Στους «σκοπέλους» που συνάντησε το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου, αλλά και στην αποφασιστικότητα των δύο χωρών να προχωρήσουν στην υλοποίησή του, αναφέρθηκε από τη Λευκωσία ο Κυριάκος Μητσοτάκης, στρεφοντας τους προβολείς στην απρόσκοπτη υλοποίηση των ερευνών βυθού. Την ίδια ώρα, ο Νίκος Χριστοδουλίδης ανέδειξε τον διαρκή συντονισμό με τον Εμανουέλ Μακρόν και την ηγεσία των ευρωπαϊκών θεσμών για την πορεία της ηλεκτρικής διασύνδεσης.
Οι δηλώσεις των δύο ηγετών, μετά την 4η Διακυβερνητική Σύνοδο Ελλάδας–Κύπρου, έγιναν με φόντο και την έναρξη της διαδικασίας εκταμίευσης της πρώτης ετήσιας δόσης των 25 εκατομμυρίων ευρώ από την κυπριακή κυβέρνηση. Αθήνα και Λευκωσία εμφανίζονται ικανοποιημένες από τις εξελίξεις, θέλοντας να αναδείξουν ότι το έργο προχωρά σύμφωνα με τον σχεδιασμό και χωρίς νέα εμπόδια.
Οι «σκόπελοι»
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης χαιρέτισε την επανέναρξη των ερευνών βυθού, χαρακτηρίζοντας την ηλεκτρική διασύνδεση έργο με ευρωπαϊκό αποτύπωμα, το οποίο «προχωρεί ομαλά, απρόσκοπτα και βάσει του αρχικού σχεδιασμού».
Ξεχώρισε, ωστόσο, η αναφορά του στις δυσκολίες που προηγήθηκαν. «Επιμένουμε στην υλοποίηση, ξεπερνώντας τους όποιους σκοπέλους βρήκαμε στην πορεία», τόνισε, αφού προηγουμένως είχε υπογραμμίσει την προσήλωση της Ελλάδας στην ειρηνική συνεργασία με όλες τις χώρες της περιοχής, με πυξίδα το διεθνές δίκαιο και ειδικότερα το Δίκαιο της Θάλασσας.
Από την πλευρά του, ο Νίκος Χριστοδουλίδης έδωσε έμφαση στις συνεννοήσεις που συνεχίζονται για το έργο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
«Υπάρχει διαρκής συντονισμός για το καλώδιο τόσο με τον φίλο πρωθυπουργό όσο και με τον Γάλλο πρόεδρο, αλλά και την ηγεσία των θεσμών της Ευρωπαϊκής Ένωσης», ανέφερε, χαρακτηρίζοντας την ηλεκτρική διασύνδεση έργο στρατηγικής σημασίας για την Κύπρο, την περιοχή και ολόκληρη την Ευρώπη. Η αναφορά στον Γάλλο Πρόεδρο έρχεται λίγες ημέρες μετά τις επαφές στο Δουβλίνο, όπου το καλώδιο είχε βρεθεί επίσης στο επίκεντρο των συζητήσεων μεταξύ Αθήνας, Λευκωσίας και Παρισιού.
Κυπριακό και Ευρώπη
Στο Κυπριακό, ο Κυριάκος Μητσοτάκης επανέλαβε τη στήριξη της Αθήνας στις προσπάθειες του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για επανέναρξη των συνομιλιών από το σημείο όπου διακόπηκαν, με βάση τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας και τις αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Επανέφερε, μάλιστα, τον στόχο για μια «δίκαιη, βιώσιμη λύση διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας, χωρίς δυνάμεις κατοχής», με τον Νίκο Χριστοδουλίδη να υπογραμμίζει ότι η Λευκωσία προσβλέπει στην επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.
Σημαντικό μέρος των συνομιλιών απασχόλησε και ο νέος ευρωπαϊκός προϋπολογισμός, ενόψει των δύο κρίσιμων Ευρωπαϊκών Συμβουλίων στα τέλη Νοεμβρίου και στα μέσα Δεκεμβρίου.
Ο πρωθυπουργός επισήμανε ότι Ελλάδα και Κύπρος προσέρχονται στη διαπραγμάτευση με ουσιαστικά ταυτόσημες θέσεις, ιδιαίτερα ως προς την προστασία της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής και της Πολιτικής Συνοχής. Παράλληλα, τόνισε ότι οι φιλόδοξοι στόχοι της Ευρώπης πρέπει να συνοδεύονται από τα απαραίτητα οικονομικά μέσα, ώστε να καταστεί δυνατή η συμφωνία για τον προϋπολογισμό της περιόδου 2028–2034.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης εξέφρασε επίσης την προσδοκία η ένταξη της Κύπρου στη ζώνη Σένγκεν να αποτελέσει την πρώτη απόφαση της ελληνικής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ, που ξεκινά την 1η Ιουλίου 2027.
Δύο κυβερνήσεις
Η 4η Διακυβερνητική Σύνοδος έφερε ουσιαστικά δύο κυβερνήσεις στο ίδιο τραπέζι, με τη συμμετοχή συνολικά 24 υπουργών και υφυπουργών, δίνοντας συνέχεια στη συνεργασία που θεσμοθετήθηκε το 2023.
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης στάθηκε ιδιαίτερα στα αποτελέσματα αυτών των συναντήσεων, τονίζοντας ότι η συνεργασία Ελλάδας και Κύπρου δεν εξαντλείται στα θέματα εξωτερικής πολιτικής, άμυνας και ασφάλειας, αλλά επεκτείνεται σε ζητήματα που αφορούν άμεσα την καθημερινότητα των πολιτών.
Στο επίκεντρο βρέθηκαν η τεχνητή νοημοσύνη, ο ψηφιακός μετασχηματισμός του Δημοσίου και η πολιτική προστασία. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε ιδιαίτερα στις δυνατότητες αξιοποίησης της τεχνητής νοημοσύνης για τη βελτίωση της παραγωγικότητας των δημοσίων υπαλλήλων και την ενίσχυση της διαφάνειας στις δημόσιες συμβάσεις.
Παράλληλα, υπογράφηκαν τρεις συμφωνίες συνεργασίας που αφορούν την εκπαίδευση πληρωμάτων ασθενοφόρων, την εκπαίδευση στις σχολές της Ελληνικής Αστυνομίας και την εκπαίδευση στελεχών του Λιμενικού.
Στις δηλώσεις του, ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε ακόμη στην απαγόρευση πρόσβασης των παιδιών κάτω των 15 ετών σε συγκεκριμένες πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης από την 1η Ιανουαρίου 2027, επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα θα είναι η πρώτη ευρωπαϊκή χώρα που θα εφαρμόσει το μέτρο.
