Με συνολικό προϋπολογισμό 5,3 δισ. ευρώ περνά στην πράξη το ελληνικό σχέδιο για το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα, ανοίγοντας τον δρόμο για μια σειρά παρεμβάσεων που έχουν στόχο να περιορίσουν το ενεργειακό και μεταφορικό κόστος για νοικοκυριά και μικρές επιχειρήσεις.
Το πρόγραμμα, που αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα σε πόρους εγκεκριμένα σχέδια στην Ευρωπαϊκή Ένωση, προβλέπει τη χρηματοδότηση 25 δράσεων έως το 2032, με επίκεντρο την ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών και επιχειρήσεων, την ενίσχυση της κοινωνικής στέγασης, την ανάπτυξη βιώσιμων μετακινήσεων και τη στήριξη ευάλωτων ομάδων.
Οι διαθέσιμοι πόροι, ύψους 4,8 δισ. ευρώ πλέον ΦΠΑ, θα κατευθυνθούν σε περίπου 1,5 εκατ. νοικοκυριά και 70.000 πολύ μικρές επιχειρήσεις, με τις πρώτες δράσεις να ξεκινούν μέσα στο 2026.
Τα μεγάλα έργα που ξεκινούν από το 2026
Στον πυρήνα του σχεδίου βρίσκεται η δημιουργία νέων εργαλείων για τη μείωση του ενεργειακού κόστους. Προβλέπονται προγράμματα τύπου «Εξοικονομώ» για την ενεργειακή αναβάθμιση 62.000 κατοικιών και 10.000 πολύ μικρών επιχειρήσεων, αλλά και η εγκατάσταση 280.000 αντλιών θερμότητας και ηλιακών θερμοσιφώνων σε κατοικίες.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στη στεγαστική στήριξη, με την κατασκευή περίπου 2.350 κοινωνικών κατοικιών σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και Πάτρα, ενώ μέσα από την αξιοποίηση δημόσιων κτιρίων αναμένεται να δημιουργηθούν επιπλέον περίπου 400 κατοικίες για ευάλωτα νοικοκυριά. Ο συνολικός προϋπολογισμός της δράσης φτάνει τα 490 εκατ. ευρώ.
Παράλληλα, δρομολογείται πρόγραμμα ενεργειακής αναβάθμισης πολύ μικρών επιχειρήσεων, με χρηματοδότηση 395 εκατ. ευρώ, που θα αφορά περίπου 12.000 επιχειρήσεις και θα καλύπτει παρεμβάσεις όπως αλλαγές συστημάτων θέρμανσης, αντλίες θερμότητας και ηλιακούς θερμοσίφωνες.
Νέα ηλεκτρικά οχήματα και αναβάθμιση μεταφορών
Σημαντικό μέρος των πόρων κατευθύνεται στην πράσινη μετάβαση των μεταφορών. Το σχέδιο περιλαμβάνει κοινωνικό leasing ηλεκτρικών οχημάτων για ευάλωτα νοικοκυριά, με επιδότηση έως 12.500 ευρώ, η οποία αυξάνεται κατά 1.500 ευρώ για οικογένειες με μέλος ΑμεΑ. Το πρόγραμμα έχει προϋπολογισμό 170 εκατ. ευρώ και αφορά περίπου 15.000 νοικοκυριά.
Στις αστικές συγκοινωνίες Αθήνας και Θεσσαλονίκης προβλέπεται η προμήθεια 211 νέων ηλεκτρικών λεωφορείων, εκ των οποίων 101 για την Αθήνα και 110 για τη Θεσσαλονίκη, με στόχο τη μείωση του χρόνου αναμονής και τη βελτίωση της εξυπηρέτησης των πολιτών. Η συγκεκριμένη δράση έχει προϋπολογισμό 129 εκατ. ευρώ.
Επιπλέον, προβλέπεται επιδότηση 20.000 ευρώ για την αντικατάσταση συμβατικών ταξί με ηλεκτρικά οχήματα, με συνολική χρηματοδότηση 68 εκατ. ευρώ, ενώ για οχήματα ταξί που είναι προσβάσιμα σε άτομα με αναπηρία η επιδότηση αυξάνεται στα 29.000 ευρώ.
Οι παρεμβάσεις που ενεργοποιούνται από το 2027
Από το 2027 προγραμματίζεται νέα σειρά δράσεων, μεταξύ των οποίων η ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών ευάλωτων νοικοκυριών με προϋπολογισμό 1,7 δισ. ευρώ, η δημιουργία 13 one stop shops για την παροχή συμβουλευτικής υποστήριξης και η δωρεάν έκδοση ενεργειακών πιστοποιητικών για περίπου 200.000 νοικοκυριά.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται η αύξηση του επιδόματος θέρμανσης για 780.000 δικαιούχους, με επιπλέον ενίσχυση έως 100 ευρώ τον χρόνο για την περίοδο 2027-2032.
Παράλληλα, το πρόγραμμα περιλαμβάνει εκσυγχρονισμό φοιτητικών εστιών σε πέντε πόλεις, αναβαθμίσεις στο Μετρό της Αθήνας, νέους συρμούς στις γραμμές 2 και 3, βελτιώσεις προσβασιμότητας σε σταθμούς του ΟΣΕ και δημιουργία νέων υποδομών φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων.
Συνολικά, το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως ένας νέος μεγάλος χρηματοδοτικός πυλώνας μετά το Ταμείο Ανάκαμψης, συνδυάζοντας την πράσινη μετάβαση με κοινωνικές παρεμβάσεις που μειώνουν το κόστος ενέργειας, στέγασης και μετακίνησης.
Διαβάστε ακόμη
Από τη γέννηση μέχρι το πανεπιστήμιο: Τρία νέα «μπόνους» για οικογένειες
Πλατινί: Οι μεγάλες στιγμές μιας πολυτάραχης καριέρας
Σαχάρα: Η νέα αποθήκη ενέργειας της Ευρώπης
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ