Σαρωτικές αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού του εφάπαξ βοηθήματος επεξεργάζεται η κυβέρνηση, με στόχο να τεθεί σε εφαρμογή ένα νέο σύστημα από το 2027, το οποίο θα αντικαταστήσει το σημερινό μοντέλο που θεσπίστηκε με τον νόμο Κατρούγκαλου.
Η βασική επιδίωξη της μεταρρύθμισης είναι να αρθούν οι στρεβλώσεις του υφιστάμενου καθεστώτος, το οποίο –σύμφωνα με ειδικούς της κοινωνικής ασφάλισης– δημιουργεί σημαντικές ανισότητες, κυρίως εις βάρος των νεότερων ασφαλισμένων. Όπως επισημαίνουν, για όσους ασφαλίστηκαν μετά το 2014 το εφάπαξ έχει χάσει σε μεγάλο βαθμό τον ανταποδοτικό του χαρακτήρα, καθώς ουσιαστικά περιορίζεται στην επιστροφή των εισφορών που καταβλήθηκαν κατά τη διάρκεια του εργασιακού βίου, χωρίς ουσιαστική προσαύξηση.
Πώς υπολογίζεται σήμερα το εφάπαξ
Το ισχύον σύστημα βασίζεται σε δύο διαφορετικές περιόδους ασφάλισης.
Για τον χρόνο έως τις 31 Δεκεμβρίου 2013, το εφάπαξ υπολογίζεται με βάση το 60% του μέσου όρου των αποδοχών της καλύτερης πενταετίας της περιόδου 2009-2013, πρόβλεψη που εξακολουθεί να οδηγεί σε υψηλότερα ποσά για το συγκεκριμένο τμήμα του βοηθήματος.
Αντίθετα, για τον ασφαλιστικό χρόνο από την 1η Ιανουαρίου 2014 και μετά, εφαρμόζεται διαφορετικός τρόπος υπολογισμού, ο οποίος συνδέεται ουσιαστικά με τις καταβληθείσες εισφορές και δεν προσφέρει την ίδια ανταποδοτικότητα. Ως αποτέλεσμα, όσο αυξάνονται τα έτη ασφάλισης μετά το 2014, τόσο μειώνεται το τελικό ποσό του εφάπαξ.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις αναλυτών, το νέο αυτό τμήμα του βοηθήματος λειτουργεί στην πράξη ως μια άτοκη επιστροφή εισφορών, γεγονός που οδηγεί σε συνολικές μειώσεις που μπορεί να φθάσουν ακόμη και το 23% σε σχέση με το παλαιότερο σύστημα, με τις μεγαλύτερες απώλειες να καταγράφονται για τους ασφαλισμένους που αποχωρούν αρκετά χρόνια μετά την περίοδο αναφοράς 2009-2013.
Τι εξετάζει η κυβέρνηση
Οι αλλαγές που επεξεργάζεται το υπουργείο Εργασίας αναμένεται να οριστικοποιηθούν έως το φθινόπωρο και θα αποτελέσουν τη βάση του νέου πλαισίου που θα εφαρμοστεί από το 2027.
Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρίσκεται η επέκταση της πενταετίας αναφοράς που χρησιμοποιείται σήμερα για τον υπολογισμό του ευνοϊκότερου τμήματος του εφάπαξ, ώστε να περιοριστούν οι μεγάλες αποκλίσεις μεταξύ παλαιών και νέων ασφαλισμένων.
Παράλληλα, εξετάζεται η δημιουργία νέου μηχανισμού υπολογισμού για όσους αποχωρούν από την εργασία μετά το 2026, με στόχο ένα πιο ισορροπημένο και ανταποδοτικό σύστημα που θα μειώνει τις απώλειες και θα αντιμετωπίζει τις υφιστάμενες ανισότητες.
Οι μεγάλες διαφορές στα ποσά ανά Ταμείο
Τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του ΕΦΚΑ για το πρώτο δίμηνο του 2026 αποτυπώνουν σημαντικές διαφοροποιήσεις στα ποσά του εφάπαξ, ανάλογα με τον ασφαλιστικό φορέα.
Στο Δημόσιο, οι πολιτικοί υπάλληλοι έλαβαν κατά μέσο όρο 24.600 ευρώ, καταγράφοντας οριακή μείωση σε σχέση με το προηγούμενο έτος, ενώ για τους δημοτικούς υπαλλήλους το μέσο βοήθημα διαμορφώθηκε στα 21.200 ευρώ, αυξημένο κατά περίπου 960 ευρώ.
Στα Σώματα Ασφαλείας σημειώθηκε η μεγαλύτερη άνοδος, με το μέσο εφάπαξ να φθάνει τις 24.500 ευρώ, αυξημένο κατά περίπου 11.000 ευρώ.
Αντίθετα, οι εκπαιδευτικοί λαμβάνουν επίσης κατά μέσο όρο περίπου 24.500 ευρώ, αλλά με αισθητή μείωση σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
Για τους εργαζόμενους στα ειδικά μισθολόγια, όπως οι δικαστικοί λειτουργοί, οι γιατροί του ΕΣΥ και οι πανεπιστημιακοί, το μέσο εφάπαξ περιορίστηκε στις 40.100 ευρώ, μειωμένο κατά περίπου 2.000 ευρώ.
Στον χώρο της υγείας, οι συνταξιούχοι των δημόσιων νοσοκομείων εισέπραξαν κατά μέσο όρο 23.226 ευρώ, ποσό μειωμένο κατά 3.103 ευρώ σε σύγκριση με το 2025.
Στον αντίποδα, οι μεγαλύτερες παροχές συνεχίζουν να καταγράφονται σε πρώην ΔΕΚΟ. Οι συνταξιούχοι του ΟΣΕ έλαβαν κατά μέσο όρο περίπου 103.000 ευρώ, αυξημένα κατά 30.000 ευρώ, ενώ οι συνταξιούχοι του ΟΤΕ εισέπραξαν περίπου 52.300 ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 10.000 ευρώ.
Πτωτική ήταν η εικόνα για τους συνταξιούχους της ΔΕΗ, όπου το μέσο εφάπαξ μειώθηκε στις 44.000 ευρώ από 49.781 ευρώ το προηγούμενο έτος, καθώς και για τους συνταξιούχους της ΕΡΤ, των οποίων το μέσο καταβαλλόμενο ποσό περιορίστηκε στις 11.751 ευρώ, καταγράφοντας σημαντική υποχώρηση.
Διαβάστε ακόμη
Χατζηδάκης για την αγορά καυσίμων: Δεν θα μείνουμε με σταυρωμένα χέρια
Έφοδος στα γραφεία της Deutsche Bank στη Φρανκφούρτη για το σκάνδαλο Cum-Cum
Το νέο σούπερ γιοτ Virtuosity είναι μια πλωτή όαση με χιλιάδες λεπτομέρειες
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.