Πριν από έναν χρόνο, σε μια καθόλου συνηθισμένη εκδήλωση στην πρεσβεία των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων στην Αθήνα, ο πρέσβης της χώρας στην Ελλάδα, Σουλεϊμάν Χαμέντ Σάλεμ Αλ Μαζρουέι, απηύθυνε ένα ιδιαίτερα ελκυστικό κάλεσμα: ελληνικές επιχειρήσεις και startups προσκλήθηκαν να διεκδικήσουν βραβείο ύψους 1 εκατομμυρίου ευρώ, στο πλαίσιο μιας πρωτοβουλίας που στοχεύει στην ανάδειξη καινοτόμων ιδεών με διεθνές αποτύπωμα.
Το κάλεσμα για τον διαγωνισμό για το Διεθνές Βραβείο Βιωσιμότητας Ζαγιέντ (Zayed Sustainability Prize), που είναι ενταγμένος στη στρατηγική των Εμιράτων για την αναζήτηση και χρηματοδότηση καινοτομίας πέρα από τα σύνορά τους, αποτελεί σαφή ένδειξη ότι η Αθήνα βρίσκεται στο επενδυτικό τους ραντάρ.
Δίπλα του, για να υπογραμμίσει την πρόθεση ενίσχυσης των σχέσεων ΗΑΕ–Ελλάδας και να αποδείξει το έμπρακτο ενδιαφέρον για τη χώρα, στεκόταν η Λάμια Φαουάζ (Lamya Fawwaz), εκτελεστική διευθύντρια στρατηγικών πρωτοβουλιών της Masdar και διευθύντρια του Βραβείου Βιωσιμότητας Ζαγιέντ, η οποία από τη θέση της διαχειρίζεται πρωτοβουλίες διεθνούς εμβέλειας. «Πιστεύουμε ότι η καινοτομία μπορεί να προέλθει από οπουδήποτε», είχε τονίσει τότε, προσθέτοντας: «Η Ελλάδα είναι ένα μέρος όπου γίνονται αξιόλογες προσπάθειες στο επίπεδο της καινοτομίας και της βιωσιμότητας».
Τα πρώτα deals και οι νέοι τομείς ενδιαφέροντος
Η αλήθεια είναι, ωστόσο, ότι η Ελλάδα δεν έχει επωφεληθεί όσο άλλες ευρωπαϊκές χώρες από τη στροφή των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων προς την Ευρώπη και αυτό παρά την υπογραφή φιλόδοξων μνημονίων συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών.
Πέρα από τη συμφωνία-ορόσημο της Masdar για την εξαγορά της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή, αξίας περίπου 2,4 δισ. ευρώ, οι τοποθετήσεις των Εμιράτων στη χώρα παραμένουν περιορισμένες, αποσπασματικές και σχετικά μικρής κλίμακας.
Το Μάιο του 2022, η ADQ, ένα από τα τρία μεγάλα κρατικά επενδυτικά ταμεία του Άμπου Ντάμπι, υπέγραψε συμφωνία επενδυτικής συνεργασίας με την Ελληνική Τράπεζα Αναπτύξεως (HDB) για την «χρηματοδότηση επενδύσεων αξίας 4 δισεκατομμυρίων ευρώ σε πολλαπλούς τομείς και κατηγορίες περιουσιακών στοιχείων της ελληνικής οικονομίας.»
Από την πλευρά της, η Mubadala Investment Company, επίσης ένα από τα βασικά κρατικά επενδυτικά ταμεία του Άμπου Ντάμπι, έχει τοποθετηθεί σε επενδυτικά σχήματα, όπως τα VentureFriends, EuSIF και Diorama II, στο πλαίσιο της συνεργασίας της με την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα Επενδύσεων. Μέσω αυτών των τοποθετήσεων, κεφάλαια κατευθύνονται σε startups, έργα ενέργειας και μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Τα έτη 2024 και 2025, τα ΗΑΕ ήταν μεταξύ των κορυφαίων χωρών προέλευσης άμεσων ξένων επενδύσεων στην Ελλάδα, με την DAMAC Properties να προχωρά σε κοινοπραξία με τη ΔΕΗ για την κατασκευή data center, την εμιρατινή Aqua Bridge να εξαγοράζει την Avramar και τον όμιλο PureHealth Group να ολοκληρώνει επένδυση 800 εκατομμυρίων ευρώ στον Όμιλο Υγείας HHG.
Στο ίδιο πλαίσιο κινείται το Μνημόνιο Κατανόησης που υπεγράφη τον Φεβρουάριο του 2024 μεταξύ Ελλάδας και Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων για την ανάπτυξη κέντρων δεδομένων στη χώρα. Η συμφωνία προβλέπει τη δημιουργία υποδομών συνολικής ισχύος έως 500 MW και επενδύσεις στην ψηφιακή οικονομία, χωρίς ωστόσο μέχρι σήμερα να έχει μεταφραστεί σε συγκεκριμένα έργα ή δεσμευμένα κεφάλαια.
«Οι επενδύσεις των ΗΑΕ στην Ελλάδα κατανέμονται επί του παρόντος στους τομείς της ενέργειας, της υγειονομικής περίθαλψης και των ψηφιακών υποδομών. Οι άμεσες επενδύσεις των ΗΑΕ έχουν ξεπεράσει τον στόχο των 4,3 δισεκατομμυρίων δολαρίων για το 2022 και το διμερές εμπόριο εκτός πετρελαίου έχει αυξηθεί κατά 80% τα τελευταία πέντε χρόνια, με το πρώτο τρίμηνο του 2025 να καταγράφει ετήσια αύξηση που υπερβαίνει το 40%» αναφέρει πρόσφατη ανακοίνωση του υπ. Εξωτερικών των ΗΑΕ, με αφορμή την παρουσία του Μπαντρ Τζαφάρ, Ειδικού Απεσταλμένου του Υπουργού Εξωτερικών των ΗΑΕ για τις Επιχειρήσεις, στο 11ο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών.
«Τα ΗΑΕ και η Ελλάδα συνδέονται όχι μόνο με την ανάπτυξη του εμπορίου και των επενδύσεων, αλλά και με μια κοινή δέσμευση για συνεργασία και διαφάνεια βάσει κανόνων, η οποία αποτελεί θεμελιώδη πυλώνα για την επίτευξη μακροπρόθεσμων στόχων» είπε στην παρέμβασή του στο Φόρουμ ο Μπαντρ Τζαφάρ.
«Βροχή» επενδύσεων στην Ευρώπη
Την ίδια ώρα, τα ΗΑΕ έχουν βάλει ξεκάθαρα στο ραντάρ τους την Ευρώπη, απλώνοντας ένα επενδυτικό δίκτυο δισεκατομμυρίων ευρώ, που αναζητεί ενεργά συνέργειες και ευκαιρίες -πέρα από τις ΗΠΑ- και στην ευρωπαϊκή ήπειρο.
Μέσω κολοσσών όπως η Mubadala Investment Company, η Abu Dhabi Investment Authority και η ADQ, τα Εμιράτα διοχετεύουν δεκάδες δισεκατομμύρια ευρώ σε στρατηγικούς τομείς, από την ενέργεια και τις υποδομές μέχρι την τεχνολογία και την τεχνητή νοημοσύνη. Οι τρεις εταιρείες έχουν δεσμεύσει πάνω από 38 δισεκατομμύρια ευρώ σε ενεργειακές και βιομηχανικές επενδύσεις σε ολόκληρη την ήπειρο, με τη Γερμανία να κερδίζει τη μερίδα του λέοντος, καθώς οι επενδύσεις των ΗΑΕ στη χώρα ξεπερνούν τα 18 δισεκατομμύρια ευρώ.
Ενδεικτικές είναι επίσης κινήσεις όπως η είσοδος της εθνικής πετρελαϊκής εταιρείας του Άμπου Ντάμπι ADNOC στην αυστριακή OMV, που θα «γεννήσει» μία κοινοπραξία άνω των 60 δισεκατομμυρίων δολαρίων, η εξαγορά της ενεργειακής Saeta Yield στην Ιβηρική, η είσοδος του τηλεπικοινωνιακού ομίλου e& στην PPF Telecom με επένδυση άνω των 2 δισ. ευρώ στην Κεντρική Ευρώπη και η τοποθέτηση της Mubadala σε μεγάλα projects ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στη Ρουμανία.
Παράλληλα, η Abu Dhabi Investment Authority επενδύει σε μεγάλα χαρτοφυλάκια ακινήτων και private credit στο Ηνωμένο Βασίλειο, καθώς και σε ευρωπαϊκά real estate funds, ενώ η Mubadala ενισχύει την παρουσία της σε τεχνολογικά και επενδυτικά σχήματα σε hubs όπως το Παρίσι και το Λονδίνο.
Η γαλλική προεδρία ανακοίνωσε ότι τα ΗΑΕ θα επενδύσουν 30 -50 δισ. ευρώ για την κατασκευή του μεγαλύτερου ευρωπαϊκού κέντρου δεδομένων τεχνητής νοημοσύνης στη Γαλλία.
Από το πετρέλαιο στη γεωοικονομική ισχύ
Αυτή ακριβώς η μετατόπιση – από μια οικονομία που στηριζόταν σχεδόν αποκλειστικά στο πετρέλαιο σε μια πιο διαφοροποιημένη, παγκόσμια επενδυτική δύναμη – βρίσκεται, σύμφωνα με ανάλυση του Atlantic Council, στον πυρήνα της απόφασης των ΗΑΕ να αποχωρήσουν από τον ΟΠΕΚ.
«Από οικονομικής άποψης, δεδομένου του μεγέθους των κρατικών επενδυτικών κεφαλαίων των ΗΑΕ, τα οικονομικά της χώρας τα τελευταία χρόνια συνδέονται περισσότερο με την παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη παρά με την παγκόσμια τιμή του πετρελαίου. Επομένως, ενώ στο παρελθόν ορισμένα άλλα μέλη του ΟΠΕΚ μπορεί να προτιμούσαν υψηλότερες τιμές πετρελαίου, τα ΗΑΕ ανησυχούν περισσότερο για τους κινδύνους για τις ξένες οικονομικές μηχανές που παράγουν τις επενδυτικές τους αποδόσεις» γράφει ο κορυφαίος αναλυτής εξωτερικής πολιτικής, Γουίλιαμ Φ. Γουέξλερ
Αναλύσεις του Chatham House επισημαίνουν ότι τα ΗΑΕ εξελίσσονται σε έναν «παγκόσμιο επενδυτικό κόμβο» και έναν ολοένα πιο ενεργό γεωοικονομικό παίκτη.
Τα ΗΑΕ εμφανίζονται όλο και περισσότερο ως αυτόνομη δύναμη, που δεν επιδιώκει απλώς να μεγιστοποιήσει τα έσοδα από το πετρέλαιο, αλλά να επανατοποθετηθεί στο παγκόσμιο σύστημα ως επενδυτική και τεχνολογική δύναμη με ευέλικτες συμμαχίες και πολυδιάστατη οικονομική στρατηγική.
Σύμφωνα με αναλύσεις του SWP Berlin, τα κρατικά επενδυτικά ταμεία των ΗΑΕ δεν λειτουργούν μόνο με στόχο τις αποδόσεις, αλλά και ως εργαλεία άσκησης στρατηγικής επιρροής. Οι τοποθετήσεις τους εντάσσονται σε μια ευρύτερη στρατηγική διαφοροποίησης της οικονομίας και ενίσχυσης της διεθνούς τους θέσης.
* Κεντρική φωτο κειμένου: «Η συμφωνία συνεργασίας που υπογράφηκε με την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα και την Ελληνική Τράπεζα Αναπτύξεως Επενδύσεων αντικατοπτρίζει τη θέση της ADQ ως μακροπρόθεσμου επενδυτή στην ελληνική οικονομία» ανέφερε η ανακοίνωση της ΕΤΑ το Μάιο του 2022
Διαβάστε ακόμη
Νέος Πολεοδομικός Σχεδιασμός σε όλη τη χώρα: Ποιες ανατροπές έρχονται στην οικοδόμηση (pics)
Αεροδρόμιο Ντουμπάι: Ισχυρό πλήγμα από τον πόλεμο στο Ιράν – «Βουτιά» στην επιβατική κίνηση
Σχεδόν 1.000 εμπορικά πλοία παραμένουν στον Περσικό Κόλπο
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα