Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα προειδοποιεί ότι οι επαναλαμβανόμενες επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής δεν αποτελούν πλέον μόνο μεμονωμένα ακραία φαινόμενα, αλλά εξελίσσονται σε μια ξεχωριστή κατηγορία κινδύνου με μακροχρόνιες συνέπειες για την οικονομία και το χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Η επικεφαλής του Κέντρου Κλιματικής Αλλαγής της ΕΚΤ, Ειρήνη Χέμεσκερκ, τόνισε ότι διαμορφώνεται ένα «χρόνιο αποτύπωμα» από τις διαδοχικές κλιματικές πιέσεις, το οποίο μπορεί να προκαλέσει δευτερογενείς επιπτώσεις, διαταραχές στις εφοδιαστικές αλυσίδες και ακόμη και μείωση της παραγωγικότητας των εργαζομένων.
Ο νέος αυτός κίνδυνος αφορά μια κατάσταση όπου οι οικονομικές απώλειες από πλημμύρες, πυρκαγιές, ξηρασίες και ακραίες θερμοκρασίες επαναλαμβάνονται τόσο συχνά, ώστε επιχειρήσεις, αγορές και κυβερνήσεις δυσκολεύονται ολοένα περισσότερο να προσαρμοστούν.
Οι αγορές δεν έχουν τιμολογήσει πλήρως τον κλιματικό κίνδυνο
Η συζήτηση για τις λεγόμενες χρόνιες κλιματικές επιπτώσεις εντείνεται διεθνώς, καθώς οι επενδυτές αρχίζουν να εξετάζουν περισσότερο τις μακροπρόθεσμες επιδράσεις στην αξία των περιουσιακών στοιχείων.
Σύμφωνα με στελέχη της BlackRock, οι αγορές δεν έχουν ακόμη ενσωματώσει πλήρως τους κινδύνους αυτούς στις αποτιμήσεις. Η διαχείριση ενός ξαφνικού φυσικού φαινομένου, όπως μια μεγάλη καταστροφή, διαφέρει σημαντικά από την αντιμετώπιση μιας σταδιακής επιδείνωσης των οικονομικών συνθηκών λόγω της κλιματικής αλλαγής.
Οι συνέπειες μπορεί να είναι σημαντικές τόσο για τις επενδυτικές αποφάσεις όσο και για τη χάραξη οικονομικής πολιτικής. Ήδη οικονομολόγοι έχουν επισημάνει ότι η Ευρώπη αντιμετωπίζει πιέσεις στην ανάπτυξη λόγω των ακραίων καιρικών φαινομένων.
Νέα εργαλεία προστασίας από την ΕΚΤ
Η ΕΚΤ επιχειρεί να ενσωματώσει σταδιακά τους κλιματικούς κινδύνους στη λειτουργία της. Στο πλαίσιο αυτό εφαρμόζει προσαρμογές στις εγγυήσεις που χρησιμοποιούν οι τράπεζες για να αντλούν ρευστότητα από την κεντρική τράπεζα.
Οι μειώσεις στην αξία των εγγυήσεων (haircuts) μπορούν να φτάσουν έως και το 5% για περιουσιακά στοιχεία που επηρεάζονται από κινδύνους μετάβασης προς μια οικονομία χαμηλών εκπομπών άνθρακα.
Η διαδικασία ξεκίνησε με τα ομόλογα και από το επόμενο έτος αναμένεται να επεκταθεί και στις πιστωτικές απαιτήσεις, ενώ στο μέλλον μπορεί να εξεταστούν αντίστοιχα μέτρα για τους φυσικούς κινδύνους που συνδέονται με το κλίμα.
«Αν έχουμε περισσότερα και καλύτερα δεδομένα, θα επανεκτιμήσουμε την κατάσταση», ανέφερε η Χέμεσκερκ, υπογραμμίζοντας ότι η ΕΚΤ πρέπει να συνεχίσει να προσαρμόζει τα εργαλεία της.
Από τα ακραία φαινόμενα στον συστημικό κίνδυνο
Η αξιωματούχος της ΕΚΤ σημείωσε ότι η εστίαση σε ένα μόνο ακραίο γεγονός μπορεί να αποκρύψει την πραγματική εικόνα. Οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής αποτελούν πλέον έναν κίνδυνο για το σύνολο της οικονομίας, καθώς επηρεάζουν την παραγωγή, τις υποδομές, τις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά.
Η αύξηση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου ενισχύει αυτή την τάση, ενώ διεθνείς οργανισμοί προειδοποιούν ότι η υπέρβαση κρίσιμων ορίων της υπερθέρμανσης του πλανήτη καθίσταται ολοένα πιθανότερη.
Η Χέμεσκερκ τόνισε ότι όσο καθυστερεί η μείωση των εκπομπών, τόσο αυξάνονται οι οικονομικές επιπτώσεις. Παράλληλα, σημείωσε ότι η ταχύτητα της ενεργειακής μετάβασης αποτελεί πολιτική επιλογή, ενώ οι κεντρικές τράπεζες μπορούν να συνεχίσουν να αξιολογούν και να περιορίζουν τους κινδύνους που περνούν στο χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Με τις πλημμύρες και τις πυρκαγιές να αναμένεται ότι θα εντείνονται, η εικόνα για την οικονομία επιβαρύνεται. «Δεν περιμέναμε ότι η εξέλιξη θα ήταν τόσο ακραία ήδη από τώρα», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι οι αλλαγές εξελίσσονται ταχύτερα από ό,τι προέβλεπαν πολλά επιστημονικά μοντέλα.
Διαβάστε ακόμη
500 ευρώ στους πυροσβέστες: Η νέα παροχή με αναδρομική εφαρμογή – Ποιους αφορά το επίδομα
Ρεύμα: Νέο ηλεκτροσόκ στις τιμές με τη μεγαβατώρα στα 214 ευρώ
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ