Oλες οι ευρωπαϊκές χώρες -και η Ελλάδα- πλησιάζουν σε ένα κρίσιμο σημείο καμπής, όπου οι εθνικές κυβερνήσεις καλούνται να πληρώσουν τα σπασμένα των πολιτικών που ακολουθεί η Κομισιόν χωρίς να λαμβάνει υπόψη της τις δυσκολίες των Eυρωπαίων πολιτών και τη ζημιά που προκαλούν αυτές οι πολιτικές στις οικονομίες των χωρών.
Μέσα στους επόμενους 12 μήνες πολλές χώρες της Ευρώπης έχουν εκλογές. Σε όλες αυτές τις χώρες διαπιστώνεται μια σημαντική αύξηση της δημοτικότητας των δεξιών λαϊκιστών εις βάρος της δύναμης των «συστημικών» κομμάτων εξουσίας.
Η ένδειξη είναι σαφής. Σε επίπεδο δημοσκοπήσεων, αυτή τη στιγμή πολλοί Ευρωπαίοι πολίτες όλων των χωρών δηλώνουν τη δυσαρέσκειά τους από τις ευρωπαϊκές πολιτικές και καταφεύγουν σε εθνικιστικά, ακροδεξιά και λαϊκιστικά κόμματα.
Η συμπάθεια που δείχνουν προς αυτά τα κόμματα οφείλεται στην ανεπάρκεια της ευρωπαϊκής ηγεσίας να λύσει τα μεγάλα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι Ευρωπαίοι εξαιτίας της ακρίβειας και της μείωσης της αγοραστικής δύναμης των νοικοκυριών λόγω του πληθωρισμού, της αύξησης του κόστους της ενέργειας, που οφείλεται στη διακοπή εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου λόγω του πολέμου της Ουκρανίας και δευτερευόντως λόγω του πολέμου στο Ιράν, του Μεταναστευτικού, των ευρωπαϊκών πολιτικών για τον αγροτικό τομέα και τη βιομηχανία και, τέλος, των πολιτικών της πράσινης ανάπτυξης.
Ολα αυτά επιβαρύνουν το κόστος ζωής των ευρωπαϊκών νοικοκυριών με πολλούς τρόπους. Αφενός με την ακρίβεια που μειώνει το διαθέσιμο εισόδημα και αφετέρου με τους φόρους που επιβάλλονται για να πληρωθούν οι επενδύσεις στην πράσινη ανάπτυξη, οι στηρίξεις στην Ουκρανία και οι επενδύσεις στην άμυνα.
Οι κεντρικές ευρωπαϊκές πολιτικές που επιβάλλονται από την Κομισιόν σε όλες τις χώρες δημιουργούν επιπλέον πρόβλημα σε όλους σχεδόν τους κλάδους παραγωγής. Οι πολιτικές αυτές έχουν οδηγήσει σε παρακμή την ευρωπαϊκή βιομηχανία, στα προβλήματα των Ευρωπαίων αγροτών και αλιέων, στα προβλήματα των Ευρωπαίων εισαγωγέων και εξαγωγέων – και σε επιμέρους προβλήματα σε κάθε κλάδο οικονομικής δραστηριότητας.
Με λίγα λόγια, οι πολιτικές που επιβάλλει η γραφειοκρατία των Βρυξελλών σε όλες τις χώρες επιβαρύνει τους Ευρωπαίους πολίτες, που αντιδρούν πολιτικά και στρέφονται εναντίον των «συστημικών» κομμάτων εξουσίας.
Οι λαϊκιστές της Ακροδεξιάς κυρίως, αλλά και κάθε είδους λαϊκιστές πολιτικοί στηρίζουν την ανεξαρτησία των κυβερνήσεων κόντρα στην Κομισιόν και υπόσχονται τελικά άλλες, ανεξάρτητες εθνικές πολιτικές, που έρχονται σε αντίθεση με τις ευρωπαϊκές που ακολουθούνται σήμερα. Οι πολιτικές αυτές που προτείνουν οι λαϊκιστές υποτίθεται ότι θα βελτιώσουν τη ζωή των Ευρωπαίων πολιτών σε κάθε χώρα – υπάρχουν διαφορετικά αφηγήματα ανάλογα με τα εθνικά προβλήματα.
Ο κοινός παρονομαστής σε όλα τα λαϊκιστικά κόμματα της Ευρώπης είναι η διατύπωση με απλά λόγια του συνθήματος: Πρώτα οι πολίτες μας (της χώρας τους) πάνω από τους μετανάστες, πάνω από τις πολυεθνικές, πάνω από τις χρηματοδοτήσεις της Ουκρανίας, πάνω από όλες τις ευρωπαϊκές πολιτικές.
Αποτέλεσμα είναι τελικά να έχουμε μεγάλη ενίσχυση των ακροδεξιών κομμάτων, αφού οι κεντροδεξιοί και κεντροαριστεροί που κυβερνούν δεν μπορούν να προστατεύσουν επαρκώς τα συμφέροντα των πολιτών τους, όπως τα αντιλαμβάνεται τελικά ο καθένας.
Στη Γερμανία καλπάζει το ακροδεξιό AfD, στη Γαλλία η Μαρίν Λεπέν, στην Ισπανία το Λαϊκό Κόμμα και το ακροδεξιό Vox, στην Πολωνία το κόμμα Συνομοσπονδία του Πολωνικού Στέμματος και στην Ιταλία ανεβαίνει ένα κόμμα δεξιότερα από τη Μελόνι, το κόμμα του Εθνικού Μέλλοντος της Ιταλίας.
Μιλάμε δηλαδή για μια εθνικιστική στροφή στις μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρωπαϊκής Ενωσης, η οποία αναμφίβολα θα αλλάξει και τους συσχετισμούς δυνάμεων μέσα στην Ε.Ε., αλλά και τη συνεκτικότητα των χωρών-μελών της.
Τι φέρνει το 2027
Το πρόβλημα του λαϊκισμού στην Ευρώπη δεν είναι καινούριο, υπάρχει εδώ και χρόνια, αλλά τώρα έχουμε έναν συντονισμό κρίσιμων εκλογών με γενικευμένη ενίσχυση των λαϊκιστικών κομμάτων παντού.
Μέχρι το τέλος του 2027 θα έχουν γίνει εκλογές στη Γαλλία, στην Ισπανία, στην Πολωνία, στη Φινλανδία, στην Εσθονία, στη Βουλγαρία, στη Σλοβακία, πιθανότατα στην Ιταλία και φυσικά στην Ελλάδα. Και όλες θα έχουν να αντιμετωπίσουν το ίδιο πρόβλημα, την ενίσχυση των λαϊκιστικών κομμάτων λιγότερο ή περισσότερο σε κάθε χώρα.
Το διεθνές περιβάλλον με τους πολέμους όχι μόνο δεν εμποδίζει την αύξηση του λαϊκισμού, αλλά μάλλον την ενισχύει καθώς οι εθνικιστικές κραυγές αυξάνονται σε περιόδους γεωπολιτικών κρίσεων.
Εάν όλα αυτά συμβούν ταυτόχρονα, μάλλον θα πρέπει να περιμένουμε μια άλλη Ευρώπη, με πολύ λιγότερο συντονισμό και με εγκατάλειψη ή χαλάρωση πολλών από τις πολιτικές που ακολουθούνται σήμερα.
Πώς θα γίνει αυτό;
Ο πρόεδρος της Κομισιόν εκλέγεται από την πολυπληθέστερη πολιτική ομάδα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μετά από προτάσεις των αρχηγών κρατών και των κυβερνήσεων. Στη συνέχεια τα κράτη προτείνουν τους επιτρόπους, που και αυτοί εγκρίνονται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Οι επίτροποι που απαρτίζουν την Κομισιόν οφείλουν να προασπίζουν τα ευρωπαϊκά συμφέροντα και όχι τα εθνικά συμφέροντα της χώρας τους.
Αν τα ακροδεξιά κόμματα ενισχυθούν πολύ και ακόμη περισσότερο αν κερδίσουν τις εκλογές σε διάφορες χώρες, όλες οι ισορροπίες στην ηγεσία της Ε.Ε. θα αλλάξουν και τα εθνικά συμφέροντα θα υπερισχύσουν των ευρωπαϊκών.
Πολιτικές όπως αυτή της πράσινης ανάπτυξης, της εξωτερικής πολιτικής έναντι της Ρωσίας και της Ουκρανίας, του μεταναστευτικού προβλήματος, αλλά και όλες οι επιμέρους πολιτικές για όλες τις οικονομικές δραστηριότητες θα επανεξεταστούν σε νέα βάση.
Θα μου πείτε, δεν πρέπει να γίνει αυτό αφού τα προβλήματα των Ευρωπαίων είναι μεγάλα και η ευρωπαϊκή ηγεσία δεν μπορεί να τα αντιμετωπίσει; Δυστυχώς εδώ ακριβώς έγκειται η αδυναμία της σημερινής ευρωπαϊκής ηγεσίας. Οτι έχοντας θέσει στόχους με τεχνοκρατικά και όχι πολιτικά κριτήρια και επιμένοντας σε πολύ αυστηρούς κανόνες, χωρίς να επιδεικνύει την απαιτούμενη από τις συνθήκες ελαστικότητα, έχει χάσει την εμπιστοσύνη μεγάλου μέρους των Ευρωπαίων πολιτών, οι οποίοι στρέφονται σε ακραίες επιλογές όχι μόνο με ψήφους διαμαρτυρίας, αλλά και με την ελπίδα μιας πιο προσαρμοσμένης στις ανάγκες τους εκπροσώπησης στα ευρωπαϊκά κέντρα αποφάσεων.
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.