκε την 1η Ιουλίου.
«Εάν διακοπεί η διέλευση από οποιοδήποτε από αυτά τα δύο σημαντικά στενά, υπάρχουν εναλλακτικές διαδρομές, αλλά θα έχουν το κόστος τους», προσέθεσαν.
Διαβάστε ακόμη
Πιερρακάκης στο συνέδριο του Economist: Θέλουμε ένα ξεκάθαρο τεχνολογικό δόγμα στην Ευρώπη
Αν η Lacoste ήταν ηλεκτρικό αυτοκίνητο αγώνων
Γιατί τα καρπούζια της Ηλείας θεωρούνται κορυφαία στην Ευρώπη
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα