Η νέα γενιά εξακολουθεί να βλέπει τη ναυτιλία ως έναν δυναμικό και ελκυστικό επαγγελματικό χώρο παρά τις σημαντικές αλλαγές που συντελούνται διεθνώς στην αγορά εργασίας και τις αυξανόμενες απαιτήσεις σε δεξιότητες. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα της πρώτης παγκόσμιας έρευνας του YES Forum με τίτλο «Youth & Shipping: A Global Survey», η οποία παρουσιάστηκε στο πλαίσιο των Ποσειδωνίων 2026 και επιχειρεί να χαρτογραφήσει για πρώτη φορά σε διεθνές επίπεδο τη σχέση των νέων με τη Ναυτιλία.
Η παρουσίαση της έρευνας πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της πρώτης διεθνούς συζήτησης νέων για τη Ναυτιλία, στην οποία συμμετείχαν εκπρόσωποι από 12 χώρες. Το πιο σημαντικό ίσως εύρημα της μελέτης είναι ότι η Ναυτιλία εξακολουθεί να συγκεντρώνει το ενδιαφέρον των νέων. Το πρόβλημα δεν εντοπίζεται στην έλλειψη ενδιαφέροντος, αλλά στην περιορισμένη πρόσβαση στην πληροφόρηση, στην εκπαίδευση και τις διαθέσιμες επαγγελματικές ευκαιρίες. Με άλλα λόγια, η πρόκληση δεν είναι να πειστούν οι νέοι να ασχοληθούν με τον κλάδο, αλλά να βρουν τον δρόμο για να εισέλθουν σε αυτόν.
Δύο διαφορετικές σχολές σκέψης για τη Ναυτιλία
Η έρευνα ανέδειξε ότι οι λόγοι που οδηγούν έναν νέο να επιλέξει τη Ναυτιλία διαφέρουν σημαντικά ανάλογα με το οικονομικό και κοινωνικό περιβάλλον κάθε χώρας.
Από τη μία πλευρά βρίσκονται χώρες όπως οι Φιλιππίνες και η Αιθιοπία, όπου η Ναυτιλία θεωρείται κυρίως μέσο κοινωνικής και οικονομικής ανέλιξης. Στις χώρες αυτές οι νέοι προσεγγίζουν τον κλάδο με έντονα επαγγελματικά και οικονομικά κριτήρια. Οι υψηλότερες αμοιβές, η σταθερότητα απασχόλησης και οι δυνατότητες διεθνούς καριέρας αποτελούν τους βασικούς παράγοντες επιλογής.
Στις Φιλιππίνες, που είναι μία από τις σημαντικότερες δεξαμενές ναυτικών παγκοσμίως, το 77% των συμμετεχόντων δηλώνει ότι τα οικονομικά κίνητρα είναι καθοριστικός παράγοντας για την επιλογή της Ναυτιλίας. Αντίστοιχα υψηλά ποσοστά καταγράφονται και στην Αιθιοπία, όπου οι νέοι συνδέουν άμεσα τη Ναυτιλία με ευκαιρίες επαγγελματικής ανέλιξης και βελτίωσης του βιοτικού τους επιπέδου.
Στον αντίποδα βρίσκονται οι παραδοσιακές ναυτιλιακές χώρες της Ευρώπης, όπου κυριαρχούν διαφορετικά κίνητρα. Εκεί οι νέοι επιλέγουν τη Ναυτιλία περισσότερο λόγω της αγάπης τους για τη θάλασσα, τα πλοία και τον ιδιαίτερο χαρακτήρα του επαγγέλματος.
Η Γαλλία αναδεικνύεται ως η πιο ρομαντική ναυτιλιακή αγορά, με το 82% των νέων να δηλώνει ότι προσελκύεται από τη θάλασσα και το 75% από την περιπέτεια που συνδέεται με το επάγγελμα. Στην Ιταλία το ποσοστό όσων δηλώνουν ότι αγαπούν τη θάλασσα και τα πλοία φτάνει στο 84%, το υψηλότερο που καταγράφηκε στην έρευνα.
Στο Ηνωμένο Βασίλειο η ναυτική παράδοση εξακολουθεί να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο, καθώς περισσότεροι νέοι από οποιαδήποτε άλλη χώρα αναφέρουν ότι επηρεάστηκαν από την οικογενειακή τους παράδοση.
Η ιδιαίτερη περίπτωση της Ελλάδας
Η Ελλάδα καταλαμβάνει μια ξεχωριστή θέση στον παγκόσμιο χάρτη της έρευνας, καθώς συνδυάζει στοιχεία και από τις δύο παραπάνω κατηγορίες. Οι νέοι αναγνωρίζουν αφενός τις σημαντικές επαγγελματικές προοπτικές που προσφέρει η Ναυτιλία και αφετέρου διατηρούν ισχυρή συναισθηματική σύνδεση με τη θάλασσα και τη ναυτική παράδοση της χώρας.
Το 62% θεωρεί ότι οι οικονομικές και επαγγελματικές προοπτικές αποτελούν βασικό κίνητρο για την επιλογή του κλάδου, ενώ σχεδόν το ίδιο ποσοστό (60%) δηλώνει ότι η σχέση με τη θάλασσα και τη ναυτική κληρονομιά είναι επίσης σημαντικός παράγοντας. Παράλληλα, το 71% αναγνωρίζει τις δυνατότητες επαγγελματικής εξέλιξης που προσφέρει η ναυτιλιακή βιομηχανία. Το στοιχείο αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς αποτυπώνει τον διττό χαρακτήρα της ελληνικής ναυτιλίας. Από τη μία πλευρά πρόκειται για έναν από τους ισχυρότερους παραγωγικούς κλάδους της χώρας και από την άλλη συνιστά αναπόσπαστο κομμάτι της ιστορικής και πολιτιστικής ταυτότητας της Ελλάδας.
Παρά το υψηλό επίπεδο ενδιαφέροντος, η έρευνα εντοπίζει ένα κρίσιμο εμπόδιο: πολλοί νέοι θεωρούν ότι η είσοδος στη Ναυτιλία είναι δύσκολη.
Στην Ελλάδα το 42% των συμμετεχόντων δηλώνει ότι δυσκολεύεται να κατανοήσει τον τρόπο εισόδου στον κλάδο ή θεωρεί ότι δεν διαθέτει τις κατάλληλες δεξιότητες για να εργαστεί στη Ναυτιλία. Το εύρημα αυτό καταδεικνύει ένα σημαντικό έλλειμμα πληροφόρησης, παρά το γεγονός ότι η Ναυτιλία είναι ένας από τους σημαντικότερους τομείς της ελληνικής οικονομίας. Το ενδιαφέρον είναι ότι η εικόνα που παρουσιάζουν οι εργοδότες είναι εντελώς διαφορετική.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, το 63,8% των εργοδοτών αξιολογεί θετικά τους νέους που εισέρχονται στη ναυτιλιακή αγορά εργασίας. Οι επιχειρήσεις δεν αναζητούν αποκλειστικά τεχνικές γνώσεις ή πολυετή εμπειρία, αλλά δίνουν ιδιαίτερη έμφαση στις επικοινωνιακές δεξιότητες, στην προσαρμοστικότητα, στην επαγγελματική συμπεριφορά και την ικανότητα συνεργασίας. Η διαπίστωση αυτή οδηγεί σε ένα σαφές συμπέρασμα: το πρόβλημα δεν είναι η επάρκεια των νέων, αλλά η απουσία επαρκούς ενημέρωσης και καθοδήγησης.
Η εκπαίδευση ως καταλύτης
Ενα από τα πιο ενδιαφέροντα συμπεράσματα της μελέτης αφορά τον ρόλο της εκπαίδευσης στη διαμόρφωση θετικής στάσης απέναντι στη Ναυτιλία. Οι χώρες που ενσωματώνουν τη Ναυτιλία στη σχολική και πανεπιστημιακή εκπαίδευση παρουσιάζουν σημαντικά υψηλότερα επίπεδα ενδιαφέροντος από τους νέους. Οι Φιλιππίνες και η Αιθιοπία αποτελούν χαρακτηριστικά παραδείγματα χωρών όπου η συστηματική επαφή με τη Ναυτιλία από νεαρή ηλικία λειτουργεί ως παράγοντας προσέλκυσης νέων στον κλάδο.
Για την Ελλάδα το συγκεκριμένο εύρημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς από τον Σεπτέμβριο του 2025 εφαρμόζεται το μάθημα Ναυτιλίας που έχει αναπτύξει το YES Forum σε δημόσια και ιδιωτικά σχολεία. Η πρωτοβουλία αυτή φιλοδοξεί να φέρει χιλιάδες μαθητές σε επαφή με τη ναυτιλιακή βιομηχανία ήδη από τα πρώτα στάδια της εκπαιδευτικής τους πορείας. Καθοριστική είναι και η συμβολή του βιβλίου «Προς Θάλασσα Μεριά», μέσω του οποίου μαθητές σε όλη τη χώρα γνωρίζουν τόσο την ελληνική ναυτική ιστορία όσο και τις σύγχρονες επαγγελματικές δυνατότητες που προσφέρει ο κλάδος.
Η ελληνική πρωτιά στη σύνδεση νέων και Ναυτιλίας
Η έρευνα καταγράφει επίσης τη σημαντική πρόοδο που έχει επιτευχθεί στην Ελλάδα ως προς τη σύνδεση των νέων με τη ναυτιλιακή βιομηχανία. Το 51% των νέων έχει συμμετάσχει σε Career Fairs, έναντι μόλις 17% παγκοσμίως.
Παράλληλα, το 47% έχει λάβει μέρος σε Open Days, ποσοστό σχεδόν εξαπλάσιο από τον διεθνή μέσο όρο του 8%. Αντίστοιχα, το 31% των νέων έχει συμμετάσχει σε προγράμματα mentoring, έναντι 20% διεθνώς. Πίσω από αυτά τα στοιχεία βρίσκεται η πολυετής δράση του YES Forum, το οποίο από το 2014 έχει δημιουργήσει ένα ολοκληρωμένο οικοσύστημα σύνδεσης της νέας γενιάς με τη Ναυτιλία. Πάνω από 130 Open Days, περισσότερες από 1.500 συνεντεύξεις εργασίας ετησίως, δεκάδες Career Fairs και 175 ζευγάρια mentoring αποτελούν χειροπιαστά παραδείγματα μιας στρατηγικής που αποδίδει αποτελέσματα.
«Το βασικό μήνυμα της πρώτης παγκόσμιας έρευνας του YES Forum είναι ξεκάθαρο: η νέα γενιά δεν απομακρύνεται από τη Ναυτιλία. Αντίθετα, αναζητά περισσότερη πληροφόρηση, καλύτερη καθοδήγηση και ουσιαστικότερη σύνδεση με τις επιχειρήσεις και τους επαγγελματίες του κλάδου», σχολιάζει στο «business stories» η κυρία Δανάη Μπεζαντάκου, ιδρύτρια του YES Forum.
«Για μια χώρα όπως η Ελλάδα, η οποία παραμένει ηγέτιδα δύναμη στην παγκόσμια ναυτιλία, το μήνυμα αυτό αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα. Η επένδυση στη νέα γενιά δεν αποτελεί απλώς μια εκπαιδευτική ή κοινωνική επιλογή. Αποτελεί στρατηγική προϋπόθεση για τη διατήρηση της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής ναυτιλίας τις επόμενες δεκαετίες», επισημαίνει, για να καταλήξει: «Η έρευνα δείχνει ότι το ανθρώπινο δυναμικό υπάρχει. Το ενδιαφέρον υπάρχει. Η πρόκληση πλέον είναι να δημιουργηθούν ακόμη περισσότερες γέφυρες μεταξύ νέων, εκπαίδευσης και αγοράς εργασίας ώστε η επόμενη γενιά ναυτιλιακών στελεχών να είναι έτοιμη να αναλάβει τα ηνία ενός κλάδου που συνεχίζει να αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους πυλώνες της παγκόσμιας οικονομίας».
Διαβάστε ακόμη
Μια κρίσιμη στιγμή για τη Σαντορίνη: Η κουλούρα, τα γραμμικά αμπέλια και μια τολμηρή ιδέα
Ποιοι κερδίζουν από τη ρύθμιση των 72 δόσεων
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα