Το Λιμάνι Τζεμπέλ Αλί (Jebel Ali Port) είναι το μεγαλύτερο λιμάνι της Μέσης Ανατολής. Περίπου 35 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της πόλης του Ντουμπάι, στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, με πάνω από 100 θέσεις ελλιμενισμού και μήκος αποβάθρας 25 χιλιομέτρων, το Jebel Ali είναι ένα από τα μεγαλύτερα και πιο στρατηγικά λιμάνια στον κόσμο.

Η προσωρινή αναστολή της λειτουργίας του, μετά από ιρανική επίθεση που αναχαιτίστηκε, ανέδειξε τον κρίσιμο ρόλο του για το εμπόριο της ευρύτερης περιοχής, αλλά και για τις εμπορικές αλυσίδες ανά τον κόσμο.

Γιατί είναι τόσο σημαντικό – Η ελληνική παρουσία

Μέχρι πρόσφατα, το λιμάνι Jebel Ali, που ανήκει στην Dubai Ports World (DP World), κατέρριπτε το ένα ρεκόρ μετά το άλλο. Έκλεισε το 2024 έχοντας εξυπηρετήσει κοντέινερ συνολικής χωρητικότητας 15,5 εκατομμυρίων TEU– το υψηλότερο επίπεδο της ιστορίας του.

Το 2025 συνεχίστηκε εξίσου εντυπωσιακά, με την DP World να ανακοινώνει ότι τον Οκτώβριο του 2025 το λιμάνι χειρίστηκε αριθμό- ρεκόρ 630.000 τόνων breakbulk φορτίου, το υψηλότερο μηνιαίο όγκο εδώ και σχεδόν δύο δεκαετίες.

Το λιμάνι και η διευρυμένη ζώνη ελεύθερου εμπορίου JAFZA στο Ντουμπάι προσελκύουν διεθνείς ναυτιλιακές εταιρείες, κέντρα διανομής και εξαγωγείς από όλο τον κόσμο. Από το Jebel Ali περνάνε προϊόντα που προορίζονται ή διέρχονται από την περιοχή του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (GCC): από καταναλωτικά αγαθά και τρόφιμα έως μηχανήματα, δομικά υλικά και ανταλλακτικά.

 

Μεταξύ των πελατών του είναι και η Ελλάδα, καθώς η χώρα έχει ενισχύσει τα τελευταία χρόνια τις εμπορικές σχέσεις με τα ΗΑΕ, αλλά και την ευρύτερη περιοχή του Κόλπου. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, οι ελληνικές εξαγωγές σε ΗΑΕ, Σαουδική Αραβία, Κουβέιτ, Κατάρ, Ιράν και Μπαχρέιν ανήλθαν σε περίπου 470 εκατομμύρια ευρώ το 2025.

Στα τέλη Ιανουαρίου του 2026, το Επιμελητήριο του Ντουμπάι και το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Αθηνών υπέγραψαν μνημόνιο συμφωνίας (MoU) για την ενίσχυση της διμερούς συνεργασίας στον τομέα του εμπορίου και της βιομηχανίας, την επέκταση των εμπορικών ανταλλαγών μεταξύ Ντουμπάι και Αθήνας και την ανάπτυξη νέων εμπορικών συνεργασιών.

Ο αριθμός των ελληνικών εταιρειών που είναι εγγεγραμμένες στο Εμπορικό Επιμελητήριο του Ντουμπάι (Dubai Chamber of Commerce) συνέχισε να αυξάνεται, με 102 νέες ελληνικές εταιρείες να εντάσσονται κατά τη διάρκεια του 2025. Αυτό ανέβασε τον συνολικό αριθμό των ελληνικών εταιρειών που είναι εγγεγραμμένες ως ενεργά μέλη του Eπιμελητηρίου σε 419, σημειώνοντας ετήσια αύξηση 22,5%.

Ντόμινο επιπτώσεων – Αυξάνονται οι τιμές

Την 1η Μαρτίου, η διοίκηση του Jebel Ali ανακοίνωσε προσωρινή αναστολή λειτουργίας του λιμανιού, μετά από ιρανική επίθεση. Ο πύραυλος που κατευθυνόταν στις λιμενικές εγκαταστάσεις αναχαιτίστηκε, ωστόσο θραύσματα προκάλεσαν ζημιές και πυρκαγιά.

 

Η λειτουργία του λιμανιού αποκαταστάθηκε μετά από τέσσερις ώρες, δεν συνέβη όμως το ίδιο με την κίνηση στο λιμάνι. Ελάχιστα εμπορικά πλοία περνούν πλέον από τα Στενά του Ορμούζ.

«Από τα Στενά του Ορμούζ διεξάγεται το 15% της παγκόσμιας κίνησης κοντέινερ. Προϊόντα όπως τηλεοράσεις, υπολογιστές, κινητά τηλέφωνα περνάνε μαζικά από αυτή την περιοχή λόγω του Jebel Ali, που είναι ένα τεράστιο λιμάνι στα ΗΑΕ. Τα Στενά δεν είναι επίσημα κλειστά, αλλά πρακτικά δεν υπάρχει κίνηση, καθώς ο κίνδυνος έχει αυξηθεί κατακόρυφα. Είναι μία ενεργή ζώνη πολέμου σε έκταση που δεν έχουμε δει ποτέ ξανά στο παρελθόν» εξήγησε στο BBC o ειδικός αναλυτής ναυτιλιακών Αμί Ντανιέλ.

Οι επιπτώσεις έχουν φτάσει μέχρι το Κανάλι του Σουέζ, όπου η παρουσία πλοίων έχει μειωθεί πάνω από 50%, αφού οι εταιρείες φοβούνται ότι οι Χούθι θα εντείνουν τις επιθέσεις τους.

 

Σε πρακτικό επίπεδο αυτό μεταφράζεται σε καθυστερήσεις εισαγωγών και εξαγωγών, αυξημένο χρόνο παραμονής στο λιμάνι, ενώ οι ασφαλιστικές καλύψεις εκτοξεύονται, αυξάνοντας το κόστος μεταφοράς. Όλα αυτά σταδιακά μετακυλίονται στην κατανάλωση.

Ήδη καταγράφονται αυξήσεις στις διεθνείς τιμές προϊόντων όπως τα λιπάσματα, η μεθανόλη και τα ορυκτά.

«Δεν υπάρχει εναλλακτική οδός σε αυτά τα μεγέθη. Είναι πολύ ακριβές» τονίζει ο Αμί Ντανιέλ. «Εάν ο πόλεμος συνεχιστεί για 2-3 εβδομάδες, το διεθνές εμπόριο δε θα διαταραχθεί σημαντικά. Όμως αν διαρκέσει πάνω από 4 εβδομάδες, θα υπάρχει μεγάλο πρόβλημα. Πιστεύω ότι ακριβώς αυτή είναι η στρατηγική του Ιράν: να επιβιώσει αρκετά ώστε η σύγκρουση να γίνει εξαιρετικά επώδυνη για τις χώρες του Κόλπου που βασίζονται στις εξαγωγές, αλλά επίσης για την Ευρώπη και τις ΗΠΑ.»

Διαβάστε ακόμη

Τράπεζα Κύπρου: Τα ισχυρά μαξιλάρια και οι υψηλές διανομές από τα κέρδη

Γκεοργκίεβα – ΔΝΤ: Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή θέτει σε δοκιμασία την παγκόσμια οικονομία – Αναμένονται νέοι κλυδωνισμοί

Τα έξυπνα ξυπνητήρια που δεν επιτρέπουν να κοιμηθείτε 5 λεπτά ακόμα

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα