search icon

Newmoney Energy

Φωτοβολταϊκά στις στέγες: Το ενεργειακό δυναμικό πάνω από τα σπίτια μας

Τα φωτοβολταϊκά στις στέγες της Αθήνας μπορούν δυνητικά να παράγουν 1,8 TWh ετησίως, με σημαντικό οικονομικό και περιβαλλοντικό όφελος. Αυτοκατανάλωση, μπαταρίες και αναβαθμίσεις δικτύων καθορίζουν την αξιοποίηση της ενέργειας και τη μείωση του κόστους για καταναλωτές

Οι ταράτσες της Αθήνας κρύβουν έναν ενεργειακό πόρο που παραμένει σε μεγάλο βαθμό αναξιοποίητος. Η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών στις κατάλληλες στέγες θα μπορούσε να προσφέρει 1,8 τεραβατώρες ηλεκτρικής ενέργειας ετησίως, δημιουργώντας δυνατότητες περιορισμού του ενεργειακού κόστους για νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Η αξιοποίησή τους, ωστόσο, προϋποθέτει περισσότερα από την τοποθέτηση πάνελ: απαιτεί διαθέσιμο ηλεκτρικό χώρο, χρηματοδότηση και αποτελεσματική διαχείριση της παραγωγής.

Το μέγεθος της ευκαιρίας αποτυπώνει επιστημονική μελέτη με συμμετοχή ερευνητών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, η οποία δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Energy» και εξετάζει τις δυνατότητες εγκατάστασης φωτοβολταϊκών στις 27 πρωτεύουσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Για την Αθήνα, η κατάλληλη επιφάνεια στεγών εκτιμάται σε 24,5 τετραγωνικά χιλιόμετρα.

Πρόκειται για δυνητική παραγωγή από την αξιοποίηση των διαθέσιμων επιφανειών, όχι για ενέργεια που παράγεται ήδη. Η διάκριση έχει σημασία, καθώς η μετατροπή του τεχνικού δυναμικού σε πραγματικές εγκαταστάσεις εξαρτάται από τις συνθήκες κάθε κτιρίου και τις δυνατότητες σύνδεσης στο δίκτυο.

Πόσο ρεύμα αντιστοιχεί στις στέγες της Αθήνας

Οι 1,8 TWh ισοδυναμούν με 1,8 δισ. κιλοβατώρες τον χρόνο. Για να γίνει αντιληπτή η κλίμακα, με ενδεικτική ετήσια κατανάλωση 4.000 κιλοβατωρών ανά νοικοκυριό, αυτή η ποσότητα αντιστοιχεί αριθμητικά στις ανάγκες περίπου 450.000 νοικοκυριών. Ο υπολογισμός αποτελεί παράδειγμα σύγκρισης και δεν σημαίνει ότι τόσα σπίτια θα μπορούσαν να τροφοδοτούνται αδιάλειπτα αποκλειστικά από φωτοβολταϊκά.

Η μελέτη υπολογίζει επίσης δυνητικά ετήσια οικονομικά έσοδα 117,39 εκατ. ευρώ και αποφυγή εκπομπών περίπου 512.000 τόνων ισοδύναμου διοξειδίου του άνθρακα. Τα εκτιμώμενα έσοδα δεν ταυτίζονται με καθαρό κέρδος ή με ισόποση μείωση λογαριασμών. Η τελική απόδοση κάθε επένδυσης επηρεάζεται από το κόστος εγκατάστασης, τη συντήρηση, τη χρηματοδότηση και την αξία της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας.

Η αξιολόγηση συνδυάζει ατμοσφαιρικά δεδομένα της περιόδου 2008-2023, δορυφορικές πληροφορίες Copernicus, στοιχεία αστικού ιστού και προσομοιώσεις μέσω του PVGIS. Συνυπολογίζει τη νέφωση, τα αερολύματα και τη σκίαση από γειτονικά κτίρια, παράγοντες που εξηγούν γιατί δύο φαινομενικά παρόμοιες ταράτσες μπορεί να έχουν διαφορετική παραγωγικότητα.

Η αυτοκατανάλωση καθορίζει το οικονομικό όφελος

Για έναν καταναλωτή, το κρίσιμο ερώτημα είναι πόση από την παραγόμενη ενέργεια μπορεί να αξιοποιεί όταν αυτή παράγεται. Ένα φωτοβολταϊκό αποδίδει κυρίως στη διάρκεια της ημέρας, ενώ σημαντικό μέρος της οικιακής κατανάλωσης μπορεί να εμφανίζεται το απόγευμα και το βράδυ.

Αντίθετα, επιχειρήσεις με έντονη ημερήσια λειτουργία έχουν συχνά μεγαλύτερη δυνατότητα ταυτόχρονης αξιοποίησης της παραγωγής. Η λειτουργία κλιματισμού, επαγγελματικού εξοπλισμού ή άλλων φορτίων τις ώρες ηλιοφάνειας μπορεί να περιορίζει την ενέργεια που χρειάζεται να αγοράζεται από το δίκτυο. Επομένως, η σωστή διαστασιολόγηση απαιτεί εξέταση του προφίλ κατανάλωσης και της διαθέσιμης επιφάνειας.

Όπως εξηγεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η ηλεκτρική ενέργεια των φωτοβολταϊκών μπορεί να χρησιμοποιείται για συσκευές, αντλίες θερμότητας και φόρτιση ηλεκτρικών οχημάτων. Η περίσσεια μπορεί, ανάλογα με το εφαρμοζόμενο πλαίσιο, να αποθηκεύεται, να διαμοιράζεται ή να διοχετεύεται στο δίκτυο. Παράλληλα, ο προσανατολισμός επηρεάζει το ωράριο παραγωγής: ανατολικές και δυτικές εγκαταστάσεις δίνουν διαφορετική κατανομή μέσα στην ημέρα από τις νότιες.

Αυτό σημαίνει ότι η μέγιστη ετήσια παραγωγή και το μεγαλύτερο οικονομικό όφελος δεν συμπίπτουν υποχρεωτικά. Μια εγκατάσταση που ταιριάζει καλύτερα στις ώρες κατανάλωσης μπορεί να αξιοποιεί αποτελεσματικότερα την παραγόμενη ενέργεια, περιορίζοντας την εξάρτηση της απόδοσής της από τις τιμές αποζημίωσης του πλεονάσματος.

Οι μπαταρίες και τα δίκτυα ως προϋπόθεση

Η ευρωπαϊκή σύγκριση δείχνει ότι η ηλιοφάνεια αποτελεί μόνο μία παράμετρο. Το Παρίσι εμφανίζει δυνητική παραγωγή περίπου 3,81 TWh, καθώς διαθέτει μεγαλύτερη έκταση αξιοποιήσιμων στεγών. Η πραγματική συμβολή, όμως, εξαρτάται και από τη συνολική ζήτηση κάθε πόλης. Υψηλή παραγωγή σε απόλυτους αριθμούς δεν συνεπάγεται αντίστοιχα υψηλή ενεργειακή αυτονομία.

Ακόμη και όταν η ετήσια παραγωγή πλησιάζει την ετήσια κατανάλωση, παραμένει το ζήτημα του χρονισμού. Οι μπαταρίες μεταφέρουν μέρος της ημερήσιας παραγωγής σε μεταγενέστερες ώρες, αλλά προσθέτουν επενδυτικό κόστος και δεν εξαλείφουν την εποχικότητα.

Για την Αθήνα, το στοίχημα είναι η οργανωμένη αξιοποίηση χιλιάδων επιφανειών. Έλεγχος καταλληλότητας, συμφωνίες στις πολυκατοικίες, πρόσβαση σε κεφάλαια και ενίσχυση των δικτύων καθορίζουν πόσο από αυτό το δυναμικό μπορεί να υλοποιηθεί. Οι στέγες μπορούν να αποτελέσουν σημαντικό τμήμα της ηλεκτροπαραγωγής της πόλης, με μετρήσιμο οικονομικό και περιβαλλοντικό όφελος, εφόσον συνδυαστούν με αποθήκευση, αυτοκατανάλωση και ευέλικτες υποδομές.

Exit mobile version