Οι μεγάλες κεντρικές τράπεζες βρίσκονται αντιμέτωπες με μία από τις πιο δύσκολες περιόδους των τελευταίων ετών, καθώς ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, οι υψηλές τιμές ενέργειας και η επανεμφάνιση πληθωριστικών πιέσεων αλλάζουν εκ νέου τις ισορροπίες στη νομισματική πολιτική.
Όπως αναφέρει σε νέο της report η ING, από τη Federal Reserve στις ΗΠΑ έως την ΕΚΤ, την Τράπεζα της Αγγλίας και την Τράπεζα της Ιαπωνίας, οι αγορές επαναξιολογούν πλέον το ενδεχόμενο παρατεταμένης περιόδου υψηλών επιτοκίων ή ακόμη και νέων αυξήσεων.
Federal Reserve: Παύση τώρα, μειώσεις αργότερα
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η Federal Reserve εμφανίζεται ολοένα και πιο διχασμένη ως προς την πορεία της νομισματικής πολιτικής.
Η ανάληψη της ηγεσίας από τον Κέβιν Γουόρς έρχεται σε μια περίοδο όπου στο εσωτερικό της Fed υπάρχουν διαφορετικές προσεγγίσεις για τα επιτόκια. Ο Τζερόμ Πάουελ παραμένει στο διοικητικό συμβούλιο έως το 2028, διατηρώντας ισχυρή επιρροή, ενώ προσθέτει ένα επιπλέον στοιχείο αβεβαιότητας και σημαίνει ότι ο Στίβεν Μίραν θα πρέπει να αποχωρήσει από την προσωρινή του θέση, ώστε να ανοίξει ο δρόμος για τον Γουόρς.
Οι αναλυτές εκτιμούν ότι ο αμερικανικός πληθωρισμός μπορεί να ξεπεράσει το 4% το καλοκαίρι, γεγονός που καθιστά πιθανή μια παρατεταμένη παύση στις μειώσεις επιτοκίων.
Παράλληλα, η βελτίωση στην αγορά εργασίας μειώνει τις πιθανότητες άμεσης χαλάρωσης της πολιτικής. Ωστόσο, οι οικονομολόγοι δεν αναμένουν έναν μόνιμο και ανεξέλεγκτο πληθωριστικό κύκλο, καθώς η ασθενής ζήτηση και η επιβράδυνση των μισθολογικών αυξήσεων περιορίζουν τις πιέσεις.
Οι εκτιμήσεις πλέον μεταθέτουν τις πρώτες μειώσεις επιτοκίων κατά τρεις μήνες αργότερα σε σχέση με τις προηγούμενες προβλέψεις, με τις αγορές να βλέπουν περικοπές κατά 25 μονάδες βάσης τον Δεκέμβριο του 2026 και τον Μάρτιο του 2027.
ΕΚΤ: Η αύξηση επιτοκίων του Ιουνίου θεωρείται σχεδόν βέβαιη
Στην Ευρωζώνη, τα μηνύματα μετά τη συνεδρίαση της ΕΚΤ τον Απρίλιο θεωρούνται ιδιαίτερα σαφή: η αύξηση επιτοκίων τον Ιούνιο μοιάζει πλέον το βασικό σενάριο.
Αναλυτές σημειώνουν ότι μόνο μια απότομη επιδείνωση του οικονομικού κλίματος θα μπορούσε να αποτρέψει την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα από νέα αύξηση επιτοκίων.
Παρότι ένας τερματισμός του πολέμου στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να μειώσει μέρος των πιέσεων, η ζημιά στον πληθωρισμό έχει ήδη γίνει αισθητή στην οικονομία της Ευρωζώνης.
Το μεγάλο ερώτημα πλέον είναι εάν πρόκειται για ένα προσωρινό ενεργειακό σοκ ή αν οι διαταραχές στις εφοδιαστικές αλυσίδες θα προκαλέσουν ευρύτερες αυξήσεις τιμών πέρα από την ενέργεια και τα τρόφιμα.
Παράλληλα, η πιθανότητα δημοσιονομικών παρεμβάσεων από τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις — όπως επιδοτήσεις ή στήριξη νοικοκυριών απέναντι στις αυξήσεις τιμών — θεωρείται πρόσθετος πληθωριστικός παράγοντας που θα μπορούσε να ασκήσει επιπλέον πίεση στην ΕΚΤ.
Προς το παρόν, το βασικό σενάριο παραμένει μία μόνο «προληπτική» αύξηση επιτοκίων τον Ιούνιο, ώστε να διατηρηθούν σταθερές οι πληθωριστικές προσδοκίες.
Τράπεζα της Αγγλίας: Ανοικτό το ενδεχόμενο νέας αύξησης
Στη Βρετανία, η Τράπεζα της Αγγλίας εμφανίζεται πιο επιφυλακτική σε σχέση με άλλες κεντρικές τράπεζες.
Πριν από τον πόλεμο με το Ιράν, οι αγορές προεξοφλούσαν τουλάχιστον δύο μειώσεις επιτοκίων μέσα στο έτος. Πλέον όμως το σενάριο αυτό έχει αποδυναμωθεί σημαντικά.
Η BoE θεωρεί ότι ακόμη και η διατήρηση των επιτοκίων στα σημερινά επίπεδα λειτουργεί ουσιαστικά ως αυστηρότερη νομισματική πολιτική.
Οι αναλυτές εκτιμούν ότι αν η κρίση στη Μέση Ανατολή δεν αποκλιμακωθεί έως τη συνεδρίαση του Ιουνίου, τότε μία αύξηση επιτοκίων θεωρείται πιθανή.
Ωστόσο, δεν συμμερίζονται την επιθετική τιμολόγηση των αγορών, οι οποίες προεξοφλούν έως και τρεις αυξήσεις επιτοκίων μέσα στο 2026.
Παράλληλα, η αδύναμη αγορά εργασίας στη Βρετανία και οι περιορισμένοι κίνδυνοι δευτερογενών πληθωριστικών επιπτώσεων συγκριτικά με την περίοδο της πανδημίας λειτουργούν ως παράγοντες συγκράτησης.
Τράπεζα της Ιαπωνίας: Πιο επιθετική στάση λόγω πληθωρισμού
Στην Ιαπωνία, η Τράπεζα της Ιαπωνίας φαίνεται να μετακινείται προς πιο επιθετική στάση, καθώς αυξάνονται οι πληθωριστικές πιέσεις.
Οι αναλυτές εκτιμούν ότι είναι πιθανή αύξηση επιτοκίων κατά 25 μονάδες βάσης τον Ιούνιο, καθώς το διοικητικό συμβούλιο της BoJ αναγνωρίζει ότι οι διαταραχές στην προσφορά και η χαλαρή νομισματική πολιτική μπορεί να ενισχύσουν περαιτέρω τον πληθωρισμό.
Η συνεχιζόμενη αδυναμία του γεν και οι πιέσεις στα ιαπωνικά κρατικά ομόλογα θεωρούνται ενδείξεις ότι η αγορά ανησυχεί πως η κεντρική τράπεζα έχει μείνει πίσω σε σχέση με τις οικονομικές εξελίξεις.
Οι οικονομολόγοι εκτιμούν ότι η σταθερή άνοδος των μισθών θα οδηγήσει σε ισχυρότερες και πιο διαδεδομένες πληθωριστικές πιέσεις στο δεύτερο εξάμηνο του έτους.
Για τον λόγο αυτό, θεωρούν πιθανή ακόμη μία αύξηση επιτοκίων από την Τράπεζα της Ιαπωνίας προς το τέλος του 2026.
«Γεράκια» η ΕΚΤ και η BOJ, πιο επιφυλακτικές Fed και BOE
Συμπερασματικά λοιπόν, πιο επιθετικές στη νομισματική τους πολιτική εμφανίζονται η ΕΚΤ και η Τράπεζα της Ιαπωνίας, καθώς οι αναλυτές της ING θεωρούν αρκετά πιθανές νέες αυξήσεις επιτοκίων ήδη από τον Ιούνιο λόγω των πληθωριστικών πιέσεων από την ενέργεια και τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή.
Η ΕΚΤ δίνει το πιο ξεκάθαρο μήνυμα αυστηροποίησης, με την αγορά να θεωρεί σχεδόν δεδομένη μία «ασφαλιστική» αύξηση επιτοκίων για να αποτρέψει αποσταθεροποίηση των πληθωριστικών προσδοκιών.
Η Τράπεζα της Ιαπωνίας επίσης κινείται προς πιο hawkish στάση, καθώς ανησυχεί ότι η αδύναμη ισοτιμία του γεν και οι διαταραχές στην προσφορά μπορεί να οδηγήσουν σε πιο μόνιμο πληθωρισμό.
Αντίθετα, η Federal Reserve τηρεί περισσότερο στάση αναμονής. Η Fed εμφανίζεται επιφυλακτική απέναντι στις μειώσεις επιτοκίων, αλλά δεν δείχνει ακόμη διάθεση για νέες αυξήσεις, καθώς θεωρεί ότι οι υψηλές τιμές ενέργειας θα πλήξουν τελικά τη ζήτηση και την αγορά εργασίας. Το βασικό σενάριο παραμένει μια παρατεταμένη παύση πριν από πιθανές μειώσεις επιτοκίων το 2026-2027.
Η Tράπεζα της Αγγλίας βρίσκεται κάπου στη μέση. Διατηρεί πιο συγκρατημένη στάση σε σχέση με ΕΚΤ και BΟJ, αλλά αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο μιας αύξησης επιτοκίων αν η κρίση στη Μέση Ανατολή και οι ενεργειακές πιέσεις επιμείνουν. Οι αναλυτές πάντως θεωρούν υπερβολικές τις προσδοκίες της αγοράς για πολλαπλές αυξήσεις επιτοκίων μέσα στη χρονιά.
Διαβάστε ακόμη
Ασπίδα του Αχιλλέα: Ελληνες και ξένοι επενδυτές στη μάχη για το αμυντικό project των €3 δισ.
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα