Ο Έλον Μασκ παρουσίασε τις εκτιμήσεις του για το μέλλον της εργασίας, αναφέροντας ότι μέσα στις επόμενες δύο δεκαετίες η απασχόληση ενδέχεται να μην αποτελεί αναγκαιότητα.

Μιλώντας στο Αμερικανο–Σαουδικό Φόρουμ Επενδύσεων στην Ουάσινγκτον, ο Διευθύνων Σύμβουλος της Tesla σημείωσε ότι η τεχνολογική εξέλιξη θα μπορούσε να επιτρέψει στους ανθρώπους να εργάζονται μόνο εφόσον το επιλέγουν, χρησιμοποιώντας μια μεταφορά για να περιγράψει την εργασία ως δραστηριότητα που προϋποθέτει προσπάθεια αλλά δεν είναι απαραίτητη για την επιβίωση.

«Η πρόβλεψή μου είναι ότι η εργασία θα είναι προαιρετική. Θα μοιάζει περισσότερο με μια δραστηριότητα όπως ο αθλητισμός ή τα βιντεοπαιχνίδια», δήλωσε ο Μασκ. «Αν κάποιος επιθυμεί να εργαστεί, θα είναι μια επιλογή αντίστοιχη με το αν θα αγοράσει έτοιμα προϊόντα ή αν θα τα παράγει μόνος του. Η δεύτερη επιλογή απαιτεί περισσότερη προσπάθεια, αλλά ορισμένοι την προτιμούν επειδή τους ικανοποιεί η διαδικασία».

Σύμφωνα με τον Μασκ, η εργασία θα μπορούσε μέσα στο επόμενο χρονικό διάστημα να καταστεί προαιρετική, λόγω της ευρείας χρήσης εκατομμυρίων ρομπότ στο εργατικό δυναμικό, αυξάνοντας σημαντικά την παραγωγικότητα. Ο Μασκ, με περιουσία που υπολογίζεται περίπου στα 470 δισεκατομμύρια δολάρια, έχει επιδιώξει τα τελευταία χρόνια να διευρύνει τις δραστηριότητες της Tesla πέρα από τα ηλεκτρικά οχήματα, ενοποιώντας τα επιχειρηματικά του σχέδια σε ένα ευρύτερο όραμα για ένα μέλλον βασισμένο στην τεχνητή νοημοσύνη και τη ρομποτική. Στο πλαίσιο αυτό, έχει αναφέρει ότι στόχος του είναι το 80% της αξίας της Tesla να προέρχεται από τα ρομπότ Optimus. Προς το παρόν όμως, καταγράφονται καθυστερήσεις όσον αφορά την παραγωγή των ανθρωποειδών ρομπότ.

Παρόλα αυτά, υπάρχουν διχασμένες απόψεις σχετικά με το αν ένα τελείως αυτοματοποιημένο μέλλον μοιάζει ελπιδοφόρο. Καθώς η τεχνολογία προοδεύει με σημαντικά ταχείς ρυθμούς, εντείνονται οι ανησυχίες, ιδιαίτερα λόγω των πρώιμων ενδείξεων ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αντικαταστήσει τους εργαζόμενους σε διάφορες θέσεις αρχικού επιπέδου. Τέτοιες εξελίξεις εκτιμάται ότι μπορεί να επηρεάσουν τη Γενιά Ζ, καθώς και να συντελέσουν στη μείωση των απολαβών των εργαζομένων, δημιουργώντας περαιτέρω προβληματισμούς, σύμφωνα με το Yahoo Finance.

Ωστόσο, στο αυτοματοποιημένο μέλλον που οραματίζεται ο Μασκ, όπου η εργασία θα είναι εθελοντική, «τα χρήματα δεν θα αποτελούν πρόβλημα», όπως ο ίδιος δήλωσε. Όπως έχει προαναφέρει, ο Μασκ αντλεί έμπνευση από τη σειρά επιστημονικών φανταστικών μυθιστορημάτων «Culture» του Ίαν Μ. Μπανκς, όπου παρουσιάζεται μια κοινωνία χωρίς έλλειψη πόρων, με ιδιαίτερα προηγμένες μορφές τεχνητής νοημοσύνης και χωρίς τις παραδοσιακές μορφές απασχόλησης.

«Σε αυτά τα βιβλία, τα χρήματα δεν υπάρχουν. Είναι αρκετά ενδιαφέρον», είπε ο Μασκ. «Η εκτίμησή μου είναι ότι, αν κάνουμε υπομονή και υποθέσουμε πως θα συνεχιστεί η πρόοδος της τεχνολογίας και της ρομποτικής, τα χρήματα θα σταματήσουν να έχουν σημασία».

Στο Viva Technology 2024, ο Μασκ ανέφερε ότι, σε ένα μέλλον όπου η εργασία δεν θα είναι απαραίτητη, όλοι θα μπορούσαν να λαμβάνουν ένα σταθερό εισόδημα που θα καλύπτει τις βασικές τους ανάγκες, χωρίς όμως να εξηγήσει πώς θα λειτουργούσε ένα τέτοιο σύστημα. Παρόμοια άποψη φαίνεται να έχει και ο διευθύνον σύμβουλος της OpenAI, Σαμ Άλτμαν, ο οποίος έχει υποστηρίξει ότι όλοι οι πολίτες θα μπορούσαν να λαμβάνουν μια τακτική χρηματοδότηση από το κράτος, ώστε να εξασφαλίζεται ένα βασικό επίπεδο διαβίωσης.

«Δεν θα υπήρχε έλλειψη αγαθών ή υπηρεσιών», δήλωσε ο Μασκ στη διάσκεψη του περασμένου έτους.

Η Tesla δεν απάντησε αμέσως στο αίτημα της Fortune για σχόλιο.

 

Είναι εφικτά όσα οραματίζεται ο Μασκ για το μέλλον της εργασίας;

Σύμφωνα με οικονομολόγους, η δημιουργία ενός κόσμου όπως τον περιγράφει ο Μασκ θα είναι μια πρόκληση. Βασικό ερώτημα αποτελεί το αν η τεχνολογία για την αυτοματοποίηση των θέσεων εργασίας θα είναι διαθέσιμη και οικονομικά προσιτή μέσα στις επόμενες δύο δεκαετίες.

«Αν και το κόστος της τεχνητής νοημοσύνης συνεχώς μειώνεται, η ρομποτική παραμένει σχετικά ακριβή, γεγονός που δυσκολεύει την ευρεία εφαρμογή της», επισημαίνει η Ιοάνα Μαρίνεσκου, οικονομολόγος και αναπληρώτρια καθηγήτρια δημόσιας πολιτικής στο Πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνια. Μαζί με τον συνάδελφό της Κόνραντ Κόρντινγκ, δημοσίευσαν πρόσφατα στο Brookings Institution ένα έγγραφο εργασίας που εξετάζει τις οικονομικές προκλήσεις της αυτοματοποίησης.

Ένα παράδειγμα που δείχνει τη μείωση του κόστους στην τεχνητή νοημοσύνη προέρχεται από την πλατφόρμα Ramp, η οποία διαχειρίζεται έξοδα τεχνητής νοημοσύνης για εταιρείες. Τον Απρίλιο, η Ramp ανέφερε ότι οι εταιρείες πληρώνουν πλέον 2,50 δολάρια για κάθε ένα εκατομμύριο μονάδες επεξεργασίας δεδομένων που χρησιμοποιούνται για την τροφοδοσία της τεχνητής νοημοσύνης, σε σύγκριση με 10 δολάρια πριν από ένα χρόνο. Αυτό δείχνει ότι, ενώ η τεχνητή νοημοσύνη γίνεται φθηνότερη, η ρομποτική παραμένει ακριβή και είναι δύσκολο να χρησιμοποιηθεί σε μεγάλη κλίμακα.

«Η κατασκευή μηχανών αποτελεί αντικείμενο μελέτης και εφαρμογής εδώ και αιώνες, από την εποχή της βιομηχανικής επανάστασης. Πρόκειται για μια δραστηριότητα μεγάλης κλίμακας», δήλωσε η Μαρίνεσκου στο Fortune.

«Η οικονομία μάς διδάσκει ότι σε τέτοιου είδους δραστηριότητες συχνά παρατηρούνται φθίνουσες αποδόσεις. Με άλλα λόγια, όσο περισσότερο προσπαθεί κανείς να σημειώσει πρόοδο σε έναν τεχνολογικό τομέα που αναπτύσσεται εδώ και δύο αιώνες, τόσο πιο δύσκολο γίνεται να επιτευχθούν σημαντικά αποτελέσματα», πρόσθεσε η ίδια.

«Η τεχνητή νοημοσύνη αναπτύσσεται με πολύ γρήγορους ρυθμούς», είπε. «Το AI μπορεί να αναλάβει καθήκοντα που μέχρι σήμερα εκτελούνταν σε πολλά επαγγέλματα γραφείου. Αντίθετα, οι φυσικές μηχανές, που χρειάζονται για την αυτοματοποίηση της εργασίας, είναι όχι μόνο πιο ακριβές, αλλά και εξειδικευμένες ανάλογα με τον τομέα εφαρμογής τους. Για αυτόν τον λόγο, η χρήση τους στον χώρο εργασίας προχωρά πιο αργά».

Η Μαρίνεσκου συμφωνεί με την άποψη του Μασκ ότι η πλήρης αυτοματοποίηση αποτελεί το μέλλον της εργασίας.  Ωστόσο, αμφιβάλλει για το πότε ένας τέτοιος κόσμος θα μπορέσει πραγματικά να υπάρξει. Αυτό δεν οφείλεται μόνο στους περιορισμούς της ρομποτικής, αλλά και στο γεγονός ότι η υιοθέτηση της τεχνητής νοημοσύνης στον χώρο εργασίας δεν προχωρά τόσο γρήγορα όσο αναμενόταν, παρά τις πρόσφατες απολύσεις που σχετίζονται με την τεχνολογία.

Μια έκθεση του Yale Budget Lab τον Οκτώβριο διαπίστωσε ότι από τον Νοέμβριο του 2022, όταν κυκλοφόρησε το ChatGPT, η ευρύτερη αγορά εργασίας «δεν έχει υποστεί αισθητή διαφοροποίηση» λόγω αυτοματοποίησης.

«Παραμένει το ερώτημα για το τι ριζικές αλλαγές θα μπορούσαν πραγματικά να λάβουν χώρα όσον αφορά τα εκατομμύρια, ή και δισεκατομμύρια, άτομα που ενδέχεται να μην έχουν κάποια θέση εργασίας στο μέλλον», λέει ο Σάμουελ Σόλομον, αναπληρωτής καθηγητής οικονομικών της εργασίας στο Temple University. «Ακόμα κι αν θεωρηθεί απαραίτητο ένα βασικό εισόδημα για όλους, το πιο δύσκολο είναι να ληφθούν οι κατάλληλες αποφάσεις και να δημιουργηθούν οι συνθήκες ώστε να εφαρμοστεί στην πράξη», πρόσθεσε.

Σε δήλωσή του στο Fortune, ο Σόλομον εξηγεί πως οι κανόνες και οι οργανώσεις που θα στηρίξουν το νέο μοντέλο εργασίας «θα είναι εξίσου σημαντικοί με την ίδια την τεχνολογία».

«Η τεχνητή νοημοσύνη ήδη δημιουργεί μεγάλη αξία και θα συνεχίσει να το κάνει», είπε ο Σόλομον. «Το βασικό ερώτημα όμως είναι πώς θα διανεμηθεί αυτή η αξία; Θα δημιουργηθεί ευημερία χωρίς αποκλεισμούς; Θα φέρει ανάπτυξη που θα ωφελεί όλους; Θα ωφεληθεί όλος ο κόσμος;».

«Οι τρέχουσες οικονομικές και τεχνολογικές δομές φαίνεται να διευρύνουν το χάσμα μεταξύ των πλουσίων και των φτωχών σε αυτήν τη νέα εποχή της τεχνητής νοημοσύνης. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το πακέτο αμοιβών 1 τρισεκατομμυρίου δολαρίων του Έλον Μασκ. Η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης έχει επίσης φέρει στο φως τις κοινωνικές ανισότητες. Για παράδειγμα, οι προβλέψεις για τα κέρδη των επτά μεγαλύτερων τεχνολογικών εταιρειών βελτιώνονται λόγω της ανάπτυξης της τεχνητής νοημοσύνης, ενώ οι προσδοκίες για τις υπόλοιπες 493 εταιρείες του S&P μειώνονται», σύμφωνα με τον Τόρστεν Σλοκ, επικεφαλής οικονομολόγο της Apollo Global Management. «Αυτό δείχνει ότι μέχρι στιγμής τα οφέλη της τεχνητής νοημοσύνης δεν κατανέμονται ισότιμα», λέει ο ίδιος.

 

Υπαρξιακές αλλαγές

Η πρόκληση δεν είναι μόνο να επιλυθούν τα πολύπλοκα οικονομικά και λογιστικά ζητήματα ενός κόσμου όπου η εργασία θα είναι προαιρετική, αλλά και ο κόσμος που θα επηρεαστεί να επιθυμεί την αλλαγή αυτή.

«Αν η οικονομική αξία της εργασίας μειωθεί σε τέτοιο βαθμό ώστε η εργασία να μην είναι πλέον πολύ χρήσιμη, θα πρέπει να επανεξετάσουμε τον τρόπο με τον οποίο είναι δομημένη η κοινωνία μας», δήλωσε ο Άντον Κόρινεκ, καθηγητής και διευθυντής της Οικονομικής Σχολής της Πρωτοβουλίας Μετασχηματιστικής Τεχνητής Νοημοσύνης στο Πανεπιστήμιο της Βιρτζίνια.

Σε συνέντευξή του στο περιοδικό Fortune, ο Κόρινεκ αναφέρθηκε σε έρευνες, όπως η ιστορική μελέτη του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ του 1938, η οποία έδειξε ότι οι άνθρωποι αντλούν ικανοποίηση από τις ουσιαστικές σχέσεις που δημιουργούν. «Σήμερα, οι περισσότερες από αυτές τις σχέσεις προέρχονται από την εργασία», εξήγησε ο Κόρινεκ. «Στο μέλλον που οραματίζεται ο Μασκ, οι επόμενες γενιές θα πρέπει να βρουν νέους τρόπους για να δημιουργούν ουσιαστικές σχέσεις», πρόσθεσε.

Ο Μασκ παρουσίασε πέρυσι στο Viva Technology τη δική του άποψη για το πώς η τεχνητή νοημοσύνη και η εργασία στο μέλλον μπορεί να επηρεάσουν την καθημερινή ζωή των ανθρώπων.

«Το βασικό ερώτημα είναι το εξής: Αν οι υπολογιστές και τα ρομπότ μπορούν να κάνουν τα πάντα καλύτερα από τους ανθρώπους, τότε τι νόημα έχει η ζωή;», είπε. «Πιστεύω ότι ο ρόλος των ανθρώπων θα μείνει πολύ σημαντικός, καθώς μόνο εμείς μπορούμε να αποφασίσουμε το πώς θα χρησιμοποιηθεί η τεχνητή νοημοσύνη, καθορίζοντας τις προτεραιότητες, τους στόχους και το σκοπό των πράξεων της. Θα έχουμε τη δύναμη να ελέγξουμε τον τρόπο που η τεχνητή νοημοσύνη θα μπορεί να επηρεάζει την κοινωνία και την καθημερινή ζωή», είπε.

Διαβάστε ακόμη

Διεθνείς επενδυτικοί οίκοι: Ελκυστικές παραμένουν οι ελληνικές τραπεζικές μετοχές και το 2026

Πλειστηριασμοί: Τα μεγάλα ακίνητα που πέρασαν σε νέους ιδιοκτήτες το 2025 (pics)

Απόδοση-ρεκόρ: Το άγνωστο κρυπτονόμισμα που εκτοξεύτηκε πάνω από 900%

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα