Ναυτιλία

Κινεζικό σχέδιο κυριαρχίας στα ευρωπαϊκά λιμάνια – «Πάτησαν» και στο Αμβούργο

  • Μηνάς Τσαμόπουλος


H Cosco αγόρασε το 35% σε terminal στο γερμανικό λιμάνι – Οι κινήσεις της Cosco Shipping Ports Limited και της China Merchant Port Holdings

Στην απόκτηση του 35% σταθμού εμπορευματοκιβωτίων που βρίσκεται στο λιμάνι του Αμβούργου προχώρησε η Cosco Shipping Ports. Πρόκειται για το Container Terminal Tollerort, που ανήκει στην Hamburger Hafen und Logistik AG. Ως ένα από τα τρία τέρμιναλ εγκατεστημένα στο λιμάνι του Αμβούργου, είναι εξοπλισμένο με 14 μεγάλους γερανούς οι οποίοι μπορούν να εξυπηρετούν μεγάλα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, μεταφορικής ικανότητας άνω των 20.000 κουτιών.

Ο διευθύνων σύμβουλος της Cosco Shipping Ports δήλωσε ότι ο όμιλος προχώρησε σε αυτή την επένδυση διότι το λιμάνι του Αμβούργου που είναι το τρίτο μεγαλύτερο στην Ευρώπη, είναι σημαντικός κόμβος στην εφοδιαστική αλυσίδα της Ευρώπης και με μεγάλες δυνατότητες ανάπτυξης.

Ενώ το κλίμα μεταξύ των ΗΠΑ και της Κίνας οξύνεται ο «Κόκκινος Δράκος» συνεχίζει να δημιουργεί σημαντικότατους δεσμούς με την Ευρώπη, στο πλαίσιο μιας μακροπρόθεσμης στρατηγικής που στοχεύει στην αύξηση της κινέζικης επιρροής στις εμπορικές οδούς προς τη Μέση Ανατολή και την Ευρώπη, τόσο μέσω θαλάσσης, όσο και μέσω ξηράς.

Χρόνο με τον χρόνο οι κινεζικές επενδύσεις στα ευρωπαϊκά λιμάνια τα τελευταία 10 έχουν αυξηθεί σημαντικά και οι εταρείες κινεζικών συμφερόντων έχουν αυξήσει τα ποσοστά στη μετοχική σύνθεση αρκετών και σημαντικών τερματικών σταθμών της Ευρώπης. Η αύξηση αυτών των επενδύσεων αποτελεί μέρος της παγκόσμιας στρατηγικής ανάπτυξης υποδομών «Πρωτοβουλία μιας ζώνης και ενός δρόμου» (Belt and Road Initiative- BRI), που υιοθέτησε η κινεζική κυβέρνηση το 2013 επενδύοντας σε σχεδόν 70 χώρες και διεθνείς οργανισμούς.

Οι συγκεκριμένες επενδύσεις αποτελούν μέρος του οικονομικού και γεωπολιτικού σχεδίου για τον συνεχώς αυξανόμενο ρόλο της Κίνας στον παγκόσμιο χάρτη και προέρχονται από τις κινεζικές εταιρείες, Cosco Shipping Ports, China Merchant Port Holdings (CM Port) και Qingdao Port International Development (QPI). Οι δύο πρώτες επιχειρήσεις ενεργούν υπό την επίβλεψη της κρατικής επιτροπής εποπτείας και διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων του Κρατικού Συμβουλίου της Κίνας (SASAC) που αποτελεί και τον μεγαλύτερο μέτοχό τους.

Η Cosco και η CM Ports έχουν το πλεονέκτημα να δανείζονται με χαμηλό επιτόκιο από τις κρατικές κινέζικες τράπεζες και να εκμεταλλεύονται πολλές προσφορές που τους παρουσιάζονται. Από τη μεριά της Ευρώπης, λόγω της οικονομικής κρίσης πολλές ευρωπαϊκές οικονομίες καλωσόρισαν τις κινεζικές επενδύσεις, τις οποίες είχαν και έχουν ανάγκη.

Όπως επισημαίνεται σε έρευνα της XRTC οι εν λόγω εταιρείες έχουν μέχρι σήμερα επενδύσει σε 17 λιμάνια στη Μεσόγειο και στην Ευρώπη. Μετά την Ελλάδα και τον Πειραιά οι Κινέζοι, ιδιαίτερα η Cosco, εξαπλώνονται τόσο στη Μεσόγειο, φτάνοντας μέχρι το Suez Canal Container Terminal, όσο και στη δυτική Ευρώπη, πιο συγκεκριμένα, στην Ισπανία, στα λιμάνια της Βαλένθια και του Μπιλμπάο, αλλά και στα διαμετακομιστικά κέντρα της Μαδρίτης και της Σαραγόσα.

Σύμφωνα με την έρευνα:

COSCO SHIPPING PORTS

Η Cosco Shipping Ports Limited είναι θυγατρική εταιρεία της Cosco Shipping η οποία είναι η μεγαλύτερη ναυτιλιακή εταιρεία στον κόσμο, η τρίτη μεγαλύτερη εταιρεία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων και ο πέμπτος μεγαλύτερος φορέας εκμετάλλευσης σταθμών εμπορευματοκιβωτίων. Η Cosco Shipping Ports Limited είναι μία εκ των μεγαλύτερων διαχειριστριών λιμένων στον κόσμο και το χαρτοφυλάκιο τερματικών σταθμών της καλύπτει τις πέντε κύριες λιμενικές περιοχές στην ηπειρωτική Κίνα, τη Νοτιοανατολική Ασία, τη Μέση Ανατολή, την Ευρώπη, τη Νότια Αμερική και τη Μεσόγειο. Σύμφωνα με το Ετήσιο Δελτίο της εταιρείας στις 31 Δεκεμβρίου 2020, η Cosco Shipping Ports λειτούργησε και διαχειρίστηκε 357 τερματικούς σταθμούς σε 36 λιμάνια παγκοσμίως, εκ των οποίων 210 προορίζονταν για εμπορευματοκιβώτια, με ετήσια ικανότητα χειρισμού περίπου 124 εκατ. TEU.

Στην Ευρώπη και τη Μεσόγειο θάλασσα η Cosco Shipping Ports έχει πολλές σημαντικές συμμετοχές, με μεγαλύτερη αυτή στον Τερματικό Σταθμό Πειραιά όσον αφορά το ποσοστό συμμετοχής. Το λιμάνι του Πειραιά βρίσκεται πλέον στην 4η θέση όσον αφορά το μεταφορικό του έργο μετά τα λιμάνια του Rotterdam και Antwerp στα οποία έχει επίσης επενδύσει η Cosco Shipping Ports. Ιδίως στο λιμάνι του Rotterdam η συμμετοχή του ομίλου έχει εξαιρετική σημασία αφού αφορά έναν από τους πιο προηγμένους στον κόσμο τερματικούς σταθμούς, τον Euromax (35%).

Στο Βέλγιο τα λιμάνια Zeebrugge και Antwerp, στα οποία η Cosco έχει συμμετοχή σε terminals (85% στο CSP Zeebrugge Terminals και 20% στο Antwerp Gateway) ήλθαν σε συμφωνία για τη συγχώνευσή τους τον Φεβρουάριο. Σύμφωνα με τη σχετική ανακοίνωση η συμφωνία σηματοδοτεί την έναρξη της ενοποίησης των διαδικασιών στα δύο λιμάνια, η οποία θα χρειαστεί έναν χρόνο για να ολοκληρωθεί.

Επιπλέον οι επενδύσεις του ομίλου στην Ευρώπη επεκτείνονται στην Ισπανία, Τουρκία και Ιταλία.

Στην Ιταλία η Cosco Shipping Ports το 2016 σύναψε συμφωνία με την Vado Holding BV προχωρώντας στην κατασκευή και την λειτουργία ενός νέου τερματικού ΣΕΜΠΟ στο λιμάνι Vado Ligure. Το 50% του τερματικού σταθμού ανήκει στην Maersk AMP terminals, το 40% στην Cosco Shipping Ports και το 10% ανήκει στο Qingdao Port International Development.

Όσον αφορά τα κέρδη, έχει παρατηρηθεί ότι μετά την έναρξη της συνεργασίας Κίνας – Ιταλίας τα κέρδη της Vado Holding έχουν αυξηθεί κατά 16%. Επίσης, η συνεργασία αυτή βοήθησε και στη βελτίωση της αλυσίδας εφοδιασμού στη βόρεια Ιταλία, την Ελβετία και τη νότια Γερμανία. Τέλος, ο λιμένας Vado Ligure δεν θα λειτουργήσει μόνο ως νέα πύλη για την κεντρική και νότια Ευρώπη, αλλά και ως κανάλι για την ενίσχυση των εμπορικών σχέσεων της περιοχής με την Αφρική και θα ενισχυθεί η συνεργασία με τις κινέζικες επιχειρήσεις.

Η Ισπανία είναι μια χώρα, η οποία δέχεται σημαντικές κινέζικες επενδύσεις από το 2008. Αν και τα ποσά των επενδύσεων μέχρι το 2016 ήταν χαμηλά, τον Ιούνιο του 2017 η Cosco Shipping Limited αγόρασε τον ισπανικό όμιλο Noatum Ports. Η Noatum Ports είναι ένας διαχειριστής ναυτιλιακών τερματικών στην Ισπανία, με συμφέροντα στο Μπιλμπάο (Noatum Container Terminal Bilbao), το οποίο ονομάζεται πια CSB Iberian Bilbao Terminal και τη Βαλένθια (Noatum Container Terminal Valencia) το οποίο ονομάζεται Iberian Valencia. Από τότε έχει σημειωθεί αλματώδης αύξηση στην κυκλοφορία του λιμένα της Βαλένθια.

Το Kumport Terminal, το μεγαλύτερο ιδιωτικό λιμάνι στον κόλπο του Μαρμαρά στην Τουρκία εξαγοράστηκε το 2015 από τις China Merchants/Cosco και το κρατικό κινεζικό fund China Investment Corp. Η κοινοπραξία της Cosco (40%) σε συνεργασία με την China Merchants Group (40%) και το κρατικό επενδυτικό ταμείο της Κίνας, China Investment Corp (20%) εξαγόρασε το 64,5% της εταιρείας συμμετοχών Fina Liman, μοναδικό περιουσιακό στοιχείο της οποίας είναι το λιμάνι Kumport έναντι 918,8 εκατ. δολαρίων. Το εναπομείναν 35,5% της Fina Liman ανήκει στην Turkac συμφερόντων του State General Reserve Fund του σουλτανάτου του Ομάν.

Το Suez Canal Container Terminal στην Αίγυπτο άνοιξε το 2004 και από το 2007 διαχειρίζεται από την κοινοπραξία APM Terminals (55%), COSCO (20%), Suez Canal Authority (10.3%) και National Bank of Egypt (5%).
Αναλυτικά ανά τερματικό σταθμό και ποσοστό συμμετοχής αναφέρονται τα λιμάνια στα οποία συμμετέχει η Cosco Shipping Ports στον κάτωθι πίνακα.

Με εξαίρεση τα Euromax Rotterdam and Antwerp Gateway, η κινεζική εταιρεία αγοράζει κυρίως τερματικούς σταθμούς σε μεσαίου μεγέθους λιμάνια με στόχο να τα μετατρέψει σε μεγάλα όπως συνέβη με τον Πειραιά.

China Merchant Port Holdings (κάτοχος του 49 % της Terminal Link SAS)

H Terminal Link SAS είναι μια εταιρεία διαχείρισης λιμανιών που ιδρύθηκε το 2001 ως θυγατρική του Γαλλικού ομίλου CMA-CGM. Ο όμιλος CMA CGM, που ιδρύθηκε και ηγείται από τον Jacques R. Saad, με έναν στόλο 553 πλοίων, βρίσκεται όπως και η Cosco στην τρίτη θέση της κατάταξης των εταιρειών μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων όσον αφορά τη συνολική χωρητικότητα των πλοίων της.

Τον Ιούνιο του 2013 η CMA-CGM πούλησε το 49% των μετοχών της στην Terminal Link SAS στην China Merchants Port Holdings. Αυτή η συμφωνία έδωσε στον κινεζικό φορέα εκμετάλλευσης πρόσβαση σε 14 τερματικούς σταθμούς, τρεις από τους οποίους ήταν στην Αφρική: Eurogate Tangier στο λιμάνι της Ταγγέρης (μέρος της CMPorts, 19,6%), Somaport στο λιμάνι της Καζαμπλάνκα (μέρος, 48,75%) και Terra στην λιμάνι του Αμπιτζάν (μέρος, 12,25%)

Τον Δεκέμβριο του 2019 η CMA-CGM πούλησε το ποσοστό συμμετοχής της σε άλλους 10 τερματικούς σταθμούς στην Terminal Link SAS έναντι $968 εκατ. Σύμφωνα με την ιστοσελίδα της, η Terminal Link SAS έχει ιδιοκτησιακό ποσοστό σε 21 τερματικούς σταθμούς σε όλον τον κόσμο και μέσω αυτής η China Merchants Port επεκτείνεται σε 26 χώρες.

Η Terminal Link SAS συμμετέχει στην κοινοπραξία ιδιοκτησίας του λιμανιού της Θεσσαλονίκης. Το επενδυτικό σχήμα που ονομάζεται South East Gateway Thessaloniki, συγκροτείται από τρεις μετόχους: το γερμανικό επενδυτικό κεφάλαιο Deutsche Invest Equity Partners (DIEP), το οποίο κατέχει και το 47%, την Terminal Link SAS, η οποία κατέχει το 33%, και την Belterra Investments συμφερόντων Ι. Σαββίδη (20%).

Τον Φεβρουάριο του 2021 ανακοινώθηκε η συμφωνία της Belterra Investments η οποία απέκτησε το 70% των μετοχών που κατείχε η Helanor του ομίλου DIEP στην εταιρεία Melbery σημαντικό έμμεσο μέτοχο στον Οργανισμό Λιμένος Θεσσαλονίκης (ΟΛΘ). Η Belterra Investments Ltd. είναι πλέον ο μοναδικός μέτοχος της Melbery ( κατέχει το 100% των μετοχών της Melbery) και ο μεγαλομέτοχος της SEGT με άμεσο ποσοστό 66,67%.

Άλλα σημεία:

Ναι μεν η Ελλάδα βρίσκεται σε κομβικό σημείο και αποτελεί ιδανική επιλογή για τη διαμετακόμιση εμπορευματοκιβωτίων από την Ασία αυτό όμως δεν σημαίνει ότι δεν έχει ανταγωνιστές άλλα λιμάνια της Μεσογείου και κυρίως τα Ιταλικα και Βαλκανικά λιμάνια. Τα ελληνικά λιμάνια δεν έχουν αξιοποιήσει το πλεονέκτημα της επιλογής των από μεγάλους παίκτες μεταφοράς των εμπορευματοκιβωτίων αφού οι επενδύσεις σε κέντρα διαμετακόμισης είναι ισχνές ή πολύ μικρές.

Η παρουσία των μεγάλων εταιρειών στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη ωθεί επενδύσεις στον μεταποιητικό τομέα που ακόμη υπολειτουργεί στην χώρα λόγω αδυναμίας επιτάχυνσης των επιχειρηματικών σχεδίων και εν τέλει των ίδιων των επενδύσεων.

Διαβάστε ακόμη

Η ΑΝΕΚ πάει στο Attica Group (και οι δύο προς πώληση) ο Ινδός πλούσιος φίλος (του Δημήτρη) για την Τράπεζα Αττικής και η μάχη της σουίτας του Hotel de Paris

Σε Ψυχικό, Φιλοθέη και Κολωνάκι τα υψηλότερα ενοίκια της Αθήνας (πίνακες)

Έρχονται 4 νέες πλατφόρμες – εργαλεία για επιλογή σε ακίνητα