Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μπαίνει στο τερέν της Συνόδου Κορυφής, η οποία διεξάγεται σε μια από τις πιο ρευστές γεωπολιτικά συγκυρίες των τελευταίων ετών. Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή απειλεί τη διεθνή ενεργειακή σταθερότητα, οι ευρωπαϊκές οικονομίες να πιέζονται από το αυξημένο κόστος ενέργειας και παρά την παραδοσιακή, στα ευρωπαϊκά ραντεβού διαίρεση, βορρά και νότου, οι κυβερνήσεις αναζητούν κοινή γραμμή άμυνας. Όπως λέει στο newmoney, Ευρωπαίος αξιωματούχος, το ενεργειακό κεφάλαιο του προσχεδίου συμπερασμάτων είναι ίσως το πιο κρίσιμο και πολιτικά πυκνό από όλα.
Το ελληνικό αποτύπωμα
Σύμφωνα με τον ίδιο αξιωματούχο, αντικατοπτρίζει την ολοένα μεγαλύτερη συνειδητοποίηση στις Βρυξέλλες ότι η ενεργειακή πολιτική δεν είναι πια περιβαλλοντικό κεφάλαιο, αλλά το κέντρο της ευρωπαϊκής οικονομικής και γεωπολιτικής ισχύος. Στο προσχέδιο διακρίνεται καθαρά το αποτύπωμα της ελληνικής ατζέντας. Η φράση για «εργαλειοθήκη στοχευμένων μέτρων», η πρόβλεψη αναθεώρησης του ETS, αλλά και η σύνδεση ενεργειακής πολιτικής με κοινωνική συνοχή παραπέμπουν ευθέως στις τελευταίες τοποθετήσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη.
Επιπλέον, η συζήτηση για την ενίσχυση της ναυτικής αποστολής EUNAVFOR «ASPIDES», που αναφέρεται στο προσχέδιο ως κεντρικό εργαλείο για τη διασφάλιση της ναυσιπλοΐας και της ενεργειακής ασφάλειας στην Ερυθρά Θάλασσα, υπογραμμίζει και τη στρατηγική διάσταση της ενέργειας. Η Ελλάδα, που ήδη έχει παρουσία στην αποστολή, προβάλλεται έτσι ως παράγοντας σταθερότητας σε μια κρίσιμη θαλάσσια ζώνη από όπου διέρχεται μεγάλο ποσοστό των ενεργειακών ροών της Ευρώπης.
Τα βραχυπρόθεσμα μέτρα
Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αναθέτει στην Κομισιόν να καταθέσει άμεσα μια εργαλειοθήκη στοχευμένων προσωρινών μέτρων για την αναχαίτιση των αυξήσεων στις τιμές των εισαγόμενων ορυκτών καυσίμων. Πρόκειται για μια απόφαση που επιχειρεί, να συγκρατήσει τον εισαγόμενο πληθωρισμό, να δώσει ανάσα στα νοικοκυριά και στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και να επιτρέψει στα κράτη μέλη να κινηθούν με ευελιξία, χωρίς όμως δημοσιονομικό εκτροχιασμό. Σε αυτό το πλαίσιο, η Ελλάδα έχει ήδη ζητήσει —και φαίνεται να υιοθετείται— μια γραμμή «στοχευμένων, προσωρινών παρεμβάσεων», όχι γενικευμένων ενισχύσεων. Όπως τονίζει ο Κυριάκος Μητσοτάκης, το ζητούμενο είναι στήριξη εκεί που πραγματικά χρειάζεται, με τρόπο που να προφυλάσσει τους δημοσιονομικούς στόχους και την αξιοπιστία της Ε.Ε.
Η ευελιξία στην οποία επιμένει η ελληνική πλευρά, θα μπορούσε να αφορά στη μείωση του ΕΦΚ, θέμα το οποίο, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έβαλε εγκαίρως και με ευκρίνεια στην ευρωπαϊκή συζήτηση, στις αρχές της εβδομάδας μιλώντας στο Bloomberg. Σε αυτό το ενδεχόμενο αναφέρθηκε με δηλώσεις του, στο Mega, ο Πρόεδρος του Eurogroup και υπουργός Εθνικής Οικονομίας, Κυριάκος Πιερρακάκης, ως: «..Ένα παράδειγμα μέτρου το οποίο θα προκύψει στο πλαίσιο μιας ευρωπαϊκής και συντονισμένης προσπάθειας. Δηλαδή, να το πω κάθετα, αυτό είναι ένα μέτρο το οποίο χωρίς ευρωπαϊκές ευελιξίες, δεν θα μπορούσε να υλοποιηθεί.
Το προσχέδιο προβλέπει ότι έως τον Ιούλιο 2026 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα πρέπει να έχει ολοκληρώσει αναθεώρηση του Συστήματος Εμπορίας Εκπομπών (ETS) με τρεις στόχους. Τη μείωση της μεταβλητότητας της τιμής του άνθρακα, τον περιορισμό του επιβαρυντικού κόστους που μετακυλίεται στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας και τη διατήρηση του ρόλου του ETS ως μηχανισμού κινήτρων για πράσινες επενδύσεις. Η αναφορά αυτή συνιστά έμμεση δικαίωση της ελληνικής στάσης, καθώς ο Μητσοτάκης ήταν από τους πρώτους Ευρωπαίους ηγέτες που έθεσαν δημόσια το ζήτημα της ανάγκης να προσαρμοστεί το ETS στην πραγματικότητα της αγοράς. Η πρόβλεψη αυτή μετατοπίζει τη συζήτηση από τη «φορολόγηση του ρύπου» σε έναν ισορροπημένο μηχανισμό πράσινης μετάβασης με οικονομική βιωσιμότητα.
Πέρα από τη «φωτοβολίδα» των μέτρων στήριξης, οι ηγέτες καλούνται με την ομοφωνία τους σε αυτό το προσχέδιο, να ανάψουν το πράσινο φως στην πιο συγκροτημένη έως τώρα στρατηγική. Το σχέδιο περιλαμβάνει, επιτάχυνση των ΑΠΕ και των χαμηλών εκπομπών πηγών, επενδύσεις σε αποθήκευση ενέργειας, ώστε να σταματήσει η εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα, ενοποίηση και ενίσχυση των δικτύων με πανευρωπαϊκό “grids package” μέσα στο 2026, που θα περιλαμβάνει γρηγορότερες αδειοδοτήσεις, καλύτερη προστασία υποδομών και διεύρυνση των διασυνδέσεων, καθώς επίσης συντονισμό εθνικών πολιτικών, για να αποτραπούν αντικρουόμενες επενδύσεις και άνισες επιδοτήσεις.
Όπως λέει στο newmoney, διπλωματική πηγή, το σχέδιο παραδέχεται εμμέσως ότι η ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας είναι ακόμη κατακερματισμένη, με διαφορετικά ρυθμιστικά πλαίσια και τιμές. Η ίδια πηγή ενημέρωσης, προσθέτει χαρακτηριστικά: Η «ενεργειακή ενοποίηση» εμφανίζεται πλέον όχι ως ιδεολογική επιλογή, αλλά ως προϋπόθεση για την επιβίωση του ευρωπαϊκού μοντέλου ανάπτυξης.
Διαβάστε ακόμη
Συναγερμός για τη ναυτιλία στη Μέση Ανατολή μετά από επίθεση με drone και πυραύλους
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.