Η διαχείριση του ιδιωτικού χρέους επιστρέφει στο επίκεντρο της οικονομικής πολιτικής, καθώς εκατομμύρια φορολογούμενοι εξακολουθούν να βρίσκονται αντιμέτωποι με ληξιπρόθεσμες οφειλές προς το Δημόσιο, τα ασφαλιστικά ταμεία και τις τράπεζες. Με τις συνολικές υποχρεώσεις νοικοκυριών και επιχειρήσεων να υπερβαίνουν πλέον τα 240 δισ. ευρώ, ενεργοποιείται ένα νέο πακέτο ρυθμίσεων που επιδιώκει να δώσει περισσότερες επιλογές αποπληρωμής, να περιορίσει τον κίνδυνο αναγκαστικών μέτρων είσπραξης και να ενισχύσει την προστασία των τραπεζικών καταθέσεων. Το νέο πλαίσιο απευθύνεται σε περισσότερους από 1,5 εκατομμύριο οφειλέτες και συνδυάζει αυξημένο ακατάσχετο όριο, περισσότερες δόσεις και ειδικές προβλέψεις για όσους επιθυμούν να επανέλθουν σε καθεστώς φορολογικής συνέπειας.
Περισσότερη προστασία για καταθέσεις και εισοδήματα
Οι αλλαγές αφορούν οφειλές προς την ΑΑΔΕ, τον ΕΦΚΑ, τις τράπεζες και τις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων, δίνοντας τη δυνατότητα σε χιλιάδες πολίτες να αποφύγουν κατασχέσεις τραπεζικών λογαριασμών ή άλλων περιουσιακών στοιχείων, εφόσον ενταχθούν στις νέες ρυθμίσεις.
Η σημαντικότερη παρέμβαση αφορά την αύξηση του ακατάσχετου ορίου τραπεζικών καταθέσεων, το οποίο διαμορφώνεται πλέον στα 1.600 ευρώ, από 1.250 ευρώ που ίσχυε μέχρι σήμερα. Η μεταβολή αυτή αυξάνει κατά 350 ευρώ το ποσό που προστατεύεται από κάθε μορφής κατάσχεση, διασφαλίζοντας μεγαλύτερο μέρος των μηνιαίων εισοδημάτων των πολιτών.
Το νέο όριο καλύπτει ποσά που προέρχονται από μισθούς, συντάξεις, ενοίκια και άλλες τακτικές πιστώσεις, υπό την προϋπόθεση ότι έχει δηλωθεί εγκαίρως ο ακατάσχετος τραπεζικός λογαριασμός.
Ευκαιρία για άρση της κατάσχεσης
Μία ακόμη σημαντική καινοτομία του νέου πλαισίου αφορά τη δυνατότητα άρσης κατάσχεσης τραπεζικού λογαριασμού.
Η δυνατότητα αυτή παρέχεται μία φορά και ενεργοποιείται όταν ο οφειλέτης καταβάλει το 25% της συνολικής οφειλής και παράλληλα εντάξει σε ρύθμιση όλες τις υπόλοιπες βεβαιωμένες υποχρεώσεις του προς τη φορολογική διοίκηση.
Με τον τρόπο αυτό δίνεται μια δεύτερη ευκαιρία σε όσους είχαν ήδη υποστεί μέτρα αναγκαστικής είσπραξης, ώστε να αποκαταστήσουν σταδιακά την πρόσβασή τους στις τραπεζικές συναλλαγές.
Πώς λειτουργεί ο ακατάσχετος λογαριασμός
Η προστασία των 1.600 ευρώ δεν ενεργοποιείται αυτόματα. Προϋπόθεση αποτελεί η ηλεκτρονική δήλωση του λογαριασμού στην ειδική εφαρμογή της ΑΑΔΕ μέσω των προσωπικών κωδικών Taxisnet.
Κάθε φυσικό πρόσωπο έχει δικαίωμα να χαρακτηρίσει ως ακατάσχετο έναν μόνο τραπεζικό λογαριασμό, είτε ατομικό είτε κοινό, και μόνο σε ένα πιστωτικό ίδρυμα.
Εφόσον το υπόλοιπο του δηλωμένου λογαριασμού δεν υπερβαίνει τα 1.600 ευρώ, δεν μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο κατάσχεσης από την ΑΑΔΕ, τον ΕΦΚΑ ή τα πιστωτικά ιδρύματα. Αν όμως το διαθέσιμο ποσό υπερβεί το όριο, το επιπλέον υπόλοιπο παραμένει εκτεθειμένο σε μέτρα αναγκαστικής είσπραξης.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η σωστή δήλωση του λογαριασμού στον οποίο καταβάλλονται οι αποδοχές ή η σύνταξη του δικαιούχου, ώστε να εξασφαλίζεται η πλήρης εφαρμογή της προστασίας.
Τι αλλάζει στους κοινούς λογαριασμούς
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στις περιπτώσεις κοινών τραπεζικών λογαριασμών.
Το νέο ακατάσχετο των 1.600 ευρώ εφαρμόζεται ξεχωριστά για κάθε συνδικαιούχο μόνο εφόσον όλοι έχουν δηλώσει τον ίδιο λογαριασμό ως ακατάσχετο στην πλατφόρμα της ΑΑΔΕ.
Σε διαφορετική περίπτωση δημιουργούνται σοβαροί κίνδυνοι δεσμεύσεων ακόμη και για ποσά που βρίσκονται κάτω από το προβλεπόμενο όριο, καθώς το υπόλοιπο θεωρείται ότι ανήκει εξίσου σε όλους τους συνδικαιούχους.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί κοινός λογαριασμός στον οποίο κατατίθεται σύνταξη ύψους 1.000 ευρώ. Αν μόνο ένας από τους δύο συνδικαιούχους έχει προχωρήσει στη σχετική δήλωση, το ποσό που αναλογεί στον δεύτερο μπορεί να δεσμευθεί, ακόμη και αν το συνολικό υπόλοιπο βρίσκεται κάτω από το ακατάσχετο όριο.
Οι ειδικές προβλέψεις για περισσότερες πιστώσεις
Το νέο πλαίσιο προβλέπει ακόμη ότι όταν ένας πολίτης λαμβάνει εισόδημα από περισσότερες της μίας πηγές –όπως μισθό και σύνταξη ή αποδοχές από διαφορετικούς εργοδότες– το ακατάσχετο όριο δεν εφαρμόζεται ξεχωριστά σε κάθε πίστωση. Αντίθετα, λαμβάνεται υπόψη το συνολικό ποσό που κατατίθεται κάθε μήνα στον δηλωμένο λογαριασμό, ώστε να προσδιορίζεται το τμήμα που παραμένει προστατευμένο.
Με τον τρόπο αυτό αποφεύγονται διαφορετικές ερμηνείες κατά την εφαρμογή των μέτρων και διαμορφώνεται ένα ενιαίο καθεστώς προστασίας για όλους τους δικαιούχους, ανεξάρτητα από τον αριθμό των φορέων που καταβάλλουν τις αποδοχές ή τις συντάξεις τους.
Νέες δυνατότητες για όσους έχουν ληξιπρόθεσμα χρέη
Οι παρεμβάσεις δεν περιορίζονται μόνο στην προστασία των τραπεζικών καταθέσεων. Παράλληλα, επεκτείνονται οι επιλογές ρύθμισης για όσους έχουν οφειλές προς το Δημόσιο, τα ασφαλιστικά ταμεία και τους χρηματοδοτικούς φορείς, δίνοντας μεγαλύτερο χρονικό περιθώριο αποπληρωμής και μειώνοντας τον κίνδυνο λήψης αναγκαστικών μέτρων.
Στόχος είναι να ενθαρρυνθούν περισσότεροι οφειλέτες να ενταχθούν σε καθεστώς ρύθμισης, διατηρώντας παράλληλα τη δυνατότητα εξυπηρέτησης των υποχρεώσεών τους χωρίς να απειλείται η καθημερινή οικονομική τους λειτουργία.
Οι νέες διατάξεις επιχειρούν να ισορροπήσουν ανάμεσα στην ανάγκη είσπραξης των δημοσίων εσόδων και στην προστασία των πολιτών που δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία το ιδιωτικό χρέος εξακολουθεί να κινείται σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα.
Τι πρέπει να προσέξουν οι οφειλέτες
Η επιτυχής αξιοποίηση των νέων μέτρων προϋποθέτει έγκαιρες ενέργειες από τους ίδιους τους φορολογουμένους. Η δήλωση του σωστού IBAN ως ακατάσχετου, η παρακολούθηση των ρυθμίσεων και η συνεπής εξυπηρέτηση των δόσεων αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για να διατηρηθεί η προστασία που προβλέπει η νομοθεσία.
Όσοι παραλείψουν να δηλώσουν τον λογαριασμό τους ή δεν τηρήσουν τους όρους των ρυθμίσεων εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν τον κίνδυνο κατασχέσεων σε τραπεζικές καταθέσεις και λοιπά περιουσιακά στοιχεία.
Με τις αλλαγές αυτές επιχειρείται να δημιουργηθεί ένα πιο ευέλικτο πλαίσιο διαχείρισης των οφειλών, το οποίο προσφέρει μεγαλύτερη ασφάλεια στους συνεπείς οφειλέτες, ενώ παράλληλα διατηρεί τα εργαλεία είσπραξης για όσους δεν προχωρούν σε καμία ρύθμιση.
Διαβάστε ακόμη
ΕΚΤ: Ξένοι επενδυτές τοποθέτησαν πάνω από €1 τρισ. στις ευρωπαϊκές αγορές σε 12 μήνες (γραφήματα)
Φωτοβολταϊκά στο μπαλκόνι: Τι αλλάζει για νοικοκυριά και πώς μειώνεται ο λογαριασμός ρεύματος
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα