Γιατί οι κεντρικές τράπεζες αφήνουν τις αγορές να «παίξουν μπάλα» (πίνακες)

Ορισμένες από τις μεγαλύτερες κεντρικές τράπεζες του κόσμου φαίνεται πως είναι ικανοποιημένες να αφήνουν τις αγορές ομολόγων να αναλάβουν το ρόλο της νομισματικής πολιτικής για λογαριασμό τους.

Τόσο η Fed όσο και η Τράπεζα της Αγγλίας έχουν υποδείξει ότι η πρόσφατη άνοδος των αποδόσεων σημαίνει ότι μπορούν να διατηρήσουν αμετάβλητα τα επιτόκια και να περιμένουν να δουν αν οι υψηλότερες τιμές της ενέργειας, που απορρέουν από τον πόλεμο στο Ιράν, θα προκαλέσουν πραγματικό σοκ στις τιμές.

Επειδή η άνοδος των αποδόσεων των κρατικών ομολόγων μετακυλίεται στην ευρύτερη οικονομία με τη μορφή υψηλότερου κόστους δανεισμού για τις επιχειρήσεις και τους ιδιοκτήτες ακινήτων, η αντίδραση της αγοράς μειώνει την άμεση ανάγκη για πραγματική αύξηση των επιτοκίων.

Ο πρόεδρος της Fed, Κέβιν Γουόρς, εξήγησε αυτή την προσέγγιση του «laissez-faire» όταν διατήρησε τα επιτόκια αμετάβλητα και ανέφερε ότι η σύσφιξη των χρηματοοικονομικών συνθηκών οφειλόταν εν μέρει στο μειωμένο guidance της Fed. Αυτό σημαίνει ότι οι αγορές πλέον «παίζουν μπάλα, δεν κάνουν τον διαιτητή», όπως είπε.

Με τον πόλεμο στο Ιράν να προκαλεί τεράστιες διακυμάνσεις στις παγκόσμιες τιμές του πετρελαίου, μια προσέγγιση μη παρέμβασης από τις παγκόσμιες τράπεζες έχει κάποιο νόημα έως ότου γίνει σαφές προς τα πού κατευθύνονται οι πληθωριστικές προσδοκίες. Ωστόσο, το δίδαγμα από τις αρχές αυτής της δεκαετίας είναι ότι μια καθυστερημένη αντίδραση της κεντρικής τράπεζας μπορεί να καταστήσει ακόμη πιο δύσκολο τον έλεγχο της επιτάχυνσης των τιμών.

Ορισμένοι αναλυτές προειδοποιούν ότι ο Γουόρς και οι συνάδελφοί του ενδέχεται να περιμένουν υπερβολικά πολύ και σε αυτόν τον κύκλο — κάτι που θα απαιτήσει πιο επιθετική δράση αργότερα, η οποία θα οδηγήσει σε ακόμη υψηλότερο κόστος δανεισμού και θα πλήξει την οικονομική ανάπτυξη.

Ωστόσο, τα πρόσφατα στοιχεία υποστηρίζουν μια υπομονετική προσέγγιση. Οι τιμές καταναλωτή στις ΗΠΑ σημείωσαν πτώση τον Ιούνιο για πρώτη φορά σε έξι χρόνια. Παρ’ όλα αυτά, οι ετήσιοι δείκτες συνέχισαν να υποδηλώνουν υψηλό πληθωρισμό, με τον γενικό δείκτη να σημειώνει άνοδο 3,5% σε σχέση με ένα χρόνο νωρίτερα και τον βασικό δείκτη να είναι υψηλότερος κατά 2,6%.

Η καμπύλη αποδόσεων των κρατικών ομολόγων ΗΠΑ παρουσίασε τη μεγαλύτερη απότομη κλίση σε σχεδόν ένα χρόνο μετά τη συνέντευξη Τύπου του Γουόρς, καθώς οι αποδόσεις των ομολόγων βραχυπρόθεσμης διάρκειας υστέρησαν σε σχέση με την άνοδο που παρατηρήθηκε στα ομόλογα μακροπρόθεσμης διάρκειας.

Παράλληλα, το χάσμα μεταξύ των βρετανικών ομολόγων διετούς και 30ετούς διάρκειας σημείωσε τη μεγαλύτερη μεταβολή από τον Μάρτιο. Αυτό οφείλεται αρχικά στην αλλαγή της στάσης των ΗΠΑ και στη συνέχεια στο γεγονός ότι η Τράπεζα της Αγγλίας άφησε να εννοηθεί ότι είναι απίθανο να αυξήσει τα επιτόκια σύντομα.

Οι αυστηρότερες χρηματοοικονομικές συνθήκες που προκαλούνται από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, καθώς και η ανοδική κλίση της καμπύλης αποδόσεων, «επιβαρύνουν τυχόν αναδυόμενες πιέσεις πληθωρισμού», δήλωσε ο Άντριου Μπέιλι.

Ακόμη και η ΕΚΤ, η οποία έχει ήδη αυξήσει τα επιτόκια και αναμένεται να το πράξει εκ νέου τον Σεπτέμβριο, έχει αναγνωρίσει ότι οι αγορές παρέχουν στήριξη. Η Πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, τόνισε ότι «οι πιο ασταθείς και επιφυλακτικές ως προς τον κίνδυνο χρηματοπιστωτικές αγορές θα μπορούσαν να επιβαρύνουν τη ζήτηση και, κατά συνέπεια, να μειώσουν και τον πληθωρισμό».

Η κεντρική τράπεζα της Ιαπωνίας, εν τω μεταξύ, εστιάζει την προσοχή της στην αγορά συναλλάγματος, όπου το αδύναμο γιεν έχει επιδεινώσει τον πληθωρισμό της χώρας.

Καθώς ο διοικητής της Τράπεζας της Ιαπωνίας, Καζούο Ουέντα, και οι συνεργάτες του διατήρησαν το βασικό επιτόκιο αμετάβλητο στο 1%, το Υπουργείο Οικονομικών παρενέβη στην αγορά συναλλάγματος για να στηρίξει το γιεν.