Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς και ο πρόεδρος του κοινοβουλίου του Ιράν Μοχαμάντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ υπέγραψαν ηλεκτρονικά το μνημόνιο κατανόησης, ανακοίνωσε ένας υψηλόβαθμος Αμερικανός αξιωματούχος.
Ο αξιωματούχος επιβεβαίωσε ότι η συμφωνία περιλαμβάνει το άμεσο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και την άρση του αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών, σημειώνοντας ότι «θα αυξηθεί σημαντικά» η ναυσιπλοϊα στην περιοχή.
Η επίσημη τελετή υπογραφής θα πραγματοποιηθεί, όπως έχει προγραμματιστεί, την Παρασκευή, πρόσθεσε ο αξιωματούχος. Πιθανόν να γίνει σε ευρωπαϊκή χώρα, όπως στη Γενεύη της Ελβετίας. Στην τελετή δεν θα παραστεί ο ίδιος ο Τραμπ, αλλά πιθανότατα ο αντιπρόεδρος Βανς.
Μάλιστα, το κείμενο του μνημονίου θα δοθεί σύντομα στη δημοσιότητα.
Απαντώντας σε σχετική ερώτηση δημοσιογράφων κατά τη διάρκεια διμερούς συνάντησης με τον Πρόεδρο της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, ο Τραμπ ανέφερε ότι επιθυμεί να δοθεί στη δημοσιότητα το περιεχόμενο της συμφωνίας, την οποία χαρακτήρισε ιδιαίτερα σημαντική.
«Πιστεύω πολύ σύντομα. Θα έλεγα ότι θέλω να δημοσιοποιηθεί, γιατί πρόκειται για ένα πολύ ισχυρό έγγραφο», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος.
Συνεχίζοντας, πρόσθεσε: «Πρόκειται για ένα πολύ ισχυρό έγγραφο και θέλω να δημοσιοποιηθεί. Άρα πιθανότατα πολύ σύντομα. Θα έλεγα κάποια στιγμή μετά την Παρασκευή».
Ανοίγουν τα Στενά την Παρασκευή, χωρίς διόδια
Ο Ντόναλντ Τραμπ αναφέρθηκε και στο ζήτημα των Στενών του Ορμούζ σχολιάζοντας πως ήδη έχουν αρχίσει να επαναλειτουργούν και ότι η πλήρης αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας θα πραγματοποιηθεί την Παρασκευή.
«Την Παρασκευή θα είναι πλήρως ανοικτά», επεσήμανε, προσθέτοντας ότι η συμφωνία που επιτεύχθηκε με το Ιράν προβλέπει όχι μόνο την πλήρη επαναλειτουργία του θαλάσσιου περάσματος αλλά και την ελεύθερη διέλευση των πλοίων χωρίς επιπλέον χρεώσεις.
«Δεν πιστεύω ότι θα χρειαστούμε πολλή βοήθεια, γιατί έχουμε μια συμφωνία σύμφωνα με την οποία το πέρασμα θα είναι ανοικτό και χωρίς διόδια. Είχαμε μια μικρή διαφωνία πάνω σε αυτό, αλλά θα είναι χωρίς διόδια», είπε χαρακτηριστικά.
Ο Αμερικανός πρόεδρος αναφέρθηκε και στις εργασίες για τον εντοπισμό και την απομάκρυνση ναρκών από τη θαλάσσια περιοχή.
«Κάνουν κάποιες έρευνες για μερικές νάρκες που έχουν ήδη εντοπίσει, αλλά τα πλοία έχουν αρχίσει ήδη να εξέρχονται», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος.
Η αντίδραση της Τεχεράνης
Την ίδια ώρα, ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν χαρακτήρισε το μνημόνιο κατανόησης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν ως «έγγραφο τιμής» για την περιοχή και τις «δυνάμεις της αντίστασης» του Ιράν.
Μιλώντας σε συνέδριο, ο Πεζεσκιάν ανέφερε ότι υπήρχαν «μικρές διαφορές σε ένα πολύ σύντομο τμήμα», χωρίς όμως να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες.
Θριαμβευτικό τόνο υιοθέτησε και ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου, Μοχαμάντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ, που νωρίτερα υπέγραψε ηλεκτρονικά το μνημόνιο. Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X τη Δευτέρα, υποστήριξε ότι «το Ιράν έκανε ένα μεγάλο βήμα προς την τελική νίκη».
Απευθυνόμενος στους Ιρανούς πολίτες, ο Γκαλιμπάφ υποστήριξε ότι η εξέλιξη αυτή κατέστη δυνατή «χάρη στην ιστορική σας αντίσταση και στη γενναιότητα των ενόπλων δυνάμεων» της χώρας.
Οι δηλώσεις καταδεικνύουν ότι, ενώ η Τεχεράνη προετοιμάζεται για την υπογραφή της συμφωνίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες, επιδιώκει παράλληλα να παρουσιάσει το αποτέλεσμα ως επιτυχία της δικής της στρατηγικής και της αντοχής που επέδειξε κατά τη διάρκεια της πολύμηνης σύγκρουσης.
Αραγτσί: Καχύποπτη παραμένει η Τεχεράνη
Πάντως, σε δηλώσεις του ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, υποστήριξε ότι η Τεχεράνη εξακολουθεί να αντιμετωπίζει με βαθιά δυσπιστία τις δεσμεύσεις της Ουάσιγκτον, παρά το γεγονός ότι αναγνώρισε πως το μνημόνιο κατανόησης μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών θνα υπογραφεί την Παρασκευή στην Ελβετία.
«Έχουμε μια ιστορία γεμάτη από αθετημένες υποσχέσεις, μη εφαρμογή συμφωνιών και συμφωνίες που τελικά καταργήθηκαν», δήλωσε χαρακτηριστικά μετά από κοινή συνεδρίαση με τα μέλη της Οικονομικής Επιτροπής του ιρανικού κοινοβουλίου. «Σχεδιάζουμε τόσο τη διαπραγματευτική διαδικασία όσο και την εφαρμογή οποιασδήποτε συμφωνίας με βάση τη δυσπιστία, τις προηγούμενες παραβιάσεις δεσμεύσεων και τις εμπειρίες του παρελθόντος», πρόσθεσε.
Ο Αραγτσί αναγνώρισε, ωστόσο, ότι η υπό διαμόρφωση συμφωνία θα μπορούσε να δημιουργήσει σημαντικές οικονομικές προοπτικές για το Ιράν, αν και προειδοποίησε ότι η χώρα δεν πρέπει να στηρίξει την οικονομική της στρατηγική αποκλειστικά σε μια συνεννόηση με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
«Η συμφωνία ενδέχεται να δημιουργήσει οικονομικές ευκαιρίες για το Ιράν», ανέφερε, επισημαίνοντας παράλληλα ότι η οικονομία της χώρας δεν πρέπει να καταστεί εξαρτημένη από τα αποτελέσματα των διαπραγματεύσεων με την Ουάσιγκτον.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η ιρανική κυβέρνηση θα επιδιώξει να αξιοποιήσει στο μέγιστο βαθμό τα οικονομικά οφέλη που μπορεί να προκύψουν από οποιαδήποτε συμφωνία, αποφεύγοντας όμως την υπερβολική εξάρτηση από αυτή.
Ξεχωριστό ζήτημα ο Λίβανος
Η συμφωνία που διαπραγματεύτηκε η κυβέρνηση Τραμπ με το Ιράν δεν περιλαμβάνει καμία πρόβλεψη που να υποχρεώνει το Ισραήλ να αποχωρήσει από τον Λίβανο, σύμφωνα με ανώτερο Αμερικανό αξιωματούχο, ο οποίος ξεκαθάρισε ότι οι εξελίξεις στο λιβανικό μέτωπο δεν αποτελούν προϋπόθεση για την εφαρμογή της συμφωνίας μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.
«Η αποχώρησή τους δεν ήταν όρος της συμφωνίας», δήλωσε ο αξιωματούχος τη Δευτέρα.
Ο ίδιος πρόσθεσε ότι «αν το Ιράν δεν είναι σε θέση να ελέγξει τη Χεζμπολάχ και αν υπάρξουν επιθέσεις εναντίον ισραηλινών θέσεων ή ισραηλινών πόλεων, τότε το Ισραήλ θα έχει το δικαίωμα να αμυνθεί και να απαντήσει».
Οι δηλώσεις έρχονται ενώ το Ισραήλ συνεχίζει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον της φιλοϊρανικής οργάνωσης Χεζμπολάχ στον Λίβανο, παρά τις προηγούμενες εισηγήσεις της Τεχεράνης να συμπεριληφθεί και το συγκεκριμένο μέτωπο σε μια ευρύτερη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός στην περιοχή. Ισραηλινοί αξιωματούχοι είχαν ξεκαθαρίσει τις προηγούμενες ημέρες ότι δεν προτίθενται να τερματίσουν την επιχείρηση στον Λίβανο στο πλαίσιο των συνομιλιών μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν.
Με άλλα λόγια, η κυβέρνηση Τραμπ αντιμετωπίζει τη συμφωνία με το Ιράν ως ανεξάρτητη διαδικασία από τις εξελίξεις στα υπόλοιπα μέτωπα της περιοχής, ακόμη κι αν αυτά συνδέονται έμμεσα με την ιρανική επιρροή.
Παρά τη συνέχιση των συγκρούσεων στον Λίβανο, η αμερικανική πλευρά υποστηρίζει ότι υπάρχουν περιθώρια για μια ευρύτερη διπλωματική επαναπροσέγγιση στην περιοχή.
«Και οι δύο πλευρές θεωρούν ότι αδικούνται από την άλλη», δήλωσε ο αξιωματούχος αναφερόμενος στις σχέσεις Ισραήλ και Λιβάνου. «Ελπίζουμε ότι θα μπορέσουμε να βρούμε έναν τρόπο να δημιουργήσουμε ένα νέο πλαίσιο για την περιοχή, βασισμένο στις σύγχρονες συνθήκες και στις σύγχρονες προσδοκίες», πρόσθεσε.
Οι δηλώσεις καταδεικνύουν ότι η Ουάσιγκτον επιχειρεί να διαχωρίσει τη συμφωνία με το Ιράν από τις υπόλοιπες περιφερειακές εστίες έντασης, διατηρώντας παράλληλα ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων διαπραγματεύσεων για την ασφάλεια στη Μέση Ανατολή μετά την υπογραφή του αμερικανοϊρανικού συμφώνου.
Διαβάστε ακόμη
Morgan Stanley: Ψήφος εμπιστοσύνης στις ελληνικές τράπεζες – Βλέπει περιθώριο ανόδου έως 25%
Ρεκόρ 10ετίας στις αναφορές στην τεχνητή νοημοσύνη από εταιρείες του S&P 500 (γραφήματα)
Νέος συναγερμός από την ΕΚΤ για το private credit – Ποιες είναι οι τράπεζες με τη μεγαλύτερη έκθεση
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα