business stories

Ιπτάμενα ταξί: Μάχη για το μέσο μεταφοράς του μέλλοντος

  • Άντζελα Μπολέτση


Πιο κοντά από ποτέ η λειτουργία ιπτάμενων ταξί - Αγώνας δρόμου για αεροπορικές εταιρείες και startups για την κατασκευή τους- Στόχος για το Παρίσι η χρήση τους στους Ολυμπιακούς του 2024

Ιπτάμενα οχήματα κάθετης προσγείωσης και απογείωσης αναμένεται να κάνουν το ντεμπούτο τους ευρωπαϊκό εναέριο χώρο έως το 2024, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Αεροπορικής Ασφάλειας (EASA).

Οι πολίτες θα μπορούν πλέον να καλούν ταξί που θα τους παραλαμβάνουν από την ταράτσα του σπιτιού τους. Αυτό φαίνεται να είναι το μέλλον των μετακινήσεων, και αεροπορικές εταιρείες και startups σε όλο τον κόσμο είναι σε ‘πυρετό’ δοκιμών και ερευνών, καθώς φαίνεται να τρέχουν μαραθώνιο για τον τίτλο της πρωτιάς.

Οι προβλέψεις της EASA είναι ότι στην επόμενη δεκαετία η αγορά ιπτάμενων μέσων θα ανέλθει στα 4,2 δισεκατομμύρια δολάρια και θα απασχολεί 90.000 εργαζομένους.

«Πιστεύω ότι η εμπορική χρήση των ιπτάμενων ταξί θα ξεκινήσει το 2024 ή το 2025» είχε δηλώσει ο διευθύνων σύμβουλος της EASA Πάτρικ Κάι στο Reuter.

Στα ίδια μήκη κύματος και το Παρίσι, το οποίο ανακοίνωσε το σχέδιό του να δημιουργήσει ιπτάμενα μεταφορικά μέσα, με αφορμή τη φιλοξενία των Ολυμπιακών αγώνων το 2024.

Το ακριβό σπορ της δημιουργίας eVTOL

Το μεγαλόπνοο σχέδιο των ιπτάμενων ταξί είναι στα σκαριά εδώ και κάποια χρόνια και η νέα τεχνολογία που αναπτύσσεται για αεροσκάφη κάθετης προσγείωσης και απογείωσης με τη δύναμη της ηλεκτρικής ενέργειας (eVTOL) φέρνει το όνειρο όλο και πιο κοντά.

Τα eVTOL, μπορεί να αποκαλούνται συχνά “ιπτάμενα αυτοκίνητα”, αλλά αποτελούν, στην ουσία, ελικόπτερα (τα οποία απογειώνονται κάθετα, αντί να κυλάνε σε διάδρομο όπως τα αεροπλάνα), και κάνουν χρήση ηλεκτρισμού. Τα drones αποτελούν μια μικροσκοπική μορφή eVTOL.

«Η δημιουργία ενός eVTOL, από το σχεδιασμό έως την κατασκευή και την πιστοποίηση του, υπολογίζεται ότι κοστίζει περίπου 1 δισεκατομμύριο δολάρια», δήλωσε ο Mark Moore, τότε επικεφαλής της Uber Elevate, τον Απρίλιο του 2020, κατά τη διάρκεια μιας διάσκεψης που πραγματοποιήθηκε από το πρόγραμμα Agility Prime της Πολεμικής Αεροπορίας. «Αυτό σημαίνει ότι, τελικά, οι εταιρείες που θα φτάσουν στην κορυφή θα είναι μάλλον αυτές που θα καταφέρουν αφενός να συγκεντρώσουν αρκετά χρήματα για να πληρώσουν για όλα τα έξοδα που σχετίζονται με τη μηχανική, την πιστοποίηση και την κατασκευή των eVTOL, και αφετέρου να συνάψουν οι ισχυρές συνεργασίες».

«Οι νεοσύστατες εταιρείες που έχουν συγκεντρώσει με επιτυχία ή που θα είναι σε θέση να συγκεντρώσουν σημαντικά ποσά κεφαλαίου για τη διαδικασία έρευνας, κατασκευής και πιστοποίησης θα ξεχωρίσουν… αυτό είναι το νούμερο ένα πράγμα που θα διαχωρίσει τους νικητές του χώρου», ανέφερε στο TechCrunch ο Asad Hussain, ανώτερος αναλυτής στο PitchBook. «Σήμερα δραστηριοποιούνται πάνω από 100 επιχειρήσεις στο χώρο. Δεν θα μπορέσουν όλες να το πετύχουν αυτό».

Τα ποσά που συγκεντρώθηκαν από τις μεγαλύτερες εταιρείες για eVTOL το 2020 μόνο για έρευνα και ανάπτυξη είναι εντυπωσιακά: Η Joby Aviation ξόδεψε 108 εκατομμύρια δολάρια, 30 εκατομμύρια δολάρια περισσότερα από το 2019, ενώ η Archer Aviations 21 εκατομμύρια δολάρια. Εν τω μεταξύ, η καθαρή ζημιά της Joby ανήλθε στα 114,2 εκατομμύρια και της Archer στα 24,8 εκατομμύρια, χωρίς καμία εταιρεία να καταφέρει να εμφανίσει ακόμα κάποιο προϊόν στην αγορά. Τα λειτουργικά έξοδα αναμένεται να συνεχίσουν να αυξάνονται καθώς οι εταιρείες εισέρχονται στις φάσεις κατασκευής και ανάπτυξης.

Στο επίκεντρο οι χρηματοδοτήσεις και οι εταιρικοί μετασχηματισμοί

Αυτό που αναδεικνύεται από τα παραπάνω για το μέλλον της βιομηχανίας είναι ότι το κλειδί της επιτυχίας είναι η συγκέντρωση κεφαλαίων μέσω γύρων χρηματοδότησης, συγχωνεύσεων και εξαγορών από εταιρείες ειδικού σκοπού (SPAC), κάτι που φαίνεται να έχουν καταλάβει καλά οι εταιρείες του κλάδου.

Για παράδειγμα, νωρίτερα φέτος, ο κατασκευαστής eVTOL, Joby Aviation, συγκέντρωσε 1,6 δισεκατομμύρια δολάρια μέσω συγχώνευσης SPAC, αντλώντας χρήματα από την Uber, την BlackRock και την Fidelity. Η Joby έχει επίσης στο ιστορικό της μια στρατηγική συνεργασία με την Toyota και την πρόσφατη εξαγορά της Uber Elevate.

Οι «παίκτες» του μέλλοντος

Οι κύριοι παίκτες σήμερα στην αρένα των eVTOL, οι οποίοι αναμένεται να ακουστούν πολύ τα επόμενα χρόνια, είναι τόσο νεοφυείς επιχειρήσεις όσο και μεγάλες αεροπορικές εταιρείες.

Airbus: Διαθέτει το τετραθέσιο CityAirbus που πέταξε για πρώτη φορά τον Μάιο του 2019, και ένα αυτόνομο ιπτάμενο σκάφος που ονομάζεται Vahana.
Boeing: Έχει δημιουργήσει μια αυτόνομη κοινοπραξία eVTOL που ονομάζεται Wisk.
Bell Helicopter: Έχει ένα επιβατικό eVTOL που ονομάζεται Nexus.
Joby Aviation: Έχει συγκεντρώσει περισσότερα από 1 δισεκατομμύριο δολάρια και διαπραγματεύεται δημόσια στο NYSE. Έχει περισσότερες από 1.000 επιτυχημένες δοκιμαστικές πτήσεις, μια στρατηγική συνεργασία με την Toyota και αναπτύσσει ένα εμπορικό δίκτυο αεροπορικών ταξί για έναρξη στις ΗΠΑ το 2024, πριν επεκταθεί παγκοσμίως.
Lilium: Κάνει δοκιμές σε ένα 7-θέσιο αεροσκάφος με 36 ανεμιστήρες και διαθέτει μια υπηρεσία 14 αεροπορικών ταξί που θα κάνει ντεμπούτο στη Φλόριντα το 2024.
Beta Technologies: Υπέγραψε συμφωνία με την startup, Uber-For-Helicopters Blade, για την παροχή 20 αεροσκαφών, καθώς και με την UPS, με τις πρώτες μονάδες να φτάνουν το 2024.
Airbus: Ο ευρωπαϊκός γίγαντας κατασκευαστής αεροσκαφών εργάζεται σε μια μεγάλη ποικιλία έργων eVTOL.
Volocopter: Προσέλαβε πρόσφατα τον πρώην διευθύνοντα σύμβουλο της Daimler, Dr. Dieter Zetsche και υπολογίζει σε μεγάλους επενδυτές όπως οι Daimler, Intel, Continental και Geely.
Virgin Atlantic: Διεξάγει έρευνες για μια υπηρεσία ταξί σε συνεργασία με την Vertical Aerospace, διαφορετική από τις υπόλοιπες. Ενώ οι περισσότερες εταιρείες προωθούν την ιδέα των «ιπτάμενων ταξί» που θα μπορούν να παραλάβουν τους επιβάτες από τις στέγες στα κέντρα της πόλης και να τους μεταφέρουν στην περιοχή, η πρόταση της Virgin Atlantic πάει ένα βήμα παραπέρα. Η ιδέα είναι ότι ένα αεροσκάφος eVTOL θα μπορεί να παραλάβει ανθρώπους από μια πόλη όπως το Κέιμπριτζ και να τους προσγειώσει σε ένα μεγάλο αεροδρόμιο όπως το Χίθροου του Λονδίνου. Το μοντέλο VA-X4, το οποίο σήμερα πραγματοποιεί δοκιμαστικές πτήσεις, θα είναι σε θέση να μεταφέρει τέσσερις επιβάτες και έναν πιλότο έως και 100 μίλια, θα είναι φιλικό προς το περιβάλλον και θα είναι πιο ήσυχο από ένα ελικόπτερο.

Η περίπτωση της Archer Aviations

Η Archer Aviations παρουσίασε πρόσφατα στο Λος Άντζελες, με την υποστήριξη της United Airlines, τα ηλεκτρικά της αεροσκάφη κατακόρυφης απογείωσης και προσγείωσης, Maker, σχεδιασμένα να πετούν στα 150 μίλια την ώρα, όταν διατεθούν για εμπορική χρήση το 2024. Σύμφωνα με την εταιρεία, τα Maker θα χρησιμεύσουν ως βάση για έναν μελλοντικό στόλο αεροπορικών ταξί που θα διασχίζουν πόλεις και θα συμβάλουν στην ανακούφιση της κυκλοφορίας.

Σε μια εκδήλωση στο Λος Άντζελες πριν λίγες ημέρες, γεμάτη με εκθαμβωτικό φωτισμό, λαμπερά οπτικά εφέ και έντονη μουσική έγινε η επίδειξη του Maker. Το λαμπερό ασημένιο όχημα, που ζυγίζει 1.508 κιλά, μοιάζει με υβριδικό ελικόπτερο και αποτελείται από δύο πτέρυγες που φέρουν έξι ρότορες. Έχει εύρος 60 μιλίων, τελική ταχύτητα 150mph και στα 2.000 πόδια στον αέρα θα είναι, σύμφωνα με την εταιρεία «100 φορές πιο ήσυχο από ένα ελικόπτερο καθώς θα παράγει μόνο 45 ντεσιμπέλ ήχου».

Η δημιουργία του Maker έχει επισκιαστεί από δικαστικές διαμάχες. Η ανταγωνίστρια εταιρεία Wisk Aero κατέθεσε τον Απρίλιο αγωγή κατά της Archer στο δικαστήριο των ΗΠΑ, κατηγορώντας την ότι αντέγραφε την τεχνολογία της.

Η Archer ανακοίνωσε τη συγκέντρωση 1,1 δισεκατομμυρίων δολαρίων, μέσω συγχώνευσης με μια εταιρεία SPAC. Η συγχώνευση, αξίας 3,8 δισεκατομμυρίων δολαρίων, υποστηρίζεται επίσης από την Stellantis, παγκόσμιο ηγέτη της αυτοκίνησης και μητρική εταιρεία των Fiat Chrysler και Peugeot, και την United Airlines.

Η τελευταία, μάλιστα, έχει υποβάλει παραγγελία 1 δισεκατομμυρίου δολαρίων για 200 Maker, με δυνατότητα αγοράς 100 επιπλέον για 500 εκατομμύρια δολάρια.

Διαβάστε ακόμα:  

Χάος απειλεί το παγκόσμιο εμπόριο μετά τη νέα έξαρση της πανδημίας στην Κίνα  

Οικογένεια Τίγκα: Πώς έπεσαν έξω οι «βασιλιάδες» της Παραλιακής  

Ντέιβιντ Μπέκαμ: Αγόρασε (και) το 10% της Lunaz