Το αυστηρό μήνυμα του προέδρου της Federal Reserve, Κέβιν Γουόρς, για τον πληθωρισμό καθιστά τη συνεδρίαση νομισματικής πολιτικής του Σεπτεμβρίου κομβική στιγμή στην προσπάθεια της αμερικανικής κεντρικής τράπεζας να θέσει υπό έλεγχο τις πιέσεις στις τιμές.
Προειδοποιώντας στην ομιλία του ότι οι πληθωριστικές πιέσεις δεν έχουν ακόμη επιβραδυνθεί ουσιαστικά, ο Γουόρς αφήνει, σύμφωνα με αναλυτές, ελάχιστα περιθώρια στη Fed να αποφύγει μια αύξηση των επιτοκίων εντός του έτους, εφόσον ο πληθωρισμός εξακολουθήσει να κινείται αισθητά υψηλότερα από τον στόχο του 2%.
Ο Γουόρς δεν έδωσε σήμα ότι μια τέτοια κίνηση είναι ήδη ειλημμένη απόφαση, ενώ ορισμένα στελέχη της Fed εξακολουθούν να δηλώνουν ότι είναι διατεθειμένα να περιμένουν και να αξιολογήσουν τα νέα οικονομικά στοιχεία πριν αποφασίσουν.
Μια αρνητική έκπληξη στον δείκτη τιμών καταναλωτή του Αυγούστου, που ανακοινώνεται στις 11 Σεπτεμβρίου, θα μπορούσε να αποδυναμώσει τις πιέσεις για αυστηρότερη νομισματική πολιτική. Αντίθετα, μια υψηλότερη από την αναμενόμενη μέτρηση θα μπορούσε ουσιαστικά να «κλειδώσει» την αύξηση των επιτοκίων.
Ωστόσο, με τις πληθωριστικές πιέσεις να επιμένουν —τροφοδοτούμενες από το υψηλότερο ενεργειακό κόστος και την εκρηκτική ζήτηση που συνδέεται με την άνθηση της τεχνητής νοημοσύνης— ο Γουόρς άφησε ελάχιστες αμφιβολίες ως προς την προθυμία του να αναλάβει δράση.
«Αυτό είναι το κριτήριό μου: Πρέπει να είμαστε βέβαιοι ότι ο υποκείμενος πληθωρισμός κινείται προς τον στόχο μας, με σαφήνεια και με επαρκή ταχύτητα. Διαφορετικά, έχουμε δουλειά να κάνουμε», δήλωσε την Παρασκευή στο ετήσιο συνέδριο της Fed στο Τζάκσον Χολ του Γουαϊόμινγκ.
Το κρίσιμο σήμα από τον CPI
Οικονομολόγοι και επενδυτές ερμήνευσαν τις δηλώσεις αυτές ως προειδοποίηση ότι η Fed θα μπορούσε να αυξήσει τα επιτόκια στην επόμενη συνεδρίαση, στις 15-16 Σεπτεμβρίου.
Οι traders αύξησαν την πιθανότητα που αποδίδουν σε μια αύξηση επιτοκίων τον Σεπτέμβριο σε πάνω από 50%, από περίπου 35% πριν από την ομιλία, σύμφωνα με τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης επί των ομοσπονδιακών επιτοκίων.
Παρότι οι αναλυτές της Fed συμφώνησαν ως προς τη σαφώς πιο «γερακίσια» κατεύθυνση του μηνύματος Γουόρς, υπήρξαν διαφορετικές ερμηνείες σχετικά με το πόσο μακριά ήταν διατεθειμένος να φτάσει.
«Φαίνεται ότι οι αγορές το εξέλαβαν ως σχετικά “γερακίσιο”, κάτι που θεωρώ εύλογο», δήλωσε ο Τζέιμς Κλάους, οικονομολόγος στο Andersen Institute και πρώην αναπληρωτής διευθυντής του τμήματος νομισματικών υποθέσεων της Fed.
«Το μόνο που είπε, όμως, είναι ότι αυτό σημαίνει πως έχουν ακόμη δουλειά να κάνουν. Δεν είπε πραγματικά τίποτα για το χρονοδιάγραμμα», πρόσθεσε.
Αναλυτές της Barclays και της Societe Generale εκτίμησαν ότι οι δηλώσεις του αύξησαν την πιθανότητα για αύξηση κατά 25 μονάδες βάσης τον Σεπτέμβριο, την οποία θα μπορούσε να ακολουθήσει δεύτερη αύξηση τον Δεκέμβριο.
Η Evercore ISI επισήμανε ότι οι αυξημένες προσδοκίες της για άνοδο των επιτοκίων συνιστούν αλλαγή σε σχέση με την προηγούμενη εκτίμηση ότι τα πρόσφατα στοιχεία για τον πληθωρισμό θα επέτρεπαν στη Fed να παραμείνει σε στάση αναμονής.
Ο παράγοντας Τραμπ
Μια πιθανή αύξηση επιτοκίων πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου θα μπορούσε να προκαλέσει την αντίδραση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος επέλεξε τον Γουόρς για την ηγεσία της Fed και εξακολουθεί να ζητεί χαμηλότερο κόστος δανεισμού.
Ο Τραμπ είχε επανειλημμένα επιτεθεί στον προκάτοχο του Γουόρς, κατηγορώντας τον ότι δεν προχωρούσε αρκετά γρήγορα σε μειώσεις επιτοκίων.
Η Στέφανι Ροθ, επικεφαλής οικονομολόγος της Wolfe Research, εκτίμησε ότι η ομιλία διαμόρφωσε ισχυρό επιχείρημα υπέρ μιας αύξησης τον Σεπτέμβριο, σημειώνοντας ωστόσο ότι ο πολιτικός παράγοντας παραμένει στο παιχνίδι.
«Λαμβάνοντας υπόψη τη σχέση του Γουόρς με τον Λευκό Οίκο και τις προηγούμενες εκτιμήσεις μας για τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώνει τις αποφάσεις νομισματικής πολιτικής, τοποθετούμε τις πιθανότητες λίγο κάτω από το 50-50», ανέφερε.
Πέρα από τη βραχυπρόθεσμη συζήτηση για τα επιτόκια, ο Γουόρς αξιοποίησε την ομιλία του για να παρουσιάσει ένα ευρύτερο πλαίσιο σχετικά με τις απόψεις του για την οικονομία και τους παράγοντες που πρέπει να καθορίζουν τη νομισματική πολιτική.
Παράλληλα, απάντησε ευθέως στην κριτική που είχε δεχθεί για τον τρόπο επικοινωνίας του, μετά την ασταθή συνέντευξη Τύπου του Ιουλίου που είχε προκαλέσει έντονες αντιδράσεις στην αγορά ομολόγων.
Ο νέος πρόεδρος επανέλαβε τη δέσμευση ότι η Fed θα επαναφέρει τον πληθωρισμό στον στόχο του 2%, διευκρινίζοντας ότι πρόκειται για σταθερό και αμετάβλητο στόχο, ο οποίος μετράται βάσει του δείκτη τιμών προσωπικών καταναλωτικών δαπανών (PCE).
Η σαφής αυτή τοποθέτηση θα μπορούσε να κατευνάσει τις ανησυχίες που είχε δημιουργήσει τον Ιούλιο, όταν είχε αφήσει να εννοηθεί ότι ο στόχος θα μπορούσε να τροποποιηθεί.
«Τα επιτόκια δεν είναι αρκετά περιοριστικά»
Ο Γουόρς υποστήριξε επίσης ότι οι χρηματοπιστωτικές συνθήκες δεν είναι σήμερα περιοριστικές — ένας διαφορετικός τρόπος να πει ότι τα επιτόκια δεν βρίσκονται σε αρκετά υψηλό επίπεδο ώστε να ασκούν επαρκείς καθοδικές πιέσεις στον πληθωρισμό.
Πρόσθεσε ότι τα επιτόκια αποτελούν το «κυρίαρχο εργαλείο» της Fed για την επίτευξη της αποστολής της. Στο παρελθόν είχε περιγράψει την κεντρική τράπεζα ως έναν θεσμό που διαθέτει πολλαπλά εργαλεία για την επίτευξη των στόχων του.
Ωστόσο, το μήνυμά του δεν αποτέλεσε πλήρη αλλαγή πορείας. Ο Γουόρς υπερασπίστηκε επίσης την προτίμησή του να μην παρέχει συγκεκριμένα σήματα για τη βραχυπρόθεσμη κατεύθυνση των επιτοκίων, πρακτική γνωστή ως forward guidance.
Όπως είπε, η πρακτική αυτή μπορεί να διαδραματίσει θετικό ρόλο σε περιόδους κρίσης, αλλά υπό κανονικές συνθήκες ενδέχεται να αποδειχθεί παραπλανητική για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Απέρριψε επίσης τις εκκλήσεις να παρουσιάζει με σαφήνεια τη δική του βραχυπρόθεσμη εκτίμηση για την πορεία της νομισματικής πολιτικής, υποστηρίζοντας ότι οι αγορές πρέπει να διαμορφώνουν τις δικές τους απόψεις για την οικονομία.
«Μακάρι η κατανόησή μας για την οικονομία να ήταν τόσο ακριβής ώστε να μας παρέχει μια μηχανική, δοκιμασμένη και αξιόπιστη απάντηση», είπε. «Όμως οι γνώσεις μας απλώς δεν φτάνουν τόσο μακριά — τουλάχιστον όχι ακόμη — και οι παράγοντες που έχουν τη μεγαλύτερη σημασία για την ορθή άσκηση της νομισματικής πολιτικής μεταβάλλονται με την πάροδο του χρόνου».
Θετική υποδοχή από τους κεντρικούς τραπεζίτες
Η ομιλία ήταν προσεκτικά διαμορφωμένη ώστε να προσφέρει περισσότερες πληροφορίες στις χρηματοπιστωτικές αγορές, αλλά όχι υπερβολικά πολλές, και έτυχε θετικής υποδοχής από διεθνείς αξιωματούχους.
«Έκανε ορισμένες πολύ σημαντικές επισημάνσεις σχετικά με το πλαίσιο της νομισματικής πολιτικής», δήλωσε στο Bloomberg Television ο διοικητής της Τράπεζας της Αγγλίας, Άντριου Μπέιλι. «Ήταν πραγματικά μια ομιλία με ουσία».
Θετικά σχολίασε τις τοποθετήσεις του Γουόρς και η γενική διευθύντρια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα.
«Διατύπωσε με μεγάλη σαφήνεια τις απόψεις του για την εξέλιξη της νομισματικής πολιτικής σε έναν κόσμο που αλλάζει ταχύτατα», ανέφερε. «Και η δέσμευσή του στη σταθερότητα των τιμών, ότι δηλαδή το 2% είναι ο στόχος που πρέπει να πετύχει η Fed, ήταν απολύτως ξεκάθαρη».
Στη συνεδρίαση νομισματικής πολιτικής του Ιουλίου, η Fed διατήρησε αμετάβλητα τα επιτόκια, ωστόσο η απόφαση δεν ήταν ομόφωνη.
Αρκετοί αξιωματούχοι τάχθηκαν υπέρ μιας αύξησης, ενώ μια ακόμη ομάδα επισήμανε ότι θα απαιτηθεί αυστηρότερη νομισματική πολιτική εάν ο πληθωρισμός δεν αποκλιμακωθεί, σύμφωνα με τα πρακτικά της συνεδρίασης.
Παραμένει ασαφές πώς θα επιλυθούν αυτές οι διαφωνίες τους επόμενους μήνες. Ωστόσο, μετά την ομιλία στο Τζάκσον Χολ, ο Γουόρς έχει πλέον τοποθετηθεί ξεκάθαρα στο επίκεντρο της συζήτησης.
«Θεωρώ ότι παρουσίασε ένα πολύ συνεκτικό επιχείρημα υπέρ της αύξησης των επιτοκίων από τη Fed», δήλωσε η Λορέτα Μέστερ, πρώην πρόεδρος της Fed του Κλίβελαντ. «Νομίζω ότι τώρα το βάρος της απόδειξης πέφτει σε όσους θέλουν να παραμείνουν τα επιτόκια αμετάβλητα, ώστε να παρουσιάσουν ένα εξίσου πειστικό επιχείρημα».
Διαβάστε ακόμη
EasyJet: Υπερδιπλασιάζει το προσωπικό καμπίνας άνω των 50 ετών
Επιστροφή ενοικίου: Οι ημερομηνίες-κλειδιά για τις πληρωμές και ποιοι θα πάρουν δύο ενοίκια
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ