Αυτή η αίσθηση ανημπόριας για όλα τα «βατράχια» που τρέχουν αλλόφρονα στον βάλτο επειδή για μία ακόμα φορά τα «βουβάλια» αποφάσισαν να κερδίσουν. Συγγνώμη, να «μαλώσουν» ήθελα να πω. Το ακόμα πιο αστείο, δε, είναι ότι υπάρχουν πολλά «βατράχια» που όχι μόνο μεμψιμοιρούν, αλλά σπεύδουν να δικαιολογήσουν, ακόμα-ακόμα και να θριαμβολογήσουν επικαλούμενα διάφορες ηθικολογικές αρλούμπες την ίδια στιγμή που μπαίνουν απελπισμένα στην πλατφόρμα του fuel pass μπας και γλιτώσουν μερικά ευρώ. Θα μου πείτε, «μην ξανοίγεσαι, εδώ μιλάμε για το αυτοκίνητο».

Εντάξει, λοιπόν, ας μιλήσουμε -και- για το αυτοκίνητο. Δεν αλλάζουν και πολλά. Διότι ο πόλεμος στο Ιράν δεν είναι απλώς ένα ακόμη γεωπολιτικό επεισόδιο. Είναι -για την αυτοκινητοβιομηχανία και τον οδηγό της διπλανής πόρτας- ένας (ακόμα) μεγεθυντικός φακός. Αποκαλύπτει με βίαιο τρόπο όσα όλοι γνωρίζαμε αλλά κανείς δεν ήθελε να παραδεχτεί: ότι -και- το αυτοκίνητο εξαρτάται ακόμη από μια ασταθή, νευρική, σχεδόν νευρωτική αγορά ενέργειας.

Πρώτα απ’ όλα το ίδιο το εργοστάσιο. Για να κατασκευάσει αυτοκίνητα η σύγχρονη αυτοκινητοβιομηχανία καταναλώνει πρώτες ύλες που ταξιδεύουν σε έναν κόσμο εύθραυστο. Χρειάζεται μόνο το κλείσιμο ενός στενού, του Ορμούζ εν προκειμένω, για να εκτοξεύσει εκτός από τις τιμές των καυσίμων, και το κόστος των πλαστικών, των πολυμερών, του αλουμινίου, των ημιαγωγών.

Η παγκοσμιοποιημένη οικονομία μας απλώς χρειάζεται ένα στενό για να κινδυνεύσει να πνιγεί. Ξαφνικά, το ταμπλό, το κάθισμα, το καλώδιο, τίποτε από αυτά δεν είναι δεδομένο. Και γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο ακριβαίνουν. Και να σας πω και κάτι; Μπορεί να ακριβαίνουν ακόμα κι αν δεν κινδυνεύουν στην ουσία. Το ξαναείδαμε το έργο με την πανδημία.

Εστω όμως ότι όλοι είναι ειλικρινείς και ότι όντως η εφοδιαστική αλυσίδα κινδυνεύει. Αυτό οδηγεί σε μείωση της παραγωγής και μοιραία σε αύξηση των τιμών. Η κρίση, όμως, δεν σταματά στο εργοστάσιο. Περνά στον δρόμο, στον οδηγό και τελικά στην απόφαση αγοράς.

Ο μέσος καταναλωτής δεν σκέφτεται γεωπολιτικά. Σκέφτεται πρακτικά. Πόσο κοστίζει να πάω στη δουλειά μου; Πόσο κοστίζει να πάω τα παιδιά στο σχολείο; Πόσο θα μου στοιχίσει το επόμενο ταξίδι; Οταν η τιμή της βενζίνης ανεβαίνει 10%, 12%, 20% μέσα σε λίγες εβδομάδες -όπως ήδη συμβαίνει στην Ευρώπη- η απάντηση δεν είναι θεωρητική.

Και εδώ μπαίνει ένας απρόσμενος παράγοντας, μια ακόμα πεταλούδα που χτυπάει τα φτερά της στην Κίνα. Διόλου τυχαίο τα παράδειγμα της χώρας. Γιατί εδώ η απάντηση είναι το ηλεκτρικό ρεύμα. Μια μορφή ενέργειας που αποδεικνύεται είναι λιγότερο ευμετάβλητη. Και κάπως έτσι βλέπουμε ότι οι αναζητήσεις στο Διαδίκτυο για αγορά ηλεκτρικού αυτοκινήτου τις τελευταίες εβδομάδες σχεδόν διπλασιάστηκαν όχι γιατί ξαφνικά όλοι έγιναν οικολόγοι, αλλά γιατί το ηλεκτρικό αυτοκίνητο από σχεδόν «ιδεολογικό» εργαλείο γίνεται ξαφνικά μια σχετικά ασφαλής λύση.

Ειρωνικό δεν είναι; Ενας πόλεμος που γίνεται ξεκάθαρα για το πετρέλαιο να επιδοτεί την καθαρή ενέργεια. Εντάξει, προφανώς ο πόλεμος στο Ιράν δεν δημιουργεί την τάση προς την ηλεκτροκίνηση. Την επιταχύνει όμως. Την προσωποποιεί. Την κατεβάζει από το ευρύτερο γεωπολιτικό παιχνίδι στο πορτοφόλι του οδηγού.

Μέχρι χθες η αγορά αυτοκινήτου ήταν μια εξίσωση ανάμεσα σε τιμή, κόστος χρήσης και συναίσθημα. Σήμερα προστίθεται ένας νέος παράγοντας: η προβλεψιμότητα. Ο καταναλωτής αρχίζει να φοβάται όχι το κόστος, αλλά τη μεταβλητότητά του. Δεν τον τρομάζει τόσο το €1,90/λίτρο. Τον τρομάζει το ότι μπορεί να γίνει €2,30 μέσα σε δέκα μέρες.

Και αυτό είναι κάτι που η ηλεκτροκίνηση -με όλα της τα προβλήματα- δεν έχει. Το ρεύμα δεν είναι φθηνό παντού, αλλά είναι πιο σταθερό. Πιο ελέγξιμο. Και πλέον, με την εκρηκτική άνοδο των ΑΠΕ λιγότερο εξαρτημένο από το υγρό καύσιμο. Φανταστείτε πόσο περισσότερο θα γίνει αν προχωρήσουν λύσεις αποθήκευσης της ενέργειας που προέρχεται από τον αέρα και τον ήλιο.

Οι σταθερές αξίες κάνουν τη διαφορά. Οι σταθερές ηθικές αξίες προσφέρουν ασφάλεια. Αλλά αυτό -φαντάζομαι το έχουμε εμπεδώσει πλέον- είναι μια μάχη που χάνεται, ελπίζω όχι ανεπίστροφα. Φανταστείτε όμως έναν κόσμο του οποίου η ενέργεια να μην εξαρτάται από κανένα στενό, από κανένα λόμπι πετρελαίου, από κανέναν μουλά και καμία αλαζονική υπερδύναμη. Φανταστείτε δηλαδή έναν κόσμο πιο συμβατό με τη λογική, λιγότερο απρόβλεπτο.

Θα μπορούσε ο πόλεμος στο Ιράν να οδηγήσει σε μαζική στροφή προς τα EV; Οχι άμεσα και όχι παντού. Αλλά σίγουρα στο μυαλό του καταναλωτή θα ριζωθεί μια εντύπωση. Και όταν αλλάζει το μυαλό, αργά ή γρήγορα ακολουθεί και η αγορά. Και όπως πάντα, θα κερδίσει αυτός που θα καταλάβει πρώτος προς τα πού κινείται ο κόσμος.