Μια διαδικασία που ξεκίνησε με δικαστικές προσφυγές για την επιστροφή των αναδρομικών του 11μηνου έχει εξελιχθεί σε έναν μακρύ και σύνθετο κύκλο αναμονής για περίπου 370.000 συνταξιούχους. Αντί της εφάπαξ επίλυσης του ζητήματος, η καταβολή των ποσών προχωρά σταδιακά, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις οι αρχικοί δικαιούχοι έχουν πλέον αποβιώσει και τη διαδικασία καλούνται να συνεχίσουν οι κληρονόμοι τους.
Η αναμονή για την ολοκλήρωση των υποθέσεων μπορεί να φτάσει ακόμη και τα τέσσερα χρόνια, καθώς απαιτούνται δικαστικές αποφάσεις, πιστοποιητικά τελεσιδικίας, διοικητικοί έλεγχοι, επανυπολογισμοί και εκκαθάριση των ποσών από τις αρμόδιες υπηρεσίες.
Παράλληλα, για όσους τελικά λαμβάνουν τα αναδρομικά, το ποσό που καταλήγει στον τραπεζικό λογαριασμό είναι αισθητά μικρότερο από το αρχικό μεικτό ποσό, καθώς εφαρμόζονται φόροι και κρατήσεις που σε ορισμένες περιπτώσεις περιορίζουν την καθαρή καταβολή ακόμη και κατά 40%.
Ποιοι περιμένουν ακόμη τα αναδρομικά
Από τους περίπου 370.000 συνταξιούχους που είχαν προσφύγει εγκαίρως στη Δικαιοσύνη, μέχρι σήμερα έχουν καταβληθεί αναδρομικά σε περίπου 20.000 δικαιούχους.
Για περίπου 200.000 συνταξιούχους, οι αγωγές παραμένουν σε εκκρεμότητα, καθώς οι σχετικές υποθέσεις δεν έχουν ακόμη εκδικαστεί. Για αυτή την κατηγορία, οι πληρωμές αναμένεται να μεταφερθούν χρονικά και το πιθανότερο είναι να ξεκινήσουν μέσα στο 2027, αφού προηγηθεί η ολοκλήρωση της δικαστικής διαδικασίας.
Άλλοι περίπου 150.000 συνταξιούχοι βρίσκονται σε διαφορετικό στάδιο αναμονής. Οι αγωγές τους έχουν ήδη εκδικαστεί, όμως οι αποφάσεις δεν έχουν ακόμη καθαρογραφεί και κοινοποιηθεί στον e-ΕΦΚΑ.
Από τη στιγμή που η δικαστική απόφαση κοινοποιηθεί στον e-ΕΦΚΑ, ο χρόνος για την καταβολή των αναδρομικών υπολογίζεται σε περίπου τρεις μήνες, υπό την προϋπόθεση ότι έχει ολοκληρωθεί η απαιτούμενη διαδικασία.
Ωστόσο, η έκδοση θετικής δικαστικής απόφασης δεν σημαίνει αυτομάτως ότι ακολουθεί άμεσα και η πληρωμή. Μεσολαβούν αρκετά στάδια μέχρι να ολοκληρωθεί η πίστωση των χρημάτων.
Απόφαση, τελεσιδικία και εκκαθάριση
Μετά την έκδοση μιας δικαστικής απόφασης, αυτή πρέπει πρώτα να κοινοποιηθεί στους διαδίκους. Στη συνέχεια εξετάζεται εάν έχει ασκηθεί έφεση.
Εφόσον δεν υπάρχει προσφυγή κατά της απόφασης, εκδίδεται το πιστοποιητικό τελεσιδικίας. Ο συνταξιούχος παραλαμβάνει από τον δικηγόρο του την απόφαση μαζί με το συγκεκριμένο πιστοποιητικό και στη συνέχεια συγκεντρώνει όλα τα απαραίτητα δικαιολογητικά.
Ο φάκελος διαβιβάζεται στις αρμόδιες υπηρεσίες, οι οποίες αναλαμβάνουν τον υπολογισμό και την εκκαθάριση των ποσών που δικαιούται ο κάθε συνταξιούχος.
Η διαδικασία αυτή απαιτεί πρόσθετο χρόνο, καθώς πρέπει να ελεγχθούν τα στοιχεία του ασφαλισμένου, να προσδιοριστούν οι περίοδοι ασφάλισης και να υπολογιστεί το ποσό που αντιστοιχεί σε κάθε ασφαλιστικό Ταμείο.
Μόνο αφού ολοκληρωθούν οι απαραίτητοι έλεγχοι και οι διοικητικές πράξεις μπορεί να δοθεί η εντολή για την πληρωμή.
Η πολυπλοκότητα γίνεται ακόμη μεγαλύτερη στις περιπτώσεις όπου ο αρχικός δικαιούχος έχει αποβιώσει. Τότε οι κληρονόμοι πρέπει να ολοκληρώσουν τις απαιτούμενες διαδικασίες και να προσκομίσουν τα απαραίτητα δικαιολογητικά, προκειμένου να αποδειχθεί το δικαίωμά τους στην είσπραξη των ποσών.
Αναδρομικά με τόκο 6%
Τα αναδρομικά του 11μηνου καταβάλλονται με τόκο 6% και αφορούν αποκλειστικά τους περίπου 370.000 συνταξιούχους που είχαν κινηθεί δικαστικά εγκαίρως.
Η συγκεκριμένη κατηγορία είναι ουσιαστικά εκείνη που διατήρησε ενεργό το δικαίωμα διεκδίκησης μέσω των δικαστηρίων. Μετά το 2020 θεσπίστηκε διάταξη που περιόρισε τη δυνατότητα νέων δικαστικών προσφυγών για τη συγκεκριμένη υπόθεση.
Το ζήτημα είχε προκαλέσει έντονη κινητικότητα ήδη από το καλοκαίρι του 2020, όταν οι συνταξιούχοι καλούνταν να περιμένουν και να μην προσφεύγουν μαζικά στη Δικαιοσύνη, με το επιχείρημα ότι μια τέτοια διαδικασία θα επιβάρυνε τόσο τα δικαστήρια όσο και τους ίδιους τους δικαιούχους.
Παράλληλα, είχε καλλιεργηθεί η προσδοκία ότι θα μπορούσε να δοθεί μια οριζόντια λύση για το σύνολο των συνταξιούχων που αφορούσε η υπόθεση.
Τελικά, όμως, η επιστροφή των ποσών συνδέθηκε με τις δικαστικές διεκδικήσεις όσων είχαν προσφύγει εγκαίρως, με αποτέλεσμα η διαδικασία να εξελίσσεται διαφορετικά για κάθε δικαιούχο, ανάλογα με το στάδιο στο οποίο βρίσκεται η υπόθεσή του.
Έως 40% οι κρατήσεις
Ακόμη και όταν ολοκληρωθεί η διαδικασία και εγκριθεί η πληρωμή, το ποσό που καταλήγει στον δικαιούχο μπορεί να απέχει σημαντικά από το αρχικό ύψος των αναδρομικών.
Ο λόγος είναι οι διαφορετικές κρατήσεις και φορολογικές επιβαρύνσεις που εφαρμόζονται κατά την εκκαθάριση. Σε ορισμένες περιπτώσεις, το συνολικό βάρος μπορεί να περιορίσει την καθαρή καταβολή έως και κατά 40%.
Συγκεκριμένα, στα ποσά των αναδρομικών εφαρμόζονται:
- Εισφορά υγειονομικής περίθαλψης 6%, χωρίς να υπολογίζονται οι τόκοι.
- Αυτοτελής φορολόγηση 20% επί του ποσού των αναδρομικών μετά την αφαίρεση της εισφοράς ασθένειας.
- Φόρος 15% επί των τόκων.
- Χαρτόσημο 3% επί των τόκων.
- Εισφορά υπέρ ΟΓΑ 0,6% επί του χαρτοσήμου των τόκων.
- Επιπλέον φορολογική επιβάρυνση μέσω τροποποιητικής φορολογικής δήλωσης, με τους ισχύοντες φορολογικούς συντελεστές, οι οποίοι ξεκινούν από 20% και μπορεί να αυξηθούν ανάλογα με το συνολικό εισόδημα.
Έτσι, η τελική εικόνα για κάθε συνταξιούχο διαμορφώνεται όχι μόνο από το ποσό που προκύπτει από τον υπολογισμό των αναδρομικών, αλλά και από το σύνολο των κρατήσεων και της φορολογικής μεταχείρισης που εφαρμόζεται.
Για τους χιλιάδες δικαιούχους που παραμένουν σε αναμονή, το επόμενο κρίσιμο βήμα είναι η ολοκλήρωση των δικαστικών διαδικασιών και η κοινοποίηση των αποφάσεων στον e-ΕΦΚΑ. Μόνο τότε ξεκινά το τελευταίο στάδιο της εκκαθάρισης, πριν από την καταβολή των ποσών.
Διαβάστε ακόμη
Η άμμος που αποθηκεύει ενέργεια και θερμαίνει κτήρια
Παίζει ρόλο η εμφάνιση στη δουλειά;
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ