Σε νέα φάση έντασης εισέρχεται η Μέση Ανατολή, καθώς τέσσερα πετρελαιοφόρα φέρονται να χτυπήθηκαν από νάρκες στα Στενά του Ορμούζ, ενώ οι υποστηριζόμενοι από το Ιράν Χούθι της Υεμένης ανακοίνωσαν επιθέσεις με πυραύλους εναντίον στόχων στη Σαουδική Αραβία.
Η κλιμάκωση καταγράφεται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία, καθώς, σύμφωνα με δημοσιεύματα, η Ουάσιγκτον εξετάζει το ενδεχόμενο επανάληψης στρατιωτικών επιχειρήσεων κατά του Ιράν μετά τις ενδιάμεσες εκλογές της Τρίτης 3 Νοεμβρίου.
Οι εξελίξεις εντείνουν τις ανησυχίες αξιωματούχων και αναλυτών στην περιοχή για πιθανή αναζωπύρωση των συγκρούσεων κοντά στην εκλογική αναμέτρηση, παρά τις προσπάθειες του Αμερικανού αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς να επαναφέρει την Τεχεράνη στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
Η κατάσταση αναδεικνύει τις δύο παράλληλες και εν μέρει αντικρουόμενες κατευθύνσεις που χαρακτηρίζουν πλέον τη σύγκρουση, η οποία διανύει τον ένατο μήνα της: από τη μία πλευρά τις διπλωματικές πρωτοβουλίες και από την άλλη την προετοιμασία για ενδεχόμενη νέα στρατιωτική κλιμάκωση.
Φωτιά σε τέσσερα τάνκερ στα Στενά του Ορμούζ
Σύμφωνα με τους Φρουρούς της Επανάστασης του Ιράν, τρία πετρελαιοφόρα τυλίχθηκαν στις φλόγες αφού προσέκρουσαν σε νάρκες, ακολουθώντας αυτό που η Τεχεράνη χαρακτήρισε «μη εγκεκριμένη νότια διαδρομή», κοντά στις ακτές του Ομάν.
Ο ιρανικός στρατός ανακοίνωσε ότι ένα τέταρτο πετρελαιοφόρο έπιασε φωτιά ανατολικά των Στενών του Ορμούζ.
Την ίδια ώρα, η βρετανική υπηρεσία παρακολούθησης της ναυσιπλοΐας UK Maritime Trade Operations (UKMTO) ανέφερε διαφορετικό περιστατικό, κατά το οποίο ένα μικρό σκάφος προσέγγισε πετρελαιοφόρο σε απόσταση περίπου 25 ναυτικών μιλίων βορειοανατολικά του Χασάμπ, στο Ομάν, και τοποθέτησε δύο εκρηκτικούς μηχανισμούς στο πλοίο.
Οι εκρήξεις προκάλεσαν πυρκαγιά στο μηχανοστάσιο, με αποτέλεσμα το πετρελαιοφόρο να ακινητοποιηθεί. Σύμφωνα με τη βρετανική υπηρεσία, το πλήρωμα είναι ασφαλές.
Τα περιστατικά αυξάνουν την ανησυχία για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας σε έναν από τους σημαντικότερους θαλάσσιους διαδρόμους μεταφοράς ενέργειας παγκοσμίως.
Το Ιράν αμφισβητεί τις ΗΠΑ για τις νάρκες
Οι Φρουροί της Επανάστασης αμφισβήτησαν επίσης την Πέμπτη ανακοίνωση της Κεντρικής Διοίκησης των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων (CENTCOM), σύμφωνα με την οποία οι αμερικανικές δυνάμεις είχαν ολοκληρώσει την εκκαθάριση ναρκών από τις βασικές διαδρομές διέλευσης στα Στενά του Ορμούζ.
Ο εκπρόσωπος των Φρουρών της Επανάστασης, Χοσεΐν Μοχεμπί, κάλεσε την Ουάσιγκτον να παρουσιάσει ανεξάρτητα αποδεικτικά στοιχεία για τους ισχυρισμούς της, αντί να περιορίζεται σε ανακοινώσεις.
Όπως υποστήριξε, η πραγματική κατάσταση στα Στενά καθορίζεται από όσα συμβαίνουν στον αέρα, στη στεριά και στη θάλασσα και όχι από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ή την επικοινωνιακή αντιπαράθεση των ΗΠΑ.
Η στρατηγική σημασία της περιοχής είναι τεράστια, καθώς από τα Στενά του Ορμούζ περνούσε περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων ενεργειακών προμηθειών.
Από την έναρξη του πολέμου στα τέλη Φεβρουαρίου, ωστόσο, η ναυσιπλοΐα έχει περιοριστεί δραματικά, με τις ημερήσιες διελεύσεις πλοίων να έχουν υποχωρήσει σε μονοψήφιο αριθμό.
Οι Χούθι ανακοίνωσαν έξι επιχειρήσεις στη Σαουδική Αραβία
Νέο μέτωπο έντασης καταγράφεται και στη Σαουδική Αραβία, καθώς οι Χούθι της Υεμένης, που υποστηρίζονται από το Ιράν, ανακοίνωσαν ότι πραγματοποίησαν έξι στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον στόχων στο σαουδαραβικό έδαφος.
Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς τους, οι επιθέσεις είχαν ως στόχο αεροδρόμια και πετρελαϊκές εγκαταστάσεις.
Οι ανακοινώσεις έγιναν παρά το γεγονός ότι νωρίτερα αυτή την εβδομάδα είχε πραγματοποιηθεί στην Τεχεράνη μια σπάνια συνάντηση υψηλόβαθμων αξιωματούχων της Σαουδικής Αραβίας και του Ιράν.
Κατά τη συνάντηση, οι δύο πλευρές είχαν συμφωνήσει να επιδιώξουν την επίλυση των περιφερειακών διαφορών μέσω διαλόγου.
Οι αρχές της Σαουδικής Αραβίας δεν έχουν επιβεβαιώσει τις επιθέσεις που ανακοίνωσαν οι Χούθι. Ωστόσο, γνωστοποίησαν ότι η αντιαεροπορική άμυνα της χώρας αναχαίτισε και κατέστρεψε μη επανδρωμένο αεροσκάφος των Χούθι, το οποίο είχε εκτοξευθεί προς την ιερή περιοχή της Μέκκας.
Η διπλωματική πρωτοβουλία Βανς και η αντίδραση Τραμπ
Την ώρα που οι στρατιωτικές εντάσεις αυξάνονται, ο Αμερικανός αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς επιχειρεί να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για επανέναρξη των συνομιλιών με το Ιράν.
Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, ο Βανς απέστειλε, μέσω μεσολαβητών από το Κατάρ, επιστολή προς τον Μοχσέν Ρεζαΐ, επικεφαλής του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν, προτείνοντας ένα πλαίσιο διαπραγματεύσεων.
Ωστόσο, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ αρνήθηκε ότι είχε δώσει ο ίδιος την εντολή για την αποστολή της επιστολής.
Όταν ρωτήθηκε σχετικά, απάντησε αρνητικά, εξηγώντας ότι η επικοινωνία αφορούσε την ανάγκη του Ιράν για βοήθεια σε ιατρικό υλικό και άλλα αγαθά.
Όπως ανέφερε, είχε πει στον αντιπρόεδρό του ότι, εφόσον επιθυμούσε να προχωρήσει σε μια τέτοια πρωτοβουλία, μπορούσε να το κάνει.
Η στάση αυτή αποτυπώνει τη σύνθετη κατάσταση που επικρατεί στην αμερικανική πολιτική απέναντι στην Τεχεράνη, με τις προσπάθειες επικοινωνίας να εξελίσσονται παράλληλα με τη συζήτηση για νέες στρατιωτικές επιλογές.
Σενάρια για νέες αμερικανικές επιθέσεις μετά τις εκλογές
Στο μεταξύ, πληθαίνουν τα δημοσιεύματα σύμφωνα με τα οποία η κυβέρνηση Τραμπ ενδέχεται να επαναλάβει στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή μετά τις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου.
Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, ο ναύαρχος Μπραντ Κούπερ, επικεφαλής των αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων στην περιοχή, πραγματοποίησε ασυνήθιστη αυτοπρόσωπη επίσκεψη στον Λευκό Οίκο, προκειμένου να ενημερώσει τον Ντόναλντ Τραμπ για πιθανές στρατιωτικές επιλογές έναντι του Ιράν.
Το δημοσίευμα, που επικαλείται Αμερικανούς αξιωματούχους με γνώση της υπόθεσης, αναφέρει ότι η ενημέρωση πραγματοποιήθηκε αργά την Πέμπτη και συμμετείχαν επίσης μέλη του υπουργικού συμβουλίου.
Η συνάντηση δεν περιορίστηκε αποκλειστικά στις ενδεχόμενες στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά της Τεχεράνης, αλλά περιλάμβανε και άλλα ζητήματα, μεταξύ των οποίων ο συνεχιζόμενος αμερικανικός αποκλεισμός.
Οι πληροφορίες για την εξέταση νέων στρατιωτικών επιλογών, σε συνδυασμό με τα περιστατικά στα Στενά του Ορμούζ και τις επιθέσεις που ανακοίνωσαν οι Χούθι, ενισχύουν την αβεβαιότητα για την πορεία της σύγκρουσης, καθώς πλησιάζουν οι αμερικανικές εκλογές.