Οι τιμές της βενζίνης από την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο βρίσκονται κοντά στην καταγραφή νέου ιστορικού υψηλού, σε επίπεδο μέσης τιμής κατά τη διάρκεια μιας προεδρικής θητείας στις ΗΠΑ, μόλις μία ημέρα πριν οι Αμερικανοί προσέλθουν στις κάλπες για τις ενδιάμεσες εκλογές, στις οποίες κυριαρχεί η ανησυχία για το αυξανόμενο κόστος ζωής.
Σύμφωνα με ανάλυση των Financial Times που βασίζεται σε ομοσπονδιακά στοιχεία, η μέση τιμή της βενζίνης κατά τη δεύτερη θητεία του Τραμπ αναμένεται να ξεπεράσει τα 3,46 δολάρια ανά γαλόνι στις 2 Νοεμβρίου, υπερβαίνοντας το προηγούμενο υψηλό που είχε καταγραφεί επί προεδρίας του Τζο Μπάιντεν.
Το ανεπιθύμητο αυτό ρεκόρ για τον Αμερικανό πρόεδρο έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι τιμές των καυσίμων, που έχουν εκτοξευθεί μετά την έναρξη του πολέμου κατά του Ιράν τον Φεβρουάριο, έχουν εξελιχθεί σε σημαντικό πολιτικό πρόβλημα για τους Ρεπουμπλικανούς ενόψει της εκλογικής αναμέτρησης αυτής της εβδομάδας.
«Οι υψηλές τιμές της ενέργειας αποτελούν βασικό παράγοντα πίσω από τις ανησυχίες για το κόστος ζωής, οι οποίες θα βρίσκονται στο επίκεντρο της σκέψης των ψηφοφόρων όταν προσέλθουν στις κάλπες», δήλωσε ο Τζέισον Μπόρντοφ, επικεφαλής του Κέντρου Παγκόσμιας Ενεργειακής Πολιτικής του Πανεπιστημίου Κολούμπια.
Όπως πρόσθεσε, οι αυξημένες τιμές της ενέργειας είναι αποτέλεσμα επιλογών της ίδιας της κυβέρνησης, οι οποίες έχουν προκαλέσει οικονομική ζημιά στη χώρα.
Από την υπόσχεση για βενζίνη στα 2 δολάρια στη νέα εκτίναξη των τιμών
Κατά την προεκλογική εκστρατεία του 2024, ο Τραμπ κατάφερε να προσελκύσει πολλούς ψηφοφόρους υποσχόμενος ότι θα μειώσει τη βενζίνη στα 2 δολάρια το γαλόνι και θα αντιμετωπίσει τον υψηλό πληθωρισμό που είχε επιβαρύνει τα αμερικανικά νοικοκυριά επί Μπάιντεν.
Ωστόσο, ο πόλεμος έχει οδηγήσει τις τιμές σε σημαντικά υψηλότερα επίπεδα.
Από την επιστροφή του Τραμπ στην προεδρία, τον Ιανουάριο του 2025, το κόστος της βενζίνης έχει αυξηθεί περισσότερο από 33%, με τη μέση τιμή να διαμορφώνεται την Κυριακή στα 4,17 δολάρια το γαλόνι, σύμφωνα με την αμερικανική ένωση αυτοκινητιστών AAA.
Πάντως, η σημερινή τιμή παραμένει χαμηλότερη από το ημερήσιο ιστορικό υψηλό των 5,02 δολαρίων, που είχε σημειωθεί επί Μπάιντεν μετά τη ρωσική εισβολή πλήρους κλίμακας στην Ουκρανία το 2022.
Ακόμη μεγαλύτερες είναι οι αυξήσεις στο ντίζελ. Κατά τη δεύτερη προεδρία Τραμπ, η τιμή του έχει ενισχυθεί περισσότερο από 70%, φτάνοντας πλέον τα 6,30 δολάρια το γαλόνι, αφού προηγουμένως είχε καταγράψει ρεκόρ στα 6,53 δολάρια τον Σεπτέμβριο.
Η άνοδος των καυσίμων έχει τροφοδοτήσει τον πληθωρισμό και έχει δημιουργήσει ένα σοβαρό εκλογικό πρόβλημα για τον πρόεδρο.
Ο δείκτης τιμών προσωπικών καταναλωτικών δαπανών (PCE) αυξήθηκε τον Σεπτέμβριο με ετήσιο ρυθμό 3,6%, έναντι 2,6% πριν από την ανάληψη των καθηκόντων του Τραμπ.
Η δυσαρέσκεια των ψηφοφόρων απειλεί τους Ρεπουμπλικανούς
Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι οι απογοητευμένοι ψηφοφόροι ενδέχεται να εκφράσουν τη δυσαρέσκειά τους απέναντι στο κόμμα του προέδρου στις εκλογές αυτής της εβδομάδας.
Αναμετρήσεις για τη Βουλή των Αντιπροσώπων και τη Γερουσία, ακόμη και σε πολιτείες που θεωρούνταν παραδοσιακά προπύργια των Ρεπουμπλικανών, εξελίσσονται σε αμφίρροπες μάχες.
Πρόσφατη έρευνα των Financial Times διαπίστωσε ότι το 56% των ψηφοφόρων θεωρεί πως η οικονομική του κατάσταση έχει επιδεινωθεί επί Τραμπ.
«Αν η σύγχρονη ζωή μπορούσε να αποτυπωθεί σε μία μόνο τιμή, αυτή θα ήταν η τιμή στην αντλία της βενζίνης», δήλωσε ο Μπομπ ΜακΝάλι, πρώην σύμβουλος ενέργειας της κυβέρνησης Τζορτζ Μπους του νεότερου και πρόεδρος της συμβουλευτικής εταιρείας Rapidan Energy.
Όπως εξήγησε, ακόμη και όταν ένας ψηφοφόρος δεν γεμίζει το ρεζερβουάρ του εκείνη την ημέρα, είναι πολύ πιθανό να βλέπει τις τιμές στα πρατήρια.
Κατά τον ΜακΝάλι, η απότομη αύξηση των τιμών των καυσίμων ισοδυναμεί με μια ξαφνική φορολογική επιβάρυνση, την οποία οι πολίτες δεν ενέκριναν και το Κογκρέσο δεν ψήφισε.
Υπενθύμισε μάλιστα ότι οι πρώην πρόεδροι Τζίμι Κάρτερ και Τζορτζ Μπους ο πρεσβύτερος είχαν αντιμετωπίσει τις πολιτικές συνέπειες παρόμοιων οικονομικών πιέσεων, σημειώνοντας ότι πρόκειται για ένα εξαιρετικά σοβαρό εμπόδιο για οποιοδήποτε κυβερνών κόμμα ενόψει εκλογών.
Ο πόλεμος με το Ιράν και το πλήγμα στην παγκόσμια αγορά καυσίμων
Το Ιράν έχει περιορίσει δραστικά τις μεταφορές πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ κατά το μεγαλύτερο μέρος του έτους. Παράλληλα, ο πόλεμος έχει προκαλέσει εκτεταμένες ζημιές σε διυλιστήρια και άλλες ενεργειακές εγκαταστάσεις στη Μέση Ανατολή.
Οι καταστροφές αυτές έχουν επιδεινώσει τα προβλήματα εφοδιασμού που είχαν ήδη δημιουργηθεί από τα ουκρανικά πλήγματα σε ρωσικά διυλιστήρια, ωθώντας τις τιμές των καυσίμων υψηλότερα σε παγκόσμιο επίπεδο.
Ο Τραμπ υπερασπίζεται την αύξηση των τιμών ως παρενέργεια ενός πολέμου που, όπως υποστηρίζει, ήταν απαραίτητος για να αποτραπεί η απόκτηση πυρηνικών όπλων από το Ιράν.
Ο ίδιος έχει δηλώσει ότι οι τιμές θα καταρρεύσουν μόλις τερματιστεί η σύγκρουση.
Σε δήλωσή της προς τους Financial Times, η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Τέιλορ Ρότζερς, υποστήριξε ότι η προστασία της εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ από τις απειλές ενός ριζοσπαστικού καθεστώτος, το οποίο επί 47 χρόνια διακηρύσσει «Θάνατος στην Αμερική», ήταν η σωστή απόφαση. Πρόσθεσε ότι ο Τραμπ είναι ο μόνος πρόεδρος που είχε το θάρρος να προχωρήσει σε αυτή την ενέργεια.
Αξιωματούχος του Λευκού Οίκου επισήμανε επίσης ότι, εάν οι τιμές προσαρμοστούν στον πληθωρισμό, ήταν υψηλότερες κατά την προεδρία Μπάιντεν.
Το ντίζελ πιέζει αγρότες και βιομηχανίες
Ιδιαίτερα σοβαρό πρόβλημα για τον Λευκό Οίκο αποτελεί τους τελευταίους μήνες η αύξηση της τιμής του ντίζελ, το οποίο είναι κρίσιμο καύσιμο για τη γεωργία και τη βιομηχανία.
Οι Ρεπουμπλικανοί στις αγροτικές περιοχές των ΗΠΑ αντιμετωπίζουν έντονες πιέσεις από τους ψηφοφόρους, καθώς το αυξημένο κόστος καυσίμων επιβαρύνει την παραγωγή και τις μεταφορές.
Σύμφωνα με υπολογισμούς των Financial Times βάσει στοιχείων της αμερικανικής Υπηρεσίας Πληροφοριών Ενέργειας (EIA), η μέση τιμή του ντίζελ από την επιστροφή του Τραμπ στην εξουσία έχει ήδη ξεπεράσει την αντίστοιχη επί Μπάιντεν.
Ειδικότερα, την περασμένη εβδομάδα έφτασε τα 4,339 δολάρια το γαλόνι, έναντι μέσης τιμής 4,076 δολαρίων κατά την προηγούμενη προεδρία.
Τα έκτακτα μέτρα Τραμπ για να συγκρατήσει τις τιμές
Ο Τραμπ έχει προχωρήσει σε μια σειρά από ασυνήθιστες παρεμβάσεις με στόχο να περιορίσει την άνοδο των τιμών στα πρατήρια.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η προσωρινή άρση περιβαλλοντικών περιορισμών και κανόνων στις θαλάσσιες μεταφορές, καθώς και η ενθάρρυνση των κυβερνητών των πολιτειών να συντονίσουν τις ενέργειές τους για την αναστολή των τοπικών ειδικών φόρων κατανάλωσης.
«Αυτή η κυβέρνηση έχει καταβάλει μεγαλύτερες προσπάθειες από οποιαδήποτε άλλη για να συγκρατήσει τις τιμές στην αντλία», δήλωσε ο ΜακΝάλι.
Ωστόσο, αναγνώρισε ότι, ανεξάρτητα από τις παρεμβάσεις που πραγματοποιούνται, οι δυνατότητες οποιασδήποτε αμερικανικής κυβέρνησης να επηρεάσει τις τιμές των καυσίμων παραμένουν περιορισμένες.
Η συμφωνία με τον Πούτιν για το ρωσικό ντίζελ
Η πλέον αμφιλεγόμενη κίνηση του Τραμπ ήταν η προσωρινή αναστολή των κυρώσεων στις εισαγωγές ρωσικού ντίζελ, στο πλαίσιο συμφωνίας με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν.
Τρία δεξαμενόπλοια, εκ των οποίων το ένα βρίσκεται στη λίστα κυρώσεων των ΗΠΑ και ένα άλλο στη λίστα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αναμένεται να εκφορτώσουν συνολικά 140.000 τόνους ντίζελ σε αμερικανικά λιμάνια, λίγες ημέρες μετά τις ενδιάμεσες εκλογές.
Ωστόσο, οι αναλυτές εκτιμούν ότι η συγκεκριμένη συμφωνία δεν πρόκειται να επηρεάσει ουσιαστικά τις τιμές βραχυπρόθεσμα, καθώς οι αρχικές ποσότητες που έχουν συμφωνηθεί είναι περιορισμένες.
Ακόμη και σε μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα, η επίδρασή της αναμένεται να παραμείνει μικρή, εκτός εάν επιτευχθεί ειρηνευτική συμφωνία μεταξύ Μόσχας και Κιέβου.
«Τελικά, πιθανότατα πολύ μικρές ποσότητες από αυτό το ντίζελ θα φτάσουν στις ΗΠΑ, επειδή η Ρωσία δεν διαθέτει μεγάλες ποσότητες για εξαγωγή», δήλωσε η Ρέιτσελ Ζιέμπα, αναλύτρια του Center for a New American Security.
Όπως εξήγησε, θα απαιτούνταν κατάπαυση του πυρός που θα κάλυπτε τις ενεργειακές υποδομές, καθώς και επαρκής χρόνος για την αποκατάσταση και την επισκευή των ρωσικών διυλιστηρίων.
Κέρδη 25,3 δισ. δολαρίων για Exxon και Chevron εν μέσω της κρίσης
Την Παρασκευή, οι αμερικανικοί πετρελαϊκοί κολοσσοί Exxon και Chevron προειδοποίησαν ότι η κρίση στην αγορά ντίζελ θα έχει διάρκεια, την ώρα που ανακοίνωσαν σχεδόν ιστορικά υψηλά κέρδη.
Τα συνολικά κέρδη των δύο εταιρειών ανήλθαν σε 25,3 δισ. δολάρια, αναδεικνύοντας την αντίθεση ανάμεσα στις υψηλές αποδόσεις του ενεργειακού κλάδου και στις πιέσεις που υφίστανται οι καταναλωτές από τις αυξημένες τιμές των καυσίμων.
Ο Τραμπ έχει προκαλέσει αντιδράσεις με τις δηλώσεις του, στις οποίες παρουσιάζει την υψηλή κερδοφορία των ενεργειακών εταιρειών ως όφελος για την αμερικανική οικονομία.
Μιλώντας σε συγκέντρωση στην Τζόρτζια, ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε χαρακτηριστικά: «Δεν με νοιάζει καθόλου, θα το πω: βγάζουμε μια ολόκληρη περιουσία».
Η τοποθέτησή του προκάλεσε αντιδράσεις σε ορισμένες περιοχές της χώρας, με επικριτές του να τον κατηγορούν ότι πανηγυρίζει για τα κέρδη των πετρελαϊκών επιχειρήσεων την ώρα που τα νοικοκυριά αντιμετωπίζουν αυξημένο κόστος ζωής.
«Ο Τραμπ και οι πάμπλουτοι φίλοι του στις μεγάλες πετρελαϊκές εταιρείες ανοίγουν σαμπάνιες, ενώ βάζουν στις τσέπες τους δισεκατομμύρια από τον πόνο των Αμερικανών», δήλωσε ο Άλεξ Γκλας, εκπρόσωπος της περιβαλλοντικής μη κερδοσκοπικής οργάνωσης Climate Power.
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.