Αγορές

Γιατί ξαφνικά όλοι μιλάνε για πληθωρισμό: Το «καμπανάκι» στα ομόλογα και η θεωρία της πλήρους απασχόλησης

  • Γιώργος Χ. Παπαγεωργίου


Η πρόεδρος της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ δήλωσε ότι η κεντρική τράπεζα της Ευρωζώνης «παρακολουθεί στενά» την πορεία των ομολόγων

Ξαφνικά οι ανησυχίες για την εμφάνιση πληθωρισμού έκαναν αισθητή την παρουσία τους παγκοσμίως, προκαλώντας ερωτήματα για τις συνέπειες που θα υπάρξουν για την πορεία των μετοχών -και όχι μόνο.

Η πρόεδρος της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ μόλις χθες δήλωσε ότι η κεντρική τράπεζα της Ευρωζώνης «παρακολουθεί στενά» την πορεία των ομολόγων.

Οι αποδόσεις των ομολόγων έχουν ανέβει το τελευταίο διάστημα στις περισσότερες αγορές. Στις ΗΠΑ, η απόδοση του δεκαετούς ομολόγου έχει ανέβει στο 1,36%, από 0,9% που ήταν πέρσι, γεγονός που αντανακλά τις προσδοκίες που δημιουργούνται ότι κάποια στιγμή οι τιμές θα αρχίσουν να ανεβαίνουν.

Αν και όταν συμβεί κάτι τέτοιο, οι κεντρικές τράπεζες θα υποχρεωθούν -θεωρητικά τουλάχιστον- να «σφίξουν» τη νομισματική πολιτική, η οποία μέχρι σήμερα τροφοδοτεί το ράλι των μετοχών.

Εάν εμφανιστεί πληθωρισμός οι κεντρικές τράπεζες θα υποχρεωθούν να σταματήσουν το τύπωμα χρήματος ή να αυξήσουν τα επιτόκια, αντιστρέφοντας το κλίμα «πάρτε κόσμε τζάμπα χρήμα» που κρατάει όρθιες τις οικονομίες μέσα στην πανδημία και κινεί προς τα πάνω τα χρηματιστήρια.

Βέβαια, κάτι τέτοιο είναι οικονομικά αλλά και πολιτικά δύσκολο να γίνει όσο δεν έχει ξεπεραστεί η πανδημία. Ειδικά στις ΗΠΑ όπου η νέα κυβέρνηση ετοιμάζεται να ξεδιπλώσει το πακέτο των 1,9 τρισ. δολαρίων και θα ήταν αδιανόητο να “σφίξει” την ίδια στιγμή η ομοσπονδιακή τράπεζα τη νομισματική πολιτική.

Πάντως, ο επικεφαλής της ομοσπονδιακής τράπεζας των ΗΠΑ, στην κατάθεσή του ενώπιον του Κογκρέσου, είπε ότι η FED θα επιμείνει στη χαλαρή νομισματική πολιτική.

Η αύξηση των αποδόσεων των ομολόγων, πάντως, είναι μεγαλύτερη από όλες τις προβλέψεις μέχρι τώρα και το ΔΝΤ στο Δελτίο Παγκόσμιων Αγορών (Global Market Monitor) εκτιμά ότι η καμπύλη επιτοκίων στις ΗΠΑ υποδηλώνει ότι η πρώτη αύξηση αναμένεται το 2023.

Πολλοί οικονομολόγοι, όμως, αμφισβητούν ότι μπορεί να εμφανιστεί πληθωρισμός εάν προηγουμένως δεν περάσει η οικονομία σε καθεστώς πλήρους απασχόλησης.

Η υψηλή ανεργία “απορροφά” τον πληθωρισμό καθώς η ζήτηση είναι περιορισμένη και οι τιμές δεν ανεβαίνουν. Αυτή άλλωστε είναι μια εξήγηση για την απουσία πληθωρισμού τα τελευταία χρόνια, παρά τις τεράστιες ποσότητες χρήματος που διοχετεύονται παγκοσμίως από τις κεντρικές τράπεζες. Η άλλη εξήγηση είναι η αύξηση της παραγωγικότητας που επιφέρει η τεχνολογία.

Εάν ισχύει θεωρία για τη σχέση ανεργίας και πληθωρισμού, τότε οι κινήσεις των ομολόγων αντανακλούν περισσότερο μια βραχυπρόθεσμη μεταβολή των προσδοκιών, παρά μια ουσιαστική ανατροπή των δεδομένων και επομένως οι φόβοι για εμφάνιση πληθωρισμού μπορεί να είναι υπερβολικοί.

Από την άλλη πλευρά, οι εξελίξεις υποδηλώνουν ότι δεν μπορεί να αποκλειστεί η πιθανότητα να αλλάξουν δραστικά τα πραγματικά οικονομικά δεδομένα, οδηγώντας σε ένα νέο οικονομικό περιβάλλον που θα ευνοεί τον πληθωρισμό και κάτι τέτοιο μπορεί να ξεκινήσει από τις ΗΠΑ.

Στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού αναμένεται το πακέτο Μπάιντεν με οικονομικές ενισχύσεις 1,9 τρισ. δολαρίων τα οποία μπορεί να αλλάξουν την εικόνα, ενισχύοντας την πραγματική οικονομία, εξαφανίζοντας την ανεργία, και τροφοδοτώντας ισχυρή ζήτηση που μπορεί να προκαλέσει αύξηση των τιμών. Το σενάριο αυτό γίνεται πιο πιθανό εάν συμπέσει με υποχώρηση της πανδημίας, λόγω των εμβολίων.

Ένας τέτοιος συνδυασμός μπορεί πράγματι να αλλάξει δραστικά το σκηνικό, αλλά προς το παρόν η κρατούσα εκτίμηση είναι ότι κάτι τέτοιο θα καθυστερήσει, καθώς η πανδημία επιμένει παντού και οι οικονομίες υποφέρουν. Άλλωστε η Κριστίν Λαγκάρντ μόλις την προηγούμενη εβδομάδα καλούσε τις κυβερνήσεις να μη βιαστούν να αποσύρουν τα μέτρα στήριξης κάθε μορφής.

Διαβάστε ακόμη:

Επίσημο: Πτώση 76,5% στον ελληνικό τουρισμό το 2020 – Μόλις 7,37 εκατ. τουρίστες και 4,28 δισ. εισπράξεις

Mega deal στη ναυτιλία: Το 45% της GasLog του Πήτερ Λιβανού απέκτησε η ΒlackRock

Στα 4 δισ. ευρώ τα δάνεια σε moratorium – Οι 5 κατηγορίες δανειοληπτών

Απόρρητο Απόρρητο