Καθώς ο πόλεμος των ΗΠΑ και του Ισραήλ εναντίον του Ιράν εισέρχεται στην τρίτη εβδομάδα του, η πίεση προς τον Ντόναλντ Τραμπ αυξάνεται.
Οι συνεχώς μεταβαλλόμενες εξηγήσεις του Αμερικανού προέδρου για τους λόγους που τον οδήγησαν στον πόλεμο αφήνουν συμμάχους και αντιπάλους ανήμπορους να προβλέψουν πότε θα είναι έτοιμος να τον σταματήσει. Ακόμη και αν το κάνει, το Ιράν έχει δείξει ελάχιστη προθυμία να συνεργαστεί. Ο Τραμπ έχει περάσει από το να δηλώνει ότι ο πόλεμος θα τελειώσει σύντομα στο να καλεί τους Ευρωπαίους και τους συμμάχους του Κόλπου να βοηθήσουν. Αυτοί είναι απρόθυμοι, και χώρες όπως η Ρωσία επωφελούνται από την κατάσταση.
Η κατάσταση αποτυπώθηκε σε μια πρόσφατη τηλεφωνική συνδιάλεξη με τους ηγέτες των G7, όπου ο Τραμπ δέχτηκε επανειλημμένες πιέσεις από τους Ευρωπαίους ομολόγους του σχετικά με το τελικό του σχέδιο. Είπε ότι δεν μπορούσε να συζητήσει τους στόχους του πολέμου κατά τη διάρκεια της κλήσης, αλλά δήλωσε στους ηγέτες ότι είχε αρκετούς στο μυαλό του και ήθελε η σύγκρουση να τελειώσει σύντομα.
Εν τω μεταξύ, οι παράπλευρες διαπραγματεύσεις με το Ιράν πολλαπλασιάζονται, καθώς χώρες από την Ινδία έως την Τουρκία επιδιώκουν την ασφαλή διέλευση πλοίων μέσω των Στενών του Ορμούζ.
Ακόμη και η Ιαπωνία δήλωσε μέσω ανώτερου αξιωματούχου ότι οι προσπάθειες συνοδείας πλοίων αντιμετωπίζουν «υψηλά εμπόδια». Αυτό ισοδυναμεί με ένα ευγενικό «όχι» που αντηχεί σε χώρες τις οποίες οι ΗΠΑ δε συμβουλεύτηκαν για τον πόλεμο που ξεκίνησαν στις 28 Φεβρουαρίου και ο οποίος τώρα αναμένεται να διαρκέσει αρκετές εβδομάδες.
Ο Τραμπ δήλωσε στους Financial Times ότι ενδέχεται να αναβάλει μια προγραμματισμένη σύνοδο κορυφής με τον Κινέζο Σι Τζινπίνγκ αν αυτή δε βοηθήσει τις ΗΠΑ να ανοίξουν τα Στενά του Ορμούζ και ότι οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι πρέπει να αναλάβουν δράση.
Στη συνέχεια, δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι θα ήταν ενδιαφέρον «να δούμε ποια χώρα δε θα βοηθούσε σε μια πολύ μικρή προσπάθεια» για να περάσουν τα πετρελαιοφόρα μέσω των Στενών του Ορμούζ.
Ο Τραμπ έβαλε επίσης στο στόχαστρο τον πρωθυπουργό του Ηνωμένου Βασιλείου, λέγοντας ότι είπε στον Κiρ Σταρμερ ότι οι ΗΠΑ «θα θυμούνται» αν λάβουν υποστήριξη για τον πόλεμο ή όχι.
Ο Τραμπ δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι οι ΗΠΑ βρίσκονται σε συνομιλίες με «περίπου επτά χώρες» για τη δημιουργία μιας συμμαχίας με σκοπό την εξασφάλιση των Στενών και τη συνοδεία πλοίων μέσω του διαδρόμου.
Οι δυνάμεις της Τεχεράνης εκτοξεύουν καθημερινά πυραύλους και drones σε στόχους σε όλη τη Μέση Ανατολή, παρά τις σκληρές επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ. Ο ασφυκτικός έλεγχος του Ιράν στη ναυτιλία στα Στενά έχει οδηγήσει τις τιμές του πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, κλονίζοντας τις οικονομίες παγκοσμίως και απειλώντας τις πολιτικές προοπτικές του Τραμπ στην πατρίδα του. Ακόμη και ένας από τους ίδιους τους συμβούλους του Τραμπ τον κάλεσε να κηρύξει νίκη και να τερματίσει τις μάχες.
Η τελευταία κλιμάκωση της αμερικανικής στρατιωτικής δραστηριότητας ενδέχεται να αποτελεί την κορύφωση της εκστρατείας — μια έντονη έξαρση που αποσκοπεί στην αποδυνάμωση των εναπομενουσών ιρανικών δυνατοτήτων, σύμφωνα με Ευρωπαίους αξιωματούχους.
Ενώ απορρίπτουν ως υπερβολικούς τους ισχυρισμούς του Τραμπ ότι οι επιθέσεις έχουν καταστρέψει τις στρατιωτικές δυνατότητες του Ιράν, οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι θεωρούν ότι αυτή η ρητορική ενδέχεται να θέτει τα θεμέλια για να κηρύξει η Ουάσιγκτον την επιχείρηση ολοκληρωμένη.
Ένας ανώτερος αξιωματούχος χώρας του Περσικού Κόλπου προειδοποίησε ότι τελικά μόνο η συνεχιζόμενη άνοδος των τιμών του πετρελαίου θα αναγκάσει τον Τραμπ να σταματήσει τις επιθέσεις, αφήνοντας τους συμμάχους των ΗΠΑ να αντιμετωπίσουν μόνοι τους την απειλή από ένα πληγωμένο και οργισμένο Ιράν.
Προς το παρόν, ο Τραμπ δεσμεύεται να συνεχίσει την εκστρατεία, ισχυριζόμενος ότι δεν είναι έτοιμος για συμφωνία — αν και το Ιράν είναι. Οι αξιωματούχοι στην Τεχεράνη παραμένουν πεπεισμένοι ότι μπορούν να αντέξουν περισσότερο από τον ευμετάβλητο ηγέτη των ΗΠΑ, αλλά η ζημιά αυξάνεται.
Η προσπάθεια του Τραμπ να διασκεδάσει τις ανησυχίες με δηλώσεις για ταχεία στρατιωτική νίκη και οικονομική ανάκαμψη έχει φτάσει στα όριά της, με τουλάχιστον 13 Αμερικανούς να έχουν σκοτωθεί μέχρι στιγμής και τον Τραμπ να αναγκάζεται να αντιμετωπίσει τις απότομες αυξήσεις των τιμών του πετρελαίου που θέτουν σε περαιτέρω κίνδυνο τις προοπτικές των Ρεπουμπλικανών σε μια χρονιά εκλογών. Μέχρι στιγμής, οι προσπάθειες της κυβέρνησης να μετριάσει τον αντίκτυπο στην αγορά πετρελαίου δεν έχουν οδηγήσει σε μόνιμη πτώση των τιμών.
Η ίδια η πολιτική συμμαχία του Τραμπ δείχνει σημάδια έντασης. Ο Ντέιβιντ Σακς, ο «τσάρος» της τεχνητής νοημοσύνης του Τραμπ, δήλωσε ότι συμφωνεί ότι «πρέπει να προσπαθήσουμε να βρούμε την έξοδο», λέγοντας ότι ο στρατός του Ιράν έχει αποδυναμωθεί.
Ο Αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς δεν έχει υποστηρίξει πλήρως την προσπάθεια ούτε την έχει επικρίνει δημόσια.
Ωστόσο, ο γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκρέιχαμ, ένας σταθερός σύμμαχος του Τραμπ, εξήρε την απόφαση του προέδρου να βομβαρδίσει τμήματα του νησιού Kharg, ολοκληρώνοντας μια ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης το Σάββατο με τα λόγια του συνθήματος του Σώματος Πεζοναυτών των ΗΠΑ — μια νύξη για την πιθανότητα οι ΗΠΑ να αναπτύξουν σύντομα στρατεύματα στο έδαφος.
Οι ΗΠΑ χτύπησαν στρατιωτικούς στόχους στο νησί, αλλά άφησαν ανέπαφες τις πετρελαϊκές εγκαταστάσεις του, οι οποίες διακινούν το μεγαλύτερο μέρος των εξαγωγών του Ιράν.
Ο ΙΕΑ προειδοποίησε ότι ο πόλεμος ενδέχεται να αποτελεί ήδη τη μεγαλύτερη διακοπή εφοδιασμού στην ιστορία της παγκόσμιας αγοράς πετρελαίου. Οι τιμές της βενζίνης στις ΗΠΑ έχουν ήδη αυξηθεί απότομα — περίπου 65 σεντς ανά γαλόνι από την έναρξη του πολέμου.
Η δημόσια υποστήριξη για τον πόλεμο φαίνεται επίσης περιορισμένη, με πρόσφατες δημοσκοπήσεις να δείχνουν ότι οι Αμερικανοί είναι διχασμένοι ή τάσσονται κατά της σύγκρουσης.
«Ήλπιζε ότι αυτός θα ήταν ένας πολύ γρήγορος πόλεμος», δήλωσε ο Βάλι Νασρ, ειδικός για το Ιράν και πρώην αξιωματούχος της κυβέρνησης Ομπάμα, ο οποίος είναι πλέον καθηγητής στο Johns Hopkins, στο Bloomberg. «Τώρα ο πόλεμος αυτός έχει ξεφύγει από τον έλεγχό του. Είναι μακρύτερος, πιο χαοτικός και έχει κόστος.»
Ορισμένοι αξιωματούχοι των χωρών του Κόλπου δηλώνουν ότι έχουν ελάχιστη εικόνα για τα σχέδια της Ουάσιγκτον και εκφράζουν την απογοήτευσή τους για το γεγονός ότι ο πόλεμος ξεκίνησε χωρίς ουσιαστική διαβούλευση. Λένε ότι η σύγκρουση έχει υπογραμμίσει πόσο μικρή επιρροή έχουν επί του παρόντος οι κυβερνήσεις του Κόλπου στις αποφάσεις που καθοδηγούν τον πόλεμο, παρά τις προσπάθειές τους να κερδίσουν την εύνοια της κυβέρνησης Τραμπ με υποσχέσεις για επενδύσεις.
Ο πόλεμος μπορεί να αποδειχθεί δύσκολο να τερματιστεί για έναν απλό λόγο: η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη μετρούν τη νίκη με διαφορετικά κριτήρια.
Παρά την επιτυχία των ΗΠΑ στην επίθεση εναντίον ιρανικών στρατιωτικών στόχων, η Τεχεράνη εξακολουθεί να έχει τρόπους να ανταποδώσει τα πυρά. Ακόμη και με μεγάλο μέρος της συμβατικής ισχύος της να έχει υποστεί ζημιά, το Ιράν μπορεί να επιβάλει κόστος μέσω επιθέσεων μέσω αντιπροσώπων, παρενοχλήσεων της ναυτιλίας και διαταραχής των περιφερειακών ροών ενέργειας.
Το Ιράν δεν χρειάζεται να νικήσει στρατιωτικά τις ΗΠΑ για να διεκδικήσει την επιτυχία: η επιβίωση μπορεί να είναι αρκετή.
Οι ιρανικές αρχές έχουν επίσης καταστήσει σαφές ότι δεν επιδιώκουν μια κατάπαυση του πυρός. Ανώτεροι ηγέτες έχουν χαρακτηρίσει τη σύγκρουση ως μια ευκαιρία για την αποκατάσταση της αποτρεπτικής δύναμης έναντι των ΗΠΑ και του Ισραήλ και για τη διασφάλιση ότι το Ιράν δε θα δεχτεί ξανά επίθεση.
Ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι στόχος της χώρας είναι να συνεχίσει μια «αποτελεσματική άμυνα που θα κάνει τον εχθρό να μετανιώσει» για τις ενέργειές του. «Θα απαιτήσουμε αποζημίωση», ανέφερε σε γραπτή δήλωση.
Ωστόσο, χώρες όπως το Ομάν, η Σαουδική Αραβία και η Τουρκία διερευνούν διαύλους για τη μείωση των εντάσεων και τη σταθεροποίηση της ναυτιλίας μέσω των Στενών του Ορμούζ, ενώ οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις προσπαθούν να διατηρήσουν ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας με Ιρανούς μεσάζοντες, σύμφωνα με αξιωματούχους.
Μέχρι στιγμής, οι προσπάθειες παραμένουν αβέβαιες. Ευρωπαίοι αξιωματούχοι αναφέρουν ότι το Ιράν έχει εστιάσει τα αρχικά του μηνύματα σε δύο απαιτήσεις: αποζημίωση για ζημιές που προκλήθηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου και εγγυήσεις κατά μελλοντικών επιθέσεων. Και οι δύο είναι πιθανό να μην γίνουν αποδεκτές από τον Λευκό Οίκο.
Ταυτόχρονα, το πεδίο της μάχης ενδέχεται να διευρυνθεί περαιτέρω. Το Ισραήλ έχει επεκτείνει τις επιχειρήσεις του στο Λίβανο, ενώ ιρακινές πολιτοφυλακές έχουν σηματοδοτήσει μια νέα φάση επιθέσεων εναντίον αμερικανικών και άλλων ξένων στόχων — καθιστώντας εύθραυστη οποιαδήποτε διπλωματική ευκαιρία.
Διαβάστε ακόμη
Στην απόκτηση της Euroxx Securities προχωρά η Optima Bank – Ανακοινώθηκε η πρόταση εξαγοράς (upd)
Ποια είναι τα δύο αδέλφια που επενδύουν στο μέλλον της Συρίας
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.