Η συμφωνία για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ μέσα στις επόμενες ημέρες αντιμετωπίζεται με επιφυλακτικότητα από πλοιοκτήτες, ναυτιλιακές εταιρείες και εμπόρους ενέργειας, καθώς πολλοί δηλώνουν ότι θα περιμένουν περισσότερες λεπτομέρειες προτού αποφασίσουν αν είναι ασφαλές να επαναλάβουν τις διελεύσεις έπειτα από μήνες αποτυχημένων προσπαθειών αποκλιμάκωσης.
Τα Στενά του Ορμούζ, μία από τις σημαντικότερες ενεργειακές αρτηρίες του πλανήτη, βρέθηκαν στο επίκεντρο της σύγκρουσης από την πρώτη στιγμή. Η ανάγκη επανεκκίνησης της ναυσιπλοΐας αποτέλεσε βασικό θέμα στις διαπραγματεύσεις για την ειρήνη, καθώς ο έλεγχος του Ιράν στην περιοχή, σε συνδυασμό με τον αμερικανικό αποκλεισμό, προκάλεσαν πρωτοφανή αναστάτωση στο παγκόσμιο εμπόριο πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Η κατάσταση περιόρισε δραστικά τις εξαγωγές ορισμένων από τους μεγαλύτερους παραγωγούς ενέργειας παγκοσμίως, αναγκάζοντας ακόμη και μεγάλες εταιρείες να καταφύγουν σε «σκοτεινές» διελεύσεις, με απενεργοποιημένους πομποδέκτες εντοπισμού.
Αβεβαιότητα παρά τη συμφωνία ΗΠΑ – Ιράν
Παρά τη συμφωνία προσωρινού χαρακτήρα που ανακοίνωσαν Ηνωμένες Πολιτείες και Ιράν, καθώς και τη δήλωση του Προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, ότι τα Στενά θα ανοίξουν εκ νέου την Παρασκευή με την υπογραφή της συμφωνίας, η ναυτιλιακή κοινότητα εξακολουθεί να αναρωτιέται τι ακριβώς σημαίνει αυτό στην πράξη.
Η έλλειψη λεπτομερειών οδήγησε σε περιορισμένη κινητικότητα τις πρώτες ώρες της Δευτέρας. Εξαίρεση αποτέλεσε το δεξαμενόπλοιο μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου Disha, το οποίο κινήθηκε προς τα Στενά του Ορμούζ, δοκιμάζοντας ουσιαστικά τις νέες συνθήκες.
Εκατοντάδες πλοία περιμένουν να αποπλεύσουν
Σύμφωνα με στοιχεία της Kpler, σχεδόν 600 πλοία παραμένουν εγκλωβισμένα στον Περσικό Κόλπο και είναι έτοιμα να αποχωρήσουν μόλις δοθεί η δυνατότητα διέλευσης. Παράλληλα, εκατοντάδες ακόμη πλοία αναμένουν άδεια εισόδου από την πλευρά του Κόλπου του Ομάν.
Θεωρητικά, η επανέναρξη της κυκλοφορίας θα μπορούσε να οδηγήσει στην άμεση μεταφορά εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου στις διεθνείς αγορές. Ωστόσο, υπάρχουν σημαντικά πρακτικά εμπόδια που πρέπει να ξεπεραστούν.
Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται ακόμη και τεχνικά ζητήματα, όπως ο καθαρισμός των υφάλων των πλοίων από θαλάσσιους οργανισμούς που έχουν συσσωρευτεί κατά την πολύμηνη ακινησία, καθώς και η διαχείριση της αυξημένης κυκλοφορίας σε ένα στενό και περιορισμένο θαλάσσιο πέρασμα.
Ο αριθμός των πλοίων ενδέχεται μάλιστα να αυξηθεί, καθώς εκτιμάται ότι υπάρχουν επιπλέον σκάφη που είχαν απενεργοποιήσει τα συστήματα εντοπισμού τους και δεν έχουν ακόμη καταγραφεί πλήρως.
Η ασφάλεια παραμένει το μεγάλο ερωτηματικό
Η ασφάλεια εξακολουθεί να αποτελεί τον σημαντικότερο παράγοντα ανησυχίας για τους πλοιοκτήτες. Κατά τους προηγούμενους μήνες, αρκετές συμφωνίες αποκλιμάκωσης κατέρρευσαν, με αποτέλεσμα ιρανικές δυνάμεις να ανοίξουν πυρ κατά πλοίων ή να προχωρήσουν σε κατασχέσεις σκαφών.
Παράλληλα, εξακολουθούν να υπάρχουν ερωτήματα σχετικά με την ύπαρξη ναρκών στην περιοχή, γεγονός που καθιστά κρίσιμη τόσο τη χάραξη ασφαλών διαδρομών όσο και την παροχή ασφαλιστικής κάλυψης.
Ο Μπρετ Έρικσον, διευθύνων σύμβουλος της Obsidian Risk Advisors, υπογράμμισε ότι η ασφάλεια βρίσκεται στην κορυφή των προτεραιοτήτων όλων των πλοιοκτητών που προσπαθούν να αξιολογήσουν τις εξελίξεις.
Όπως ανέφερε, οι καπετάνιοι και τα πληρώματα γνωρίζουν πολύ καλά ότι ένα μόνο λάθος, ένα μεμονωμένο πλήγμα ή μία πολιτική απόφαση μπορεί να ανατρέψει εκ νέου την κατάσταση και να θέσει σε κίνδυνο ανθρώπινες ζωές.
Πρώτα θα κινηθούν οι πιο τολμηροί
Κατά τη διάρκεια της κρίσης, ορισμένοι παραγωγοί πετρελαίου κατάφεραν σταδιακά να βρουν εναλλακτικούς τρόπους μεταφοράς φορτίων, σε ορισμένες περιπτώσεις με τη συνδρομή των Ηνωμένων Πολιτειών. Παρ’ όλα αυτά, οι διελεύσεις παρέμειναν πολύ χαμηλότερες από τα προπολεμικά επίπεδα, όταν κατά μέσο όρο 135 δεξαμενόπλοια περνούσαν καθημερινά από τα Στενά.
Οι πρώτες κινήσεις αναμένεται να προέλθουν από τα φορτωμένα πλοία που βρίσκονται ήδη στον Περσικό Κόλπο, ενώ τα κενά δεξαμενόπλοια θα αρχίσουν σταδιακά να φορτώνουν νέα φορτία τις επόμενες ημέρες.
Στον Κόλπο του Ομάν βρίσκονται σήμερα περισσότερα από 300 άδεια πλοία που περιμένουν την αποκατάσταση της πρόσβασης για να περάσουν στα Στενά και να εισέλθουν στον Περσικό Κόλπο.
Τα δεξαμενόπλοια αποτελούν τη συντριπτική πλειονότητα των πλοίων που παραμένουν εγκλωβισμένα στην περιοχή. Σύμφωνα με την Kpler, 98 δεξαμενόπλοια αργού πετρελαίου εξακολουθούν να βρίσκονται εντός του Περσικού Κόλπου, ενώ άλλα 88 πλοία μεταφέρουν προϊόντα διύλισης και πετρελαϊκά παράγωγα.
Η αναλύτρια της Kpler, Μουγιού Σου, εκτιμά ότι οι πρώτοι που θα επιχειρήσουν να κινηθούν θα είναι οι πλοιοκτήτες με μεγαλύτερη ανοχή στον κίνδυνο.
Όπως σημειώνει, είναι πιθανό να καταγραφεί κύμα εξόδου πλοίων μόλις το Ιράν ανοίξει επίσημα τη διέλευση. Ωστόσο, παραμένει ασαφές εάν η Τεχεράνη θα επιβάλει πρόσθετους περιορισμούς ή μηχανισμούς ελέγχου στη ναυσιπλοΐα.
Διαβάστε ακόμη
Η εμπειρία σε ένα τριάστερο εστιατόριο παγκόσμιας κλάσης στην εξοχή
Δεύτερο διαβατήριο: Πόσο κοστίζει να αγοράσεις μια δεύτερη πατρίδα
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα