Στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων 15 ετών έχουν εκτοξευθεί οι βιομηχανικές επιδοτήσεις παγκοσμίως, με την Κίνα να ξεχωρίζει ως ο μεγαλύτερος ωφελημένος της κρατικής στήριξης. Σύμφωνα με νέα έκθεση του ΟΟΣΑ, οι κινεζικές επιχειρήσεις λαμβάνουν πολλαπλάσιες επιδοτήσεις σε σχέση με τους ανταγωνιστές τους στις υπόλοιπες μεγάλες οικονομίες, επηρεάζοντας τις ισορροπίες στο παγκόσμιο εμπόριο.
Οι επιδοτήσεις στους 15 βιομηχανικούς κλάδους που εξετάζει ο ΟΟΣΑ ανήλθαν το 2024 στα 108 δισ. δολάρια, αντιστοιχώντας στο 1,3% των εσόδων των επιχειρήσεων. Πρόκειται για το δεύτερο υψηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί μετά το 2009, όταν η παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση είχε συμπιέσει σημαντικά τις πωλήσεις των επιχειρήσεων.
Ωστόσο η Κίνα ξεχωρίζει, αφού καταγράφει σημαντικά υψηλότερα επίπεδα κρατικής στήριξης σε σχέση με άλλες μεγάλες οικονομίες. Μεταξύ 2005 και 2024, οι κινεζικές επιχειρήσεις έλαβαν κατά μέσο όρο από τρεις έως οκτώ φορές περισσότερες επιδοτήσεις σε σύγκριση με τις επιχειρήσεις των χωρών του ΟΟΣΑ, ενώ ξεπέρασαν αισθητά και τις αντίστοιχες ενισχύσεις που χορηγήθηκαν σε εταιρείες οικονομιών εκτός ΟΟΣΑ, όπως η Βραζιλία, η Ινδία και η Ινδονησία.
Οι επιδοτήσεις και η μάχη για τα μερίδια αγοράς
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα συμπεράσματα της έκθεσης αφορά τον τρόπο με τον οποίο οι κρατικές επιδοτήσεις επηρεάζουν τη θέση των επιχειρήσεων στις διεθνείς αγορές. Σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, οι κρατικές επιδοτήσεις συνέβαλαν σημαντικά στην αύξηση του μεριδίου αγοράς πολλών επιχειρήσεων σε διεθνές επίπεδο. Ο Οργανισμός εκτιμά ότι περίπου το 22% αυτής της ανόδου συνδέεται με την κρατική στήριξη που έλαβαν.
Για τις κινεζικές επιχειρήσεις το ποσοστό αυτό αγγίζει το 60%, στοιχείο που καταδεικνύει τον καθοριστικό ρόλο της κρατικής στήριξης στην ενίσχυση της παρουσίας τους στις διεθνείς αγορές.
Ωστόσο, η έκθεση επισημαίνει ότι η αύξηση των επιδοτήσεων δεν συνοδεύτηκε από αντίστοιχη βελτίωση της παραγωγικότητας ή της κερδοφορίας των επιχειρήσεων, γεγονός που εγείρει ερωτήματα για την αποτελεσματικότητα των συγκεκριμένων πολιτικών.
Ποιοι κλάδοι ευνοούνται περισσότερο
Μεταξύ των κλάδων που λαμβάνουν τη μεγαλύτερη κρατική στήριξη περιλαμβάνονται ο εξοπλισμός ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, οι ημιαγωγοί και οι βαριές βιομηχανίες.
Στην κορυφή της λίστας βρίσκονται η παραγωγή φωτοβολταϊκών πάνελ, οι ημιαγωγοί, το αλουμίνιο, ο χάλυβας και η ναυπηγική βιομηχανία, οι οποίοι καταγράφουν τα υψηλότερα επίπεδα επιδότησης σε σχέση με το μέγεθος των πωλήσεών τους.
Η ισχύς των κρατικών επιχειρήσεων
Παράλληλα η έκθεση αναδεικνύει ότι εταιρείες στις οποίες το κράτος κατέχει ποσοστό άνω του 25% λαμβάνουν κατά μέσο όρο πολύ μεγαλύτερη στήριξη από τους ιδιωτικούς ανταγωνιστές τους, κυρίως μέσω επιχορηγήσεων και δανεισμού με ευνοϊκούς όρους.
Σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, οι επιχειρήσεις με κρατική συμμετοχή δραστηριοποιούνται συχνότερα σε βαριές βιομηχανίες, οι οποίες λαμβάνουν αναλογικά υψηλότερα επίπεδα κρατικής στήριξης. Παράλληλα, μεγάλο μέρος των επιχειρήσεων αυτών εντοπίζεται στην Κίνα, όπου οι κρατικές ενισχύσεις προς τη βιομηχανία είναι σημαντικά υψηλότερες σε σχέση με άλλες οικονομίες.
Προειδοποίηση για στρεβλώσεις στον ανταγωνισμό
Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΟΣΑ, Ματίας Κόρμαν, προειδοποίησε ότι οι μεγάλες και διαρκείς βιομηχανικές επιδοτήσεις μπορούν να δημιουργήσουν αθέμιτα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα και να οδηγήσουν σε υπερβάλλουσα παραγωγική ικανότητα.
Όπως σημείωσε, η αξιόπιστη καταγραφή και ανάλυση των βιομηχανικών επιδοτήσεων είναι κρίσιμη για την κατανόηση του τρόπου με τον οποίο διαμορφώνουν τις παγκόσμιες αγορές.
Διαβάστε ακόμη
Metallica και Final Four έσωσαν την παρτίδα του Μαΐου στα “Αirbnb” της Αθήνας (γράφημα)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.