Την ενίσχυση του ανταγωνισμού στις υποδομές φυσικού αερίου, με τη δημιουργία ενός ισχυρού τρίτου πόλου στην ελληνική και περιφερειακή αγορά LNG, σηματοδοτεί η κατ’ αρχήν συμφωνία που ανακοινώθηκε χθες μεταξύ της AKTOR και της Motor Oil για την απόκτηση από την πρώτη του 50% της Dioriga Gas. Πρόκειται για ένα από τα σημαντικότερα επιχειρηματικά deals των τελευταίων μηνών στους κλάδους της ενέργειας και των υποδομών, το οποίο αποτυπώνει τη δυναμική που αναπτύσσεται στην αγορά μέσα από στρατηγικές συμπράξεις, τον επιμερισμό του επενδυτικού ρίσκου και την από κοινού ανάπτυξη μεγάλων έργων με ισχυρό περιφερειακό και εξαγωγικό αποτύπωμα.
Παρά το γεγονός ότι βασικές παράμετροι της επένδυσης παραμένουν υπό διαμόρφωση —με σημαντικότερες το τελικό ύψος του κόστους- η συμφωνία καταδεικνύει ότι οι δύο όμιλοι επιδιώκουν να τοποθετηθούν έγκαιρα σε μια αγορά που αποκτά ολοένα μεγαλύτερη στρατηγική σημασία για την Ευρώπη. Δεν είναι τυχαίο ότι η ανακοίνωση έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία ο Κάθετος Διάδρομος Φυσικού Αερίου αποκτά νέα δυναμική, τόσο σε εμπορικό όσο και σε γεωπολιτικό επίπεδο.
Η αυξημένη κινητικότητα αποτυπώθηκε αφενός στις πρόσφατες ετήσιες δημοπρασίες, όπου δεσμεύθηκε πάνω από το 45% της διαθέσιμης δυναμικότητας στη διασύνδεση Ελλάδας – Βουλγαρίας, και αφετέρου στο αυξανόμενο ενδιαφέρον νέων χωρών να ενταχθούν στον διάδρομο μεταφοράς φυσικού αερίου από τον Νότο προς τον Βορρά. Σύμφωνα με πληροφορίες η Σερβία, η Βόρεια Μακεδονία, η Ουγγαρία και η Σλοβακία έχουν πλέον εκδηλώσει πρόθεση συμμετοχής, ανεβάζοντας σε εννέα τις χώρες που συμμετέχουν ή επιδιώκουν να συμμετάσχουν στο εγχείρημα, μαζί με την Ελλάδα, τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, τη Μολδαβία και την Ουκρανία.
Επιταχύνεται το FSRU των Αγίων Θεοδώρων
Με βάση τη χθεσινή ανακοίνωση των δύο ομίλων, η AKTOR αποκτά στρατηγική συμμετοχή στο έργο της πλωτής μονάδας αποθήκευσης και επαναεριοποίησης υγροποιημένου φυσικού αερίου (FSRU) στους Αγίους Θεοδώρους, επιταχύνοντας την υλοποίηση μιας υποδομής που θεωρείται κρίσιμη για την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας και την περαιτέρω ανάδειξη της Ελλάδας σε περιφερειακό κόμβο εισαγωγής και διαμετακόμισης LNG προς τη Νοτιοανατολική και την Κεντρική Ευρώπη.
Η εξέλιξη αυτή αποτελεί συνέχεια της συνεργασίας που είχαν ανακοινώσει πριν από λίγες ημέρες οι δύο όμιλοι στον τομέα των περιβαλλοντικών έργων, μέσω των αποκλειστικών διαπραγματεύσεων της AKTOR για την εξαγορά του 75% των εταιρειών ΗΛΕΚΤΩΡ και Thalis. Δημιουργεί όμως και ένα ευρύτερο πλαίσιο συνεργασίας μεταξύ των δύο ομίλων, το οποίο, σύμφωνα με πληροφορίες της αγοράς, μπορεί να επεκταθεί και σε άλλους τομείς κοινού επενδυτικού ενδιαφέροντος.
Ένας από αυτούς θα μπορούσε να είναι ακόμη και οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, καθώς η Motor Oil ακολουθεί το τελευταίο διάστημα πιο επιλεκτική επενδυτική στρατηγική στον συγκεκριμένο κλάδο, έχοντας ήδη προχωρήσει στην πώληση σημαντικού χαρτοφυλακίου έργων στη ΔΕΗ ενώ ο όμιλος Aktor μια πιο επιθετική στρατηγική αναπτύσσοντας ένα ισχυρό πυλώνα και στον τομέα της πράσινης ενέργειας και της αποθήκευσης.
Ο Εξάρχου είχε προαναγγείλει τη συμφωνία
Η συγκεκριμένη κίνηση είχε ουσιαστικά προαναγγελθεί από τον διευθύνοντα σύμβουλο της AKTOR, Αλέξανδρο Εξάρχου, ο οποίος σε πρόσφατη συνέντευξη Τύπου είχε αποκαλύψει ότι ο όμιλος βρίσκεται σε συζητήσεις για στρατηγική συνεργασία στον τομέα των FSRU, επισημαίνοντας ότι η επιλογή της συμμετοχής σε ένα κοινοπρακτικό σχήμα μειώνει σημαντικά το επενδυτικό ρίσκο.
Στην παρουσίαση μάλιστα του πενταετούς επιχειρηματικού σχεδίου της AKTOR προς τους αναλυτές ενόψει της αύξησης μετοχικού κεφαλαίου είχε επίσης ανακοινωθεί ότι ο όμιλος σχεδιάζει επενδύσεις ύψους 190 εκατ. ευρώ στις υποδομές LNG. Η είσοδος στην Dioriga Gas αποτυπώνει στην πράξη αυτή τη στρατηγική.
Ανταγωνισμός στην αγορά LNG
Η συμφωνία σπάει στην πραγματικότητα το μονοπώλιο στην αγορά φυσικού αερίου όπου σήμερα λειτουργεί η Ρεβυθούσα του ΔΕΣΦΑ και το FSRU της Αλεξανδρούπολης, ενώ παράλληλα προωθούνται δύο ακόμη έργα, ένα από τη HELLENiQ Energy στη Θεσσαλονίκη και ένα δεύτερο από τη Gastrade στη Θράκη. Η συμμετοχή της AKTOR στο έργο δημιουργεί τις προϋποθέσεις για την τελική επενδυτική απόφαση (FID) του έργου των Αγίων Θεοδώρων, το οποίο για μεγάλο χρονικό διάστημα είχε παραμείνει σε κατάσταση αναμονής.
Καθοριστικό ρόλο στην απόφαση του ομίλου να επενδύσει στο FSRU φαίνεται να διαδραματίζει η σταδιακή εξασφάλιση μακροχρόνιων εμπορικών συμφωνιών για τη δέσμευση δυναμικότητας LNG, προϋπόθεση που ο ίδιος ο κ. Εξάρχου είχε χαρακτηρίσει απαραίτητη για την ενεργοποίηση της επένδυσης.
Ήδη έχουν ανακοινωθεί συμφωνίες συνολικού ύψους περίπου 1,5 δισ. κυβικών μέτρων φυσικού αερίου με την Αλβανία και τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, ενώ έως το τέλος του έτους αναμένεται να οριστικοποιηθούν και τα μνημόνια συνεργασίας που έχουν ήδη υπογραφεί με πρόσθετους εμπορικούς εταίρους, ανεβάζοντας τη συνολική δυναμικότητα του Κάθετου Διαδρόμου στα περίπου 4,5 δισ. κυβικά μέτρα φυσικού αερίου ετησίως.
Ένα ώριμο έργο με υψηλό κόστος
Το FSRU της Dioriga Gas θεωρείται σήμερα το πλέον ώριμο έργο της κατηγορίας του στην Ελλάδα, καθώς διαθέτει το σύνολο των απαιτούμενων αδειών και τεχνικών μελετών.
Η πλωτή μονάδα θα διαθέτει αποθηκευτική ικανότητα από 170.000 έως 210.000 κυβικά μέτρα LNG και θα δημιουργήσει νέο σημείο εισόδου φυσικού αερίου στο Εθνικό Σύστημα Μεταφοράς Φυσικού Αερίου, ενισχύοντας τόσο την ελληνική αγορά όσο και τις εξαγωγές προς τις χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Η στρατηγική σημασία του έργου έχει ήδη αποτυπωθεί και στη συμφωνία της Motor Oil με τη Mercuria για τη δέσμευση δυναμικότητας και την εμπορική ανάπτυξη του τερματικού σταθμού.
Το μεγάλο στοίχημα της χρηματοδότησης
Η επένδυση εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει τα 400 εκατ. ευρώ, σε μια περίοδο κατά την οποία το κόστος κατασκευής αντίστοιχων υποδομών έχει αυξηθεί σημαντικά διεθνώς.
Παράγοντες της αγοράς υπενθυμίζουν ότι το πρώτο FSRU της Αλεξανδρούπολης κόστισε περίπου 490 εκατ. ευρώ, ενώ νεότερα έργα εκτιμάται ότι θα απαιτήσουν επενδύσεις που υπερβαίνουν ακόμη και τα 600 εκατ. ευρώ.
Οι δυσκολίες χρηματοδότησης έχουν επίσης ενταθεί, καθώς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει σταματήσει να επιδοτεί νέες υποδομές φυσικού αερίου, ενώ αντίστοιχα έργα δεν χρηματοδοτούνται πλέον από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων. Υπό αυτές τις συνθήκες, η είσοδος ενός δεύτερου ισχυρού μετόχου, όπως η AKTOR, στο σχήμα της Dioriga Gas ενισχύει σημαντικά τη χρηματοδοτική και επιχειρησιακή βάση του έργου.
Από την αντιπαράθεση με τον ΔΕΣΦΑ στην επανεκκίνηση
Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς το προηγούμενο διάστημα η καθυστέρηση στη λήψη της επενδυτικής απόφασης είχε οδηγήσει τη Dioriga Gas σε αντιπαράθεση με τον ΔΕΣΦΑ σχετικά με την ένταξη του έργου στο Δεκαετές Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Εθνικού Συστήματος Μεταφοράς Φυσικού Αερίου.
Η νέα μετοχική σύνθεση αλλάζει τα δεδομένα και επαναφέρει το έργο σε τροχιά υλοποίησης, σηματοδοτώντας την επανεκκίνηση μιας επένδυσης που μπορεί να αποτελέσει έναν από τους βασικούς πυλώνες της νέας ενεργειακής αρχιτεκτονικής της χώρας και να ενισχύσει τον ρόλο της Ελλάδας ως πύλης εισόδου LNG προς τη Νοτιοανατολική Ευρώπη και τον Κάθετο Διάδρομο.
Διαβάστε ακόμη
Τα ιδιωτικά νησιά των εταιρειών κρουαζιέρας
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα