Μείωση κατά 50% σε συγκεκριμένη χρέωση των λογαριασμών ρεύματος, μεγαλύτερη ασφάλεια απέναντι στις διακυμάνσεις των τιμών και νέες δυνατότητες αξιοποίησης της πράσινης ενέργειας φέρνει το νομοσχέδιο του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, το οποίο βρίσκεται σε δημόσια διαβούλευση έως τις 24 Οκτωβρίου 2026.
Οι παρεμβάσεις δεν περιορίζονται στην προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας. Επεκτείνονται στη λειτουργία των δικτύων, στην ανάπτυξη φωτοβολταϊκών, στις επενδύσεις σε Data Centers και στη χρηματοδότηση ενεργειακών έργων στα νησιά, επιχειρώντας να διαμορφώσουν ένα περισσότερο προβλέψιμο περιβάλλον για καταναλωτές και επιχειρήσεις.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η επιδίωξη να μεταφερθούν πιο άμεσα στους τελικούς χρήστες τα οφέλη από την ανάπτυξη των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) και τον εκσυγχρονισμό των ηλεκτρικών υποδομών.
Μείωση 50% στις ΥΚΩ και μεγαλύτερη προστασία
Μία από τις σημαντικότερες προβλέψεις αφορά στη μείωση κατά 50% της μοναδιαίας χρέωσης Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας (ΥΚΩ) για τους οικιακούς καταναλωτές που εντάσσονται στην πρώτη κλίμακα κατανάλωσης.
Η παρέμβαση στοχεύει στον περιορισμό του ενεργειακού κόστους, χωρίς ωστόσο να σημαίνει αντίστοιχη μείωση στο σύνολο του λογαριασμού, καθώς αφορά σε συγκεκριμένη επιμέρους χρέωση.
Παράλληλα, ενισχύεται η προστασία όσων αντιμετωπίζουν διαφωνίες με τον προμηθευτή τους σχετικά με ανεξόφλητες οφειλές. Κατά τη διάρκεια διαδικασίας επίλυσης της διαφοράς προβλέπεται προστασία από τη διακοπή της ηλεκτροδότησης.
Αλλαγές επέρχονται και στο καθεστώς του προμηθευτή τελευταίου καταφυγίου. Το ελάχιστο διάστημα παραμονής των καταναλωτών αυξάνεται από τους τρεις στους έξι μήνες, προσφέροντας περισσότερο χρόνο για την επιλογή νέας εταιρείας προμήθειας.
Σταθερή τιμή για τουλάχιστον 12 μήνες
Σημαντική αλλαγή αποτελεί η θεσμοθέτηση της υποχρέωσης των εταιρειών προμήθειας να διαθέτουν συμβόλαια σταθερής τιμής διάρκειας τουλάχιστον ενός έτους.
Με αυτόν τον τρόπο, τα νοικοκυριά αποκτούν τη δυνατότητα να γνωρίζουν εκ των προτέρων τη συμφωνημένη τιμή προμήθειας για ολόκληρη τη συμβατική περίοδο.
Οι προμηθευτές δεν θα μπορούν να μεταβάλλουν μονομερώς την τιμή και τους όρους που έχουν καθορίσει όσο βρίσκεται σε ισχύ η σύμβαση.
Ταυτόχρονα, εισάγεται υποχρέωση εφαρμογής στρατηγικών αντιστάθμισης κινδύνου από τις εταιρείες ηλεκτρικής ενέργειας, ώστε να περιορίζεται η έκθεσή τους σε απότομες μεταβολές της χονδρεμπορικής αγοράς.
Το πλαίσιο εποπτείας και οι σχετικές απαιτήσεις θα προσδιορίζονται από τη ΡΑΑΕΥ, με στόχο μεγαλύτερη σταθερότητα στην αγορά.
Νέες δυνατότητες για φωτοβολταϊκά και κοινή χρήση ενέργειας
Το νομοσχέδιο ανοίγει επίσης τον δρόμο για ευρύτερη συμμετοχή των καταναλωτών στην παραγωγή και αξιοποίηση ανανεώσιμης ενέργειας.
Νοικοκυριά, μικρομεσαίες επιχειρήσεις και δημόσιοι φορείς θα μπορούν να μοιράζονται ηλεκτρική ενέργεια από ΑΠΕ μέσω ιδιωτικών συμφωνιών ή κοινών νομικών σχημάτων.
Η οργάνωση αυτής της διαδικασίας θα μπορεί να ανατίθεται και σε τρίτο πρόσωπο, υπό την προϋπόθεση ότι η κοινή χρήση ενέργειας δεν αποτελεί την κύρια επαγγελματική δραστηριότητα των συμμετεχόντων.
Επιπλέον, προβλέπεται η δυνατότητα σύναψης περισσότερων συμβάσεων προμήθειας ή συμφωνιών κοινής χρήσης ενέργειας στο ίδιο σημείο σύνδεσης, μέσω διαφορετικών μετρητών και υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Ιδιαίτερη μέριμνα λαμβάνεται για τα οικιακά φωτοβολταϊκά ισχύος έως 10,8 kW. Όταν οι τιμές στη χονδρεμπορική αγορά γίνονται αρνητικές, για την αποζημίωση της πλεονάζουσας παραγωγής θα υπολογίζονται ως μηδενικές, αποτρέποντας οικονομική επιβάρυνση των ιδιοκτητών.
Ψηφιακές συνδέσεις και αυστηρότεροι όροι για Data Centers
Στο πεδίο των δικτύων, ΔΕΔΔΗΕ και ΑΔΜΗΕ θα δημοσιοποιούν ανά τρίμηνο στοιχεία για τη διαθέσιμη δυνατότητα νέων συνδέσεων σε κάθε περιοχή.
Οι αιτήσεις θα υποβάλλονται αποκλειστικά ηλεκτρονικά, ενώ οι ενδιαφερόμενοι θα λαμβάνουν ενημέρωση για την εξέλιξή τους εντός τριμήνου και στη συνέχεια ανά τρεις μήνες.
Σε περιοχές με περιορισμένη χωρητικότητα εισάγονται Συμβάσεις Σύνδεσης Ευέλικτης Ισχύος. Παράλληλα, τίθενται περιορισμοί στην κατασκευή ιδιωτικών εναέριων δικτύων για έργα ΑΠΕ, με συμμετοχή του ΔΕΔΔΗΕ στην αξιολόγηση της αναγκαιότητάς τους.
Ξεχωριστό κεφάλαιο αποτελούν τα Data Centers, για τα οποία προβλέπονται αυξημένες επενδυτικές υποχρεώσεις.
Οι επενδυτές θα καλύπτουν πλήρως το κόστος σύνδεσης και των έργων ενίσχυσης του συστήματος που προκαλούνται αποκλειστικά από την εγκατάστασή τους.
Επιπλέον, τα νέα Κέντρα Δεδομένων θα πρέπει να καλύπτουν τουλάχιστον το 60% της ετήσιας κατανάλωσής τους από ΑΠΕ, ενώ προβλέπεται εγγυητική επιστολή 200.000 ευρώ ανά MW, ώστε να αποθαρρύνονται αιτήσεις χωρίς επαρκή επενδυτική ωριμότητα.
Ταμείο Απανθρακοποίησης για τα νησιά
Στις νέες ρυθμίσεις περιλαμβάνεται και η δημιουργία Ταμείου Απανθρακοποίησης Νησιών, το οποίο θα μπορεί να καλύπτει έως το 60% της επιλέξιμης επενδυτικής δαπάνης για συγκεκριμένα έργα.
Η χρηματοδότηση θα κατευθύνεται σε εγκαταστάσεις ΑΠΕ, συστήματα αποθήκευσης, ηλεκτρικές διασυνδέσεις, αναβαθμίσεις δικτύων, υποδομές φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων και φράγματα πολλαπλού σκοπού.
Βασικός χρηματοδοτικός πόρος θα είναι τα έσοδα από τη δημοπράτηση έως 25 εκατομμυρίων δικαιωμάτων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, μαζί με τους τόκους του σχετικού λογαριασμού.
Η συνολική κατεύθυνση των αλλαγών συνδυάζει την ελάφρυνση των καταναλωτών με την αυστηρότερη οργάνωση των ενεργειακών επενδύσεων, επιδιώκοντας ταυτόχρονα μεγαλύτερη ασφάλεια εφοδιασμού και αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των ηλεκτρικών δικτύων.