Η ηλιακή και η αιολική ενέργεια, όταν συνδυάζονται με αποθήκευση σε μπαταρίες, αποτελούν αξιόπιστες λύσεις και ήδη σήμερα παρέχουν οικονομικά αποδοτική ηλεκτρική ενέργεια σε 24ωρη βάση, σύμφωνα με νέα έκθεση του International Renewable Energy Agency (IRENA).
Η έκθεση «24/7 renewables: The economics of firm solar and wind» επιβεβαιώνει ότι, σε περιοχές με υψηλό ηλιακό και αιολικό δυναμικό, οι υβριδικές λύσεις σε συνδυασμό με αποθήκευση μπορούν να παρέχουν ηλεκτρική ενέργεια όλο το εικοσιτετράωρο με χαμηλότερο κόστος από τα ορυκτά καύσιμα.
Όπως αναφέρεται ειδικότερα, η ηλιακή και η αιολική ενέργεια έχουν γίνει οι φθηνότερες πηγές νέας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας παγκοσμίως, παρέχοντας αξιόπιστα μεγάλους όγκους καθαρής ενέργειας με την πάροδο του χρόνου. Ωστόσο, καθώς η διείσδυση των ΑΠΕ αυξάνεται, ως κεντρική πρόκληση της ενεργειακής μετάβασης αναδεικνύονται η επάρκεια και η ευελιξία. Δηλαδή, η διασφάλιση ότι η καθαρή ηλεκτρική ενέργεια είναι διαθέσιμη όποτε και όπου χρειάζεται, όχι μόνο όταν οι συνθήκες είναι ευνοϊκές.
Επειδή η παραγωγή ηλιακής και αιολικής ενέργειας ποικίλλει ανάλογα με τον καιρό και την ώρα της ημέρας, η παροχή ενέργειας όλο το εικοσιτετράωρο απαιτεί πρόσθετες επενδύσεις σε αποθήκευση και ευελιξία του συστήματος. Αυτή η «σταθεροποίηση» – δηλαδή ο μετασχηματισμός της μεταβλητής παραγωγής ΑΠΕ σε μια συνεχή, αξιόπιστη παροχή- είναι επομένως κρίσιμη για την αξιολόγηση της οικονομικής πλευράς των ΑΠΕ στα τρέχοντα και μελλοντικά συστήματα ηλεκτρικής ενέργειας.
Γίνεται και σήμερα
Η έκθεση προσεγγίζει αυτό το ζήτημα, αξιολογώντας το κόστος σταθεροποίησης σε επίπεδο περιουσιακού στοιχείου και όχι μέσω μοντέλων ευελιξίας σε επίπεδο συστήματος και των επιπτώσεών τους στο κόστος. Υποδεικνύει ότι τα ηλιακά φωτοβολταϊκά (PV) και τα χερσαία αιολικά με συστήματα αποθήκευσης ενέργειας από μπαταρίες (BESS) μπορούν να παρέχουν αξιόπιστα και οικονομικά αποδοτικά ηλεκτρική ενέργεια όλο το εικοσιτετράωρο σε ευνοϊκές συνθήκες πόρων.
Σε ζώνες υψηλού δυναμικού ηλιακής και αιολικής ενέργειας, τα βέλτιστα διαμορφωμένα συστήματα μπορούν ήδη να παρέχουν ηλεκτρική ενέργεια όλο το εικοσιτετράωρο σε κόστος χαμηλότερο από τα ορυκτά καύσιμα και σε τιμές που, μόλις κατασκευαστούν οι υποδομές, είναι σε μεγάλο βαθμό προστατευμένες από την αστάθεια του κόστους καυσίμων και τις διαταραχές του εφοδιασμού, όπως δείχνουν οι πρόσφατες αναταράξεις στις παγκόσμιες αγορές ορυκτών καυσίμων μετά την κρίση στο Στενό του Ορμούζ.
Υβριδικά συστήματα και BESS
Σύμφωνα με την έκθεση, η ηλιακή και η αιολική ενέργεια συνδυάζονται ολοένα και περισσότερο με BESS σε υβριδικές διαμορφώσεις. Αυτά τα συστήματα βελτιστοποιούν τη χρήση περιορισμένων συνδέσεων δικτύου, μετατοπίζουν την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας σε ώρες υψηλότερης αξίας και μειώνουν την έκθεση στην αστάθεια των τιμών.
Έτσι, τα φωτοβολταϊκά και τα αιολικά μαζί με αποθήκευση συσσωρευτών (BESS) βρίσκονται επίσης σε καλή θέση για να εξυπηρετήσουν τους πιο απαιτητικούς χρήστες ηλεκτρικής ενέργειας – συμπεριλαμβανομένων των Data Centers, των ενεργοβόρων υποδομών τεχνητής νοημοσύνης και άλλων προηγμένων projects – που χρειάζονται αδιάλειπτη, υψηλής ποιότητας ενέργεια.
Τα μεγάλα έργα ήδη καταδεικνύουν την τεχνική και εμπορική σκοπιμότητα αυτής της προσέγγισης.
Το συγκρότημα Al Dhafra των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, για παράδειγμα, θα συνδυάσει 5,2 GW ηλιακής ενέργειας με 19 γιγαβατώρες (GWh) αποθήκευσης σε μπαταρίες για να παρέχει σταθερή ισχύ 1 GW καθαρής ηλεκτρικής ενέργειας – ισοδύναμη με έναν μεγάλο θερμοηλεκτρικό σταθμό – με εκτιμώμενο σταθερό κόστος 70 USD/μεγαβατώρα (MWh).
Παράλληλα, στις ΗΠΑ η ηλιακή ενέργεια μαζί με αποθήκευση έχουν μετατοπιστεί από μια εξαίρεση σε ένα ολοένα και συχνότερα ακολουθούμενο μοντέλο, με το μερίδιο των νέων ηλιακών συστημάτων κοινής ωφέλειας να αυξάνεται ραγδαία και να προβλέπεται ότι θα αποτελέσουν την πλειονότητα εντός αυτής της δεκαετίας, σύμφωνα με αναλυτές του κλάδου.
Τέτοια έργα δείχνουν πως τα υβριδικά συστήματα ΑΠΕ είναι πλέον σε θέση να παρέχουν υπηρεσίες που κάποτε συνδέονταν αποκλειστικά με τη συμβατική παραγωγή.
Ταχύτερη ανάπτυξη
Καθώς η ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας από κέντρα δεδομένων, τεχνητή νοημοσύνη και ενεργοβόρες βιομηχανίες επιταχύνεται, όχι μόνο το κόστος αλλά και η ταχύτητα ανάπτυξης αναδεικνύεται ως ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των υβριδικών ανανεώσιμων συστημάτων.
Τα φωτοβολταϊκά και αιολικά σε συνδυασμό με BESS που βρίσκονται σε κοινή εγκατάσταση μπορούν συνήθως να κατασκευαστούν και να τεθούν σε λειτουργία εντός ενός έως δύο ετών, μόλις εξασφαλιστούν οι άδειες και η σύνδεση στο δίκτυο, δηλαδή σημαντικά ταχύτερα από μια νέα μονάδα φυσικού αερίου σε πολλές αγορές. Επιπλέον, η προσθήκη αποθήκευσης σε μπαταρίες επιτρέπει πιο μεταβλητή ανανεώσιμη χωρητικότητα στα υπάρχοντα σημεία σύνδεσης στο δίκτυο, μειώνοντας τα χρονοδιαγράμματα ανάπτυξης και τις δαπανηρές αναβαθμίσεις μεταφοράς.
Ενεργειακή θωράκιση
Όπως τονίζεται στην έκθεση, η στρατηγική αξία αυτών των πλεονεκτημάτων εκτείνεται πέρα από το επίπεδο του κόστους.
Οι πρόσφατοι γεωπολιτικοί κραδασμοί δείχνουν ξεκάθαρα ότι η εξάρτηση από τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα εκθέτει τις οικονομίες σε αστάθεια τιμών και διαταραχές εφοδιασμού. Σε αυτό το πλαίσιο, η ανανεώσιμη ηλεκτρική ενέργεια – και ιδιαίτερα τα υβριδικά συστήματα 24 ώρες το 24ωρο – προσφέρει μια δομικά διαφορετική πρόταση: ο πόρος είναι τοπικός, το οριακό κόστος παραγωγής χαμηλό, οι μακροπρόθεσμες τιμές σε μεγάλο βαθμό αποσυνδεδεμένες από τις παγκόσμιες αγορές εμπορευμάτων. Ακόμη, η σταθερή, ευέλικτη προσφορά μπορεί να παρασχεθεί με προβλέψιμο, μειούμενο κόστος, προσφέροντας μια φυσική αντιστάθμιση έναντι της αστάθειας των τιμών των ορυκτών καυσίμων για κάθε μεγάλο καταναλωτή ηλεκτρικής ενέργειας.
Καθώς οι τεχνολογίες ωριμάζουν και το κόστος συνεχίζει να μειώνεται, η αξιοποίηση αυτών των δυνατοτήτων αποτελεί ολοένα και περισσότερο ζήτημα πολιτικών αποφάσεων και στρατηγικής. Σε πολλές χώρες, οι αγορές ηλεκτρικής ενέργειας, οι υποδομές δικτύου και τα πλαίσια προμηθειών δεν ανταμείβουν ακόμη επαρκώς την αξία που μπορούν να προσφέρουν τα υβριδικά συστήματα ΑΠΕ. Έτσι η αντιμετώπιση αυτών των «κενών» μέσω μεταρρυθμίσεων σχεδιασμού της αγοράς με στόχο την ευελιξία και τη σταθερότητα, θα καθορίσει τον ρυθμό με τον οποίο όλα τα παραπάνω θα εφαρμοστούν ευρέως στην πράξη.
Διαβάστε ακόμη
Ο Γιάννης Μασούτης νέος Πρόεδρος στην Ενωση Σούπερ Μάρκετ Ελλάδος
ΚΕΦΙΜ: Παραμένει βαρίδι το συνταξιοδοτικό για τους φορολογούμενους στην ΕΕ
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα