Η εικόνα των έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας που βρίσκονται καταγεγραμμένα στη ΡΑΑΕΥ δείχνει ότι η περίοδος της άναρχης συσσώρευσης αιτήσεων αρχίζει να υποχωρεί, όχι όμως και ότι η αγορά έχει απαλλαγεί από το τεράστιο απόθεμα σχεδίων που δύσκολα θα φτάσουν ποτέ στην κατασκευή.
Οι βεβαιώσεις παραγωγού που παραμένουν σε ισχύ αντιστοιχούν σήμερα σε 65,28 GW έργων ΑΠΕ. Το μέγεθος είναι μικρότερο σε σχέση με τα 103,5 GW του 2022, ωστόσο εξακολουθεί να απέχει πολύ από την πραγματική δυνατότητα του ηλεκτρικού συστήματος να υποδεχθεί νέα έργα, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία οι περικοπές πράσινης παραγωγής γίνονται πλέον μόνιμο χαρακτηριστικό της αγοράς.
Η μεταβολή των αριθμών αποτυπώνει μια πιο προσγειωμένη αγορά. Η βεβαίωση παραγωγού είναι το πρώτο, σχετικά πρώιμο στάδιο της αδειοδοτικής διαδρομής και δεν ισοδυναμεί με ώριμη επένδυση. Για να μετατραπεί ένα σχέδιο σε έργο απαιτούνται, μεταξύ άλλων, περιβαλλοντικές εγκρίσεις, όροι σύνδεσης, εξασφάλιση γης, χρηματοδότηση, συμβάσεις προμήθειας εξοπλισμού και τελικά διαθεσιμότητα δικτύου. Από τα χιλιάδες σχέδια που παραμένουν στα μητρώα, ένα σημαντικό μέρος δεν αναμένεται να περάσει ποτέ όλα αυτά τα στάδια.
Όπως μάλιστα λένε έμπειροι τραπεζίτες, η εποχή κατά την οποία ένα έργο ΑΠΕ μπορούσε να βασίζεται σχεδόν αποκλειστικά σε προβλέψιμα και εξασφαλισμένα έσοδα υποχωρεί. Στο εξής, η αξιολόγηση θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη περισσότερες παραμέτρους: την έκθεση στις τιμές, τις περικοπές παραγωγής, την αποθήκευση, τη δυνατότητα σύνδεσης και την ποιότητα των συμβάσεων πώλησης.
Η διόρθωση στα φωτοβολταϊκά και στα αιολικά
Η υποχώρηση είναι εμφανής στις δύο βασικές τεχνολογίες. Οι εν ενεργεία βεβαιώσεις για φωτοβολταϊκά περιορίζονται σε 35,9 GW, έναντι 65,8 GW το 2022, ενώ στα αιολικά διαμορφώνονται σε 27,2 GW από 34,8 GW. Συνολικά, η ΡΑΑΕΥ καταγράφει 4.254 βεβαιώσεις ή άδειες παραγωγής.
Η μείωση αυτή δεν σημαίνει ότι το ενδιαφέρον για τις ΑΠΕ εξαντλείται. Αντιθέτως, καταδεικνύει ότι η αγορά αφήνει σταδιακά πίσω το μοντέλο της μαζικής κατοχύρωσης θέσεων και στρέφεται περισσότερο στα έργα που έχουν πιθανότητες να εξασφαλίσουν σύνδεση και να σταθούν οικονομικά σε μια αγορά με χαμηλότερες τιμές τις μεσημεριανές ώρες.
Η Ελλάδα δεν αντιμετωπίζει πλέον μόνο το ερώτημα πώς θα προσελκύσει περισσότερες ΑΠΕ. Αντιμετωπίζει κυρίως το πώς θα επιλέξει τις πιο ώριμες επενδύσεις, πώς θα τις συνδέσει και πώς θα αποφύγει να παράγει πράσινη ενέργεια σε ώρες που το σύστημα δεν μπορεί να την απορροφήσει.
Οι όροι σύνδεσης
Το πιο κρίσιμο φίλτρο παραμένει το δίκτυο. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε πρόσφατα στη Θεσσαλονίκη, ο Ιωάννης Χαραλαμπίδης, προϊστάμενος της Διεύθυνσης ΑΠΕ και Αποθήκευσης της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων, στο σύστημα μεταφοράς, από τον Απρίλιο του 2025 έως τον Απρίλιο του 2026 δόθηκαν 183 οριστικές προσφορές σύνδεσης για έργα συνολικής ισχύος 2,1 GW. Τον Απρίλιο του 2026 οι ενεργές οριστικές προσφορές σύνδεσης του ΑΔΜΗΕ έφταναν τις 1.956, αντιστοιχώντας σε 13,35 GW.
Στο δίκτυο διανομής, ο ΔΕΔΔΗΕ είχε χορηγήσει έως τον Μάιο 1.186 οριστικές προσφορές σύνδεσης, ισχύος 732,5 MW. Τα στοιχεία δείχνουν ότι η προώθηση έργων συνεχίζεται, αλλά με πολύ πιο αργό ρυθμό από εκείνον που υποδηλώνει το χαρτοφυλάκιο των αδειοδοτημένων σχεδίων.
Οι εκτιμήσεις για προσθήκη επιπλέον φωτοβολταϊκών μέσα στο 2026 αναδεικνύουν την πίεση που δημιουργείται. Χωρίς ταχύτερη ανάπτυξη δικτύων, αποθήκευσης και διασυνδέσεων, η νέα ισχύς κινδυνεύει να αυξήσει τις ώρες υπερπαραγωγής και τις περικοπές, αντί να μεταφραστεί ευθέως σε φθηνότερο ρεύμα για τους καταναλωτές.
Η αποθήκευση η επόμενη «ουρά»
Ακόμη μεγαλύτερη είναι η συσσώρευση αιτημάτων στην αποθήκευση. Οι άδειες που βρίσκονται σε ισχύ έως τον Αύγουστο φτάνουν τις 1.741, με συνολική ισχύ έκχυσης 72 GW και εγγυημένη χωρητικότητα 330 GWh. Επιπλέον, τα ειδικά έργα ΑΠΕ με αποθήκευση αντιστοιχούν σε 11,8 GW ισχύος έκχυσης και 28,1 GWh χωρητικότητας.
Οι αριθμοί αυτοί επιβεβαιώνουν ότι οι επενδυτές βλέπουν τις μπαταρίες ως αναγκαίο συμπλήρωμα των ΑΠΕ. Δεν σημαίνουν όμως ότι όλη αυτή η ισχύς θα υλοποιηθεί. Το ζητούμενο για την πολιτεία και τους διαχειριστές είναι να ξεχωρίσουν εγκαίρως τα σχέδια που διαθέτουν πραγματική ωριμότητα και μπορούν να βοηθήσουν το σύστημα στις ώρες της μεγάλης παραγωγής από ήλιο και άνεμο.
Στην αγορά εκτιμούν ότι η επόμενη μάχη των ΑΠΕ, δεν θα κριθεί στα μητρώα βεβαιώσεων. Αλλά στην ικανότητα του συστήματος να μετατρέψει ένα μικρότερο αλλά αξιόπιστο τμήμα αυτού του τεράστιου χαρτοφυλακίου σε έργα με σύνδεση, αποθήκευση και πραγματική συμβολή στη μείωση του ενεργειακού κόστους.
Διαβάστε ακόμη
Σε συναγερμό οι αγορές ομολόγων: Το εκρηκτικό κοκτέιλ που φοβίζει τους επενδυτές
Νέες ψηφιακές ταυτότητες: Τρίτη παράταση στον διαγωνισμό – Στις 12/10 το νέο deadline
Χουάνγκ (Nvidia): Η κυβερνοασφάλεια θα είναι το επόμενο μεγάλο πεδίο μάχης της τεχνητής νοημοσύνης
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ