Το Κλιματικό Ταμείο, που παρουσιάστηκε την περασμένη εβδομάδα από τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη, τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρο Παπασταύρου και τον αναπληρωτή υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκο Παπαθανάση, φέρνει στο προσκήνιο δεκαπέντε μεγάλα έργα υποδομών και προμηθειών με άμεσο αποτύπωμα στις οδικές και αστικές μετακινήσεις.
Από το σύνολο των 25 παρεμβάσεων, προϋπολογισμού 5,3 δισ. ευρώ, οι 15 αφορούν αποκλειστικά έργα υποδομών, προμήθειες και αναβαθμίσεις συρμών, αγορά ηλεκτρικών οχημάτων, αλλά και υπηρεσίες που στοχεύουν στο πρασίνισμα των μετακινήσεων στις πόλεις, είτε αυτές γίνονται με μέσα μαζικής μεταφοράς είτε με ιδιωτικά οχήματα. Η συνολική αξία αυτών των παρεμβάσεων φτάνει τα 1,81 δισ. ευρώ.
Οικιστικές υποδομές με κοινωνικό αποτύπωμα
Στο πακέτο των παρεμβάσεων περιλαμβάνονται επίσης δύο μεγάλα οικιστικά projects, που αφορούν τόσο την ιδιωτική όσο και τη φοιτητική κατοικία. Πρόκειται, μάλιστα, για δύο από τα πιο εκτεταμένα προγράμματα του σχεδιασμού, τα οποία αναμένεται να προσελκύσουν έντονο ενδιαφέρον από τον τεχνικό κόσμο της χώρας.
Στον τομέα αυτό προβλέπεται η ανέγερση 2.350 κατοικιών για 7.000 ευάλωτους πολίτες, καθώς και ο εκσυγχρονισμός υφιστάμενων φοιτητικών εστιών, με το συνολικό κόστος των δύο παρεμβάσεων να ανέρχεται στα 661 εκατ. ευρώ.
Πιο συγκεκριμένα, για την κατασκευή 2.350 κοινωνικών κατοικιών, συνολικού ύψους 435 εκατ. ευρώ, αξιοποιούνται τέσσερα ανενεργά στρατόπεδα: δύο στην Αττική, στο Χαϊδάρι και τις Αχαρνές, ένα στη Θεσσαλονίκη, στο στρατόπεδο Ζιάκα, και ένα στην Πάτρα, στο στρατόπεδο Μανουσογιαννάκη. Στους χώρους αυτούς θα ανεγερθούν 2.350 διαμερίσματα μηδενικής ενεργειακής κατανάλωσης, ενεργειακής κλάσης Α+.
Τα διαμερίσματα θα παραχωρούνται με πολύ χαμηλό ενοίκιο σε ευάλωτες οικογένειες, με προτεραιότητα σε νέα ζευγάρια, πολύτεκνες οικογένειες, μονογονεϊκές οικογένειες, καθώς και οικογένειες με μέλη με αναπηρία. Η συνολική επιφάνεια των κατοικιών θα φτάνει τα 232.000 τετραγωνικά μέτρα, ενώ η μέση επιφάνεια κάθε διαμερίσματος θα ανέρχεται στα 83,75 τετραγωνικά μέτρα. Παράλληλα, το πρόγραμμα καλύπτει και έργα διαμόρφωσης του περιβάλλοντος χώρου, θέσεις στάθμευσης, δίκτυα και βοηθητικές υποδομές.
Ταυτόχρονα, προβλέπεται η σύσταση νέας Εθνικής Αρχής Στέγασης, η οποία θα τελεί υπό την εποπτεία του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
Σε ό,τι αφορά τις φοιτητικές εστίες, το πρόγραμμα εκσυγχρονισμού ύψους 226 εκατ. ευρώ περιλαμβάνει την αναβάθμιση 15 κτηρίων σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Ιωάννινα, Πάτρα και Κομοτηνή. Η παρέμβαση αυτή εκτιμάται ότι θα εξασφαλίσει πιο σύγχρονες συνθήκες διαβίωσης για περίπου 5.600 φοιτητές, αριθμός που αντιστοιχεί σε αύξηση της δυναμικότητας κατά 36,5% σε σχέση με τον σημερινό αριθμό φιλοξενούμενων.
Η ανάγκη για την παρέμβαση θεωρείται επιτακτική, καθώς περίπου το 90% των συγκεκριμένων εστιών έχει ανεγερθεί πριν από το 1985, χωρίς να έχει προηγηθεί ενεργειακή τους αναβάθμιση, γεγονός που μεταφράζεται σε υψηλό λειτουργικό και ενεργειακό κόστος. Οι εργασίες περιλαμβάνουν παρεμβάσεις στο κτηριακό κέλυφος, αναβάθμιση του μηχανολογικού εξοπλισμού, εκσυγχρονισμό των συστημάτων ψύξης και θέρμανσης, καθώς και εγκατάσταση φωτοβολταϊκών. Το έργο θα υλοποιηθεί από το υπουργείο Παιδείας και το ΙΝΕΔΙΒΙΜ.
Ενίσχυση των μέσων μαζικής μεταφοράς
Στο μέτωπο των δημόσιων συγκοινωνιών, που βρίσκεται κυρίως στο πεδίο ευθύνης του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, δρομολογούνται επτά βασικές παρεμβάσεις για την ενίσχυση και τον εκσυγχρονισμό του στόλου συρμών και λεωφορείων. Οι δράσεις αφορούν τον ΟΑΣΑ και τις θυγατρικές του, ΣΤΑΣΥ και ΟΣΥ, αλλά και τον σιδηρόδρομο και τη Σιδηρόδρομοι Ελλάδος, με συνολικό προϋπολογισμό 511,2 εκατ. ευρώ.
Ανάμεσα στα σημαντικότερα έργα είναι η προμήθεια 12 νέων συρμών για τις γραμμές 2 και 3 του Μετρό της Αθήνας, με κόστος 210 εκατ. ευρώ. Η παρέμβαση αυτή στοχεύει στην κάλυψη λειτουργικών αναγκών των δύο γραμμών, ενώ ταυτόχρονα θα επιτρέψει στη ΣΤΑΣΥ να βελτιώσει τη συντήρηση του τροχαίου υλικού και να στηρίξει την επέκταση της γραμμής προς το Ίλιον. Η διαγωνιστική διαδικασία αναμένεται να ολοκληρωθεί μέσα στο επόμενο έτος, ενώ με την ένταξη των νέων συρμών ο μέσος χρόνος αναμονής μεταξύ των δρομολογίων εκτιμάται ότι θα περιοριστεί στα 3 λεπτά και 45 δευτερόλεπτα.
Προβλέπεται επίσης η αναβάθμιση 10 συρμών της γραμμής 1, συνολικού κόστους 60 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για συρμούς παλαιάς τεχνολογίας, οι περισσότεροι εκ των οποίων κατασκευάστηκαν το 1995 και σήμερα είναι παροπλισμένοι. Η διαγωνιστική διαδικασία για την ανακατασκευή τους εκτιμάται ότι θα ολοκληρωθεί σε διάστημα μικρότερο των 12 μηνών. Μετά την ολοκλήρωση των παρεμβάσεων, ο μέσος χρόνος μεταξύ των δρομολογίων στη γραμμή 1 αναμένεται να μειωθεί από 7,12 λεπτά σε 5,2 λεπτά.
Το έργο περιλαμβάνει προσθήκη νέου εξοπλισμού, αντικατάσταση ή αναβάθμιση ξεπερασμένων συστημάτων και ιδιαίτερη έμφαση στη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης, ενώ παράλληλα ενισχύεται η προσβασιμότητα για ευάλωτες ομάδες χρηστών. Ειδικά για τα άτομα με αναπηρία προβλέπονται φορητές ράμπες, σήμανση υψηλής αντίθεσης, ειδικές θέσεις καθήμενων, συστήματα στερέωσης αμαξιδίων και προσαρμοσμένα ηχητικά συστήματα ανακοινώσεων που ρυθμίζονται ανάλογα με τα επίπεδα του περιβαλλοντικού θορύβου.
Στο ίδιο πλαίσιο, δρομολογείται και η αναβάθμιση των 24 σταθμών της γραμμής 1 του Μετρό της Αθήνας, με προϋπολογισμό 7 εκατ. ευρώ. Στόχος είναι η πλήρης προσβασιμότητα, καθώς σήμερα οι συγκεκριμένοι σταθμοί είναι μόνο εν μέρει προσβάσιμοι για άτομα με αναπηρία και δεν πληρούν πλήρως τα απαιτούμενα πρότυπα. Η εκτίμηση είναι ότι, μετά την ολοκλήρωση των παρεμβάσεων, οι διαδρομές ατόμων με αναπηρία θα αυξηθούν από περίπου 4.000 ημερησίως σε 10.000.
Οι εργασίες θα περιλαμβάνουν βελτιώσεις στις αποβάθρες, στον φωτισμό, στις ράμπες και στις διαδρομές ατόμων με αναπηρία, αλλά και παρεμβάσεις σε κυλιόμενες σκάλες, ανελκυστήρες, υπόγειες διαβάσεις, χώρους αναμονής και συστήματα πληροφόρησης επιβατών.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στον στόλο των αστικών λεωφορείων σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, με χρηματοδότηση 129 εκατ. ευρώ. Ο στόλος των ΟΑΣΑ και ΟΑΣΘ θα ενισχυθεί με 210 νέα ηλεκτρικά λεωφορεία, τα οποία θα κατευθυνθούν κατά προτεραιότητα σε γραμμές που εξυπηρετούν περιοχές με αυξημένες μεταφορικές ανάγκες, χαμηλότερα εισοδήματα και περιορισμένη πρόσβαση σε ιδιωτικά οχήματα, όπως η Δυτική Αττική και η Δυτική Θεσσαλονίκη.
Με την προσθήκη των νέων οχημάτων, εκτιμάται ότι ο χρόνος αναμονής στις στάσεις θα μειωθεί κατά 15%, ενώ θα αυξηθεί και η συχνότητα των δρομολογίων. Παράλληλα, προβλέπεται μείωση του λειτουργικού κόστους των δημόσιων αστικών συγκοινωνιών κατά 35 εκατ. ευρώ.
Στις παρεμβάσεις περιλαμβάνεται και η ανάπτυξη υπηρεσιών Μεταφορών Κατά Παραγγελία σε αγροτικές και ημιαστικές περιοχές, με προϋπολογισμό 44 εκατ. ευρώ. Το έργο προβλέπει την προμήθεια περίπου 100 πλήρως προσβάσιμων ηλεκτρικών λεωφορείων, τα οποία θα εξυπηρετούν 18 αγροτικές και ημιαστικές περιοχές, καθώς και τον εξοπλισμό φόρτισής τους. Ταυτόχρονα θα δημιουργηθεί εθνική πλατφόρμα για τη διαχείριση σε πραγματικό χρόνο των κρατήσεων, της δρομολόγησης και του συντονισμού του στόλου, με εφαρμογή για κινητά και τηλεφωνικό κέντρο.
Για συγκεκριμένες κατηγορίες πολιτών, όπως άτομα με αναπηρία και πολίτες άνω των 65 ετών, οι μετακινήσεις θα παρέχονται δωρεάν, με το κόστος να καλύπτεται μέσω ειδικού μηχανισμού που θα αναπτύξει το υπουργείο Μεταφορών. Σε πλήρη ανάπτυξη, η υπηρεσία αναμένεται να εξυπηρετεί 27.000 τακτικούς χρήστες ετησίως.
Μία ακόμη παρέμβαση αφορά το ATHENS MOVE: Δημοτική Συγκοινωνία, προϋπολογισμού 11,2 εκατ. ευρώ. Ο δήμος Αθηναίων προχωρά στη δημιουργία τεσσάρων νέων γραμμών δημοτικής συγκοινωνίας, συγκεκριμένα στις διαδρομές Νέος Κόσμος–Πετράλωνα–Κεραμεικός, Κάτω Πατήσια–Σεπόλια–Κεραμεικός, Προμπονά–Άνω Πατήσια–Κυψέλη και Αττική–Κυψέλη. Οι νέες γραμμές σχεδιάζονται ώστε να καλύψουν κενά στις τοπικές μετακινήσεις και να εξυπηρετήσουν περιοχές με οικονομική και μεταφορική ευαλωτότητα.
Οι γραμμές αυτές θα λειτουργούν συμπληρωματικά προς τον ΟΑΣΑ και το Μετρό, ενώ η επένδυση περιλαμβάνει την αγορά 17 ηλεκτρικών λεωφορείων, υποδομές φόρτισης και αναβάθμιση στάσεων με πλήρη πρόβλεψη προσβασιμότητας.
Στον σιδηρόδρομο, προβλέπεται ακόμη αναβάθμιση των υποδομών προσβασιμότητας σε 33 σταθμούς του ΟΣΕ, με κόστος 50 εκατ. ευρώ. Η παρέμβαση στοχεύει στην ασφαλή, αυτόνομη και απρόσκοπτη χρήση των σταθμών από άτομα με αναπηρία, πολίτες με μειωμένη κινητικότητα, ηλικιωμένους και άλλους ευάλωτους χρήστες. Η επένδυση εκτιμάται ότι θα εξασφαλίζει έως και 815.000 προσβάσιμες διαδρομές κάθε χρόνο. Ο ΟΣΕ έχει ήδη εκκινήσει τις σχετικές μελέτες, ενώ οι παρεμβάσεις θα είναι αντίστοιχες με εκείνες που σχεδιάζονται για τη γραμμή 1 του Μετρό.
Ηλεκτροκίνηση και βιώσιμη κινητικότητα
Παράλληλα, το Κλιματικό Ταμείο περιλαμβάνει έξι πρόσθετες δράσεις που σχετίζονται με την τοπική συγκοινωνία, την εγκατάσταση 4.400 φορτιστών ηλεκτρικών οχημάτων, την ανάπτυξη ποδηλατοδρόμων και πεζοδρόμων, αλλά και την προμήθεια ηλεκτρικών οχημάτων. Το συνολικό κόστος αυτών των παρεμβάσεων διαμορφώνεται στα 646,2 εκατ. ευρώ και αφορά σε μεγάλο βαθμό το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών.
Στην Αττική και τη Θεσσαλονίκη σχεδιάζεται επίσης ανάπτυξη υπηρεσιών Μεταφορών Κατά Παραγγελία, με κόστος 10,2 εκατ. ευρώ. Η υπηρεσία αυτή θα λειτουργεί ευέλικτα σε περιοχές όπου η συμβατική συγκοινωνία δεν επαρκεί. Υπολογίζεται ότι θα καλύψει περίπου 26.000 ευάλωτους κατοίκους στην Αττική και 18.500 στη Θεσσαλονίκη, από τους οποίους περίπου 10.000 είναι άτομα με αναπηρία ή με μειωμένη κινητικότητα. Απευθύνεται κυρίως σε ηλικιωμένους, άτομα με αναπηρία, μονογονεϊκές και πολύτεκνες οικογένειες, αλλά και ανέργους, με δυνατότητα κράτησης είτε τηλεφωνικά είτε μέσω εφαρμογής.
Με προϋπολογισμό 135 εκατ. ευρώ, προβλέπεται ακόμη η εγκατάσταση 4.400 δημόσια προσβάσιμων σημείων επαναφόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων, κυρίως σε περιοχές όπου η αγορά δεν έχει αναπτύξει επαρκώς τις αναγκαίες υποδομές. Στόχος είναι η δημιουργία ενός λειτουργικού δικτύου φόρτισης, που θα στηρίξει νοικοκυριά και μικρές επιχειρήσεις στη μετάβασή τους στην ηλεκτροκίνηση. Οι υποδομές θα είναι διαθέσιμες στο σύνολο πολιτών και επιχειρήσεων.
Σημαντικό βάρος δίνεται και στις υποδομές ποδηλατοδρόμων και πεζών, με προϋπολογισμό 93 εκατ. ευρώ. Το σχέδιο προβλέπει 12 έργα σε πόλεις όλης της χώρας για την ανάπτυξη δικτύου ποδηλατοδρόμων και πεζοδρομίων συνολικού μήκους τουλάχιστον 76,8 χιλιομέτρων, καθώς και παρεμβάσεις μικροκινητικότητας γύρω από 10 σταθμούς του Μετρό Θεσσαλονίκης.
Οι παρεμβάσεις θα επικεντρωθούν σε περιοχές με μεταφορική και οικονομική ευαλωτότητα, χαμηλά εισοδήματα και ανεπαρκή κάλυψη από δημόσιες συγκοινωνίες, ώστε η βιώσιμη μετακίνηση να γίνει πιο προσβάσιμη σε εκείνους που τη χρειάζονται περισσότερο. Το μέτρο δεν περιορίζεται στην κατασκευή νέων ποδηλατοδρόμων, αλλά επεκτείνεται και σε φαρδύτερα και ασφαλέστερα πεζοδρόμια, αναβαθμίσεις φωτισμού, ασφαλείς διαβάσεις και θέσεις στάθμευσης ποδηλάτων. Έργα προβλέπονται, μεταξύ άλλων, σε Αγρίνιο, Ιωάννινα, Αλεξανδρούπολη, αλλά και στη διασύνδεση των πανεπιστημίων στην Αθήνα.
Στις επιχειρήσεις απευθύνεται η δράση για την απόκτηση επαγγελματικών ηλεκτρικών οχημάτων μέσω αγοράς ή μίσθωσης, με συνολικό προϋπολογισμό 289 εκατ. ευρώ. Οι πολύ μικρές επιχειρήσεις θα επιδοτούνται με ποσοστό 40% για ΙΧ, ελαφριά van και οχήματα άνω των 9 θέσεων, δηλαδή μεσαία van, και με 30% για την αγορά βαρέων οχημάτων, όπως λεωφορεία και φορτηγά. Παράλληλα, θα επιδοτείται και η εγκατάσταση ιδιωτικών φορτιστών στις επιχειρήσεις.
Μέσω του μέτρου αναμένεται να ωφεληθούν περίπου 14.000 επιχειρήσεις για ΙΧ και ελαφρά ή μεσαία van, καθώς και 1.000 επιχειρήσεις μεταφορών και logistics για φορτηγά. Ενδεικτικά, εταιρία που επιλέγει να αποκτήσει δύο οχήματα, ένα ΙΧ και ένα ελαφρύ van, καθαρής αξίας 30.000 και 50.000 ευρώ αντίστοιχα, θα λάβει επιδότηση 40% και για τα δύο, δηλαδή συνολικά 32.000 ευρώ.
Ξεχωριστή δράση αφορά την επιδότηση αντικατάστασης συμβατικών ταξί με ηλεκτρικά, με συνολικό προϋπολογισμό 68 εκατ. ευρώ. Η ενίσχυση ορίζεται στις 20.000 ευρώ για κάθε αντικατάσταση συμβατικού οχήματος με ηλεκτρικό. Σε πρώτη φάση το μέτρο αφορά τους ιδιοκτήτες ταξί στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, με στόχο να διευκολυνθεί η ανανέωση του στόλου οχημάτων που πλησιάζουν στο τέλος του κύκλου ζωής τους, όπως προβλέπει ο Κλιματικός Νόμος. Στη συνέχεια, η δράση θα επεκταθεί σε όλη την επικράτεια.
Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι προβλέπεται άμεση πρόσβαση στο ποσό της επιδότησης, χωρίς χρονοβόρες γραφειοκρατικές διαδικασίες. Για τα ΕΔΧ ταξί που είναι προσβάσιμα σε άτομα με αναπηρία, το ύψος της επιδότησης αυξάνεται στις 29.000 ευρώ.
Τέλος, προβλέπεται 100% επιδότηση για ατομικά μέσα μετακίνησης ατόμων με αναπηρία, συνολικού ύψους 51 εκατ. ευρώ. Η δράση αφορά την απόκτηση ηλεκτρικών αμαξιδίων, mobility scooters και hand bikes για 13.200 άτομα με αναπηρία, καθώς και για τετραπληγικά ή παραπληγικά άτομα μεγαλύτερης ηλικίας. Δικαιούχοι θα είναι τόσο ασφαλισμένοι όσο και ανασφάλιστοι πολίτες.
Με αυτόν τον τρόπο καλύπτεται ένα υπαρκτό χρηματοδοτικό κενό, καθώς ο σημερινός μηχανισμός αποζημίωσης συχνά αφήνει σημαντικό κόστος στα νοικοκυριά, ενώ για τους ανασφάλιστους πολίτες δεν υπάρχει αντίστοιχη πρόβλεψη. Το πρόγραμμα θα υλοποιηθεί μέσω ΟΠΕΚΑ, σε διασύνδεση με τον ΕΟΠΥΥ, ενώ η επιλογή των οχημάτων θα γίνεται από λίστα συμβεβλημένων προμηθευτών.
Διαβάστε ακόμη
SOS από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Συστημικού Κινδύνου για τις τράπεζες
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.