Χωρίς μεγάλες πολιτικές εξαγγελίες ή θεαματικές μεταρρυθμίσεις, η Ολλανδία έχει διαμορφώσει στην πράξη ένα διαφορετικό μοντέλο εργασίας, στο οποίο η τετραήμερη εβδομάδα αποτελεί ήδη καθημερινότητα για πολλούς εργαζομένους. Το αξιοσημείωτο είναι ότι η μετάβαση αυτή δεν συνοδεύτηκε από περικοπές αποδοχών ούτε από μεγαλύτερα ημερήσια ωράρια. Οι εργαζόμενοι εξακολουθούν να εργάζονται συνολικά 32 ώρες την εβδομάδα, δηλαδή οκτώ ώρες την ημέρα.
Κεντρική ιδέα πίσω από το μοντέλο αυτό είναι η ενίσχυση της ισορροπίας ανάμεσα στην επαγγελματική δραστηριότητα και την προσωπική ζωή. Ιδρυτές ολλανδικών επιχειρήσεων επισημαίνουν ότι πολλοί άνθρωποι αφιερώνουν μεγάλο μέρος της ζωής τους στην εργασία, συχνά με στόχο να εξασφαλίσουν καλύτερο μέλλον για τα παιδιά τους. Ωστόσο, όπως τονίζουν, η παιδική ηλικία είναι μια περίοδος που δεν επαναλαμβάνεται και δεν θέλουν να επαναλάβουν το μοτίβο των προηγούμενων γενεών που έχασαν πολύτιμο χρόνο με την οικογένειά τους.
Οι ίδιοι θεωρούν ότι το μεγαλύτερο εμπόδιο δεν είναι οργανωτικό αλλά πολιτισμικό, καθώς απαιτείται αλλαγή νοοτροπίας. Η πολύωρη παρουσία στον χώρο εργασίας δεν σημαίνει απαραίτητα μεγαλύτερη παραγωγικότητα. Αντίθετα, υποστηρίζουν ότι όσοι εργάζονται 32 ώρες την εβδομάδα τείνουν να λειτουργούν πιο αποτελεσματικά, δίνοντας έμφαση στην ποιότητα της εργασίας και όχι στη διάρκειά της.
Η τετραήμερη εβδομάδα εργασίας έχει πλέον καθιερωθεί ως συνηθισμένη πρακτική στην Ολλανδία τα τελευταία χρόνια, με την εφαρμογή της να επεκτείνεται ακόμη και σε μεγάλες επιχειρήσεις. Παράλληλα, η μεγαλύτερη συνδικαλιστική οργάνωση της χώρας, η FNV, συνεχίζει να πιέζει την κυβέρνηση να θεσμοθετήσει επισήμως το μοντέλο αυτό, αν και ήδη οι εργαζόμενοι διαθέτουν το νόμιμο δικαίωμα να ζητούν μείωση του ωραρίου τους.
Η εξέλιξη αυτή έχει προσελκύσει έντονο διεθνές ενδιαφέρον. Οι εργαζόμενοι στην Ολλανδία απασχολούνται κατά μέσο όρο 32,1 ώρες εβδομαδιαίως — τις λιγότερες στην Ευρωπαϊκή Ένωση — όταν ο μέσος όρος της Ένωσης φθάνει περίπου τις 36 ώρες. Παρά τις λιγότερες ώρες εργασίας, η οικονομική απόδοση της χώρας παραμένει ιδιαίτερα ισχυρή, με το κατά κεφαλήν ΑΕΠ να συγκαταλέγεται στα υψηλότερα στην Ευρώπη και κοντά στις κορυφαίες επιδόσεις μεταξύ των χωρών του ΟΟΣΑ. Τα δεδομένα αυτά αμφισβητούν την παραδοσιακή αντίληψη ότι η οικονομική ευημερία συνδέεται απαραίτητα με περισσότερες ώρες εργασίας.
Παραμένει όμως το ερώτημα κατά πόσο το μοντέλο της τετραήμερης εβδομάδας αποτελεί μακροπρόθεσμα βιώσιμη επιλογή για την οικονομία της χώρας.
Παρότι η Ολλανδία διατηρεί υψηλά επίπεδα παραγωγικότητας σε συνδυασμό με μειωμένες ώρες εργασίας, η οικονομολόγος του ΟΟΣΑ Ντανιέλα Γκλόκερ επισημαίνει ότι τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια η παραγωγικότητα δεν έχει παρουσιάσει ουσιαστική αύξηση. Αυτό σημαίνει ότι, προκειμένου να διατηρηθεί το υψηλό επίπεδο διαβίωσης, η χώρα θα χρειαστεί είτε βελτίωση της παραγωγικότητας είτε αύξηση της προσφοράς εργασίας.
Με άλλα λόγια, οι εργαζόμενοι θα πρέπει να παράγουν περισσότερα αγαθά και υπηρεσίες ανά εργάσιμη ημέρα ή να ενισχυθεί το εργατικό δυναμικό, ενδεχομένως μέσω της μετανάστευσης. Η Ολλανδία καταγράφει ήδη το υψηλότερο ποσοστό μερικής απασχόλησης μεταξύ των χωρών του ΟΟΣΑ, με σχεδόν τους μισούς εργαζομένους να εργάζονται λιγότερες ώρες από το πλήρες ωράριο. Οι σχετικά υψηλοί μισθοί και η φορολογική επιβάρυνση των μεσαίων εισοδημάτων καθιστούν λιγότερο ελκυστική την αύξηση των ωρών εργασίας, οδηγώντας πολλές οικογένειες να προτιμούν περισσότερο ελεύθερο χρόνο αντί για υψηλότερο εισόδημα.
Τα συνδικάτα υποστηρίζουν ότι μια εργάσιμη ημέρα λιγότερη μπορεί να ενισχύσει την ενέργεια των εργαζομένων, την παραγωγικότητα και τη συνοχή της κοινωνίας, ενώ η καθιέρωση του τετραήμερου μοντέλου θα μπορούσε να συγκρατήσει στην αγορά εργασίας ανθρώπους που διαφορετικά θα αποχωρούσαν.
Ο ΟΟΣΑ, ωστόσο, προειδοποιεί για αυξανόμενες πιέσεις που σχετίζονται κυρίως με τη γήρανση του πληθυσμού. Όπως συμβαίνει σε πολλές ανεπτυγμένες οικονομίες, η αύξηση των συνταξιοδοτήσεων μειώνει σταδιακά το διαθέσιμο εργατικό δυναμικό. Από την άλλη πλευρά, ορισμένοι θεωρούν ότι η τετραήμερη εβδομάδα μπορεί να λειτουργήσει ως κίνητρο για την προσέλκυση εργαζομένων σε τομείς που αντιμετωπίζουν ελλείψεις προσωπικού, όπως η εκπαίδευση και η υγεία, καθιστώντας τα επαγγέλματα αυτά πιο ελκυστικά.
Σε κάθε περίπτωση, πολλοί Ολλανδοί θεωρούν ότι ο βασικός στόχος δεν είναι μόνο η οικονομική απόδοση αλλά η ποιότητα ζωής. Για τους ίδιους, η επιτυχία μετριέται και με την προσωπική ευτυχία και τον χρόνο που αφιερώνεται στη ζωή εκτός εργασίας.
Διαβάστε ακόμη
Πακέτο επιδοτήσεων €700 εκατ. για χιλιάδες οικογένειες
Θεσσαλονίκη: Ανάρπαστα τα μικρά σπίτια 20- 50 τ.μ. αλλά και τα διαμερίσματα… 60ετίας
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.