Νέα επιβάρυνση στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς και στο κόστος λειτουργίας των επιχειρήσεων προδιαγράφει η πορεία της αγοράς καυσίμων, καθώς μέρος των αυξήσεων που έχουν ήδη καταγραφεί στις τιμές των διυλιστηρίων δεν έχει φτάσει ακόμη στην αντλία. Την ίδια στιγμή, η αντίστροφη μέτρηση για τη λήξη των μέτρων στήριξης τη Δευτέρα ενισχύει την αβεβαιότητα για το ύψος στο οποίο μπορεί να βρεθούν βενζίνη και πετρέλαιο κίνησης από την 1η Σεπτεμβρίου.
Η εικόνα είναι ήδη επιβαρυμένη σε ολόκληρη τη χώρα. Η μέση πανελλαδική τιμή της αμόλυβδης βενζίνης βρίσκεται στα 2,015 ευρώ το λίτρο, ενώ το diesel κίνησης έχει φτάσει στα 2,020 ευρώ. Πλέον, ελάχιστες περιοχές της χώρας διατηρούν μέσες τιμές κάτω από το ψυχολογικό όριο των 2 ευρώ.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι ότι η σημερινή εικόνα στα πρατήρια δεν ενσωματώνει ακόμη ολόκληρη την άνοδο που έχει προηγηθεί στη χονδρική. Κατά την τελευταία εβδομάδα, οι αυξήσεις από τα διυλιστήρια υπολογίζονται σε 11 έως 12 λεπτά στο πετρέλαιο και σε 6 έως 7 λεπτά στη βενζίνη. Στην τελική τιμή καταναλωτή, ωστόσο, έχουν περάσει μέχρι στιγμής περίπου 3 λεπτά στο diesel και 5 λεπτά στη βενζίνη.
Η χρονική υστέρηση εξηγείται από τον τρόπο με τον οποίο ανανεώνονται τα αποθέματα των πρατηρίων. Χρειάζονται συνήθως επτά έως οκτώ εργάσιμες ημέρες μέχρι μια μεταβολή στις τιμές των διυλιστηρίων να αποτυπωθεί πλήρως στην αντλία. Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και χωρίς νέα άνοδο στη χονδρική, υπάρχει ήδη συσσωρευμένη πίεση που αναμένεται να εμφανιστεί σταδιακά στις λιανικές τιμές.
Η 1η Σεπτεμβρίου και το σενάριο των 2,25 ευρώ
Η μεγαλύτερη αβεβαιότητα, ωστόσο, αφορά την επόμενη ημέρα των μέτρων στήριξης στα καύσιμα. Το υφιστάμενο πλαίσιο ολοκληρώνεται στις 31 Αυγούστου και, εφόσον δεν υπάρξει παράταση ή νέα παρέμβαση, η αγορά κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπη με απότομη αναπροσαρμογή των τιμών.
Σήμερα λειτουργούν ουσιαστικά τρεις διαφορετικές παρεμβάσεις. Τα ελληνικά διυλιστήρια απορροφούν 10 λεπτά ανά λίτρο στη βενζίνη και 5 λεπτά στο πετρέλαιο κίνησης, ενώ στο diesel προστίθεται επιπλέον κρατική στήριξη 10 λεπτών.
Η ταυτόχρονη λήξη αυτών των μέτρων θα μπορούσε να μεταφέρει ένα σημαντικό μέρος της επιβάρυνσης απευθείας στον καταναλωτή. Με τα σημερινά δεδομένα, στην αγορά εκτιμάται ότι χωρίς παράταση και ενίσχυση της κρατικής παρέμβασης, η βενζίνη θα μπορούσε να κινηθεί γύρω στα 2,20 ευρώ το λίτρο από την 1η Σεπτεμβρίου και το πετρέλαιο κίνησης να φτάσει ακόμη και στα 2,25 ευρώ.
Οι επόμενες ημέρες θεωρούνται επομένως καθοριστικές, καθώς θα πρέπει να αποσαφηνιστεί εάν θα συνεχιστεί η στήριξη και με ποια μορφή. Το ενδεχόμενο παράτασης παραμένει ανοιχτό, καθώς η κυβέρνηση παρακολουθεί τόσο τις διεθνείς ενεργειακές τιμές όσο και την πορεία της αγοράς στο εσωτερικό.
Η πίεση του diesel σε ολόκληρη την οικονομία
Ιδιαίτερη σημασία έχει η εξέλιξη της τιμής του πετρελαίου κίνησης, καθώς οι συνέπειες μιας νέας αύξησης δεν περιορίζονται στο κόστος μετακίνησης των νοικοκυριών.
Το diesel αποτελεί βασικό καύσιμο για τις εμπορευματικές μεταφορές και συνεπώς μια σημαντική ανατίμησή του περνά σταδιακά στην αλυσίδα παραγωγής και διακίνησης προϊόντων. Υψηλότερο μεταφορικό κόστος σημαίνει μεγαλύτερες επιβαρύνσεις για επιχειρήσεις, προμηθευτές και λιανεμπόριο, με κίνδυνο μέρος αυτών να μετακυλιστεί τελικά στις τιμές καταναλωτή.
Η εξέλιξη αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία η ακρίβεια παραμένει βασικό πρόβλημα για τα νοικοκυριά. Μια παρατεταμένη άνοδος του diesel θα μπορούσε επομένως να λειτουργήσει ως πρόσθετος πληθωριστικός παράγοντας και να περιορίσει την αποκλιμάκωση των τιμών σε άλλες κατηγορίες αγαθών.
Πετρέλαιο θέρμανσης: Η μεγάλη διαφορά σε σχέση με πέρυσι
Η ανησυχία επεκτείνεται ήδη και στον επόμενο χειμώνα, παρότι η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης αρχίζει στις 15 Οκτωβρίου και μέχρι τότε μπορούν να αλλάξουν σημαντικά τα δεδομένα στις διεθνείς αγορές.
Εάν η εμπορική περίοδος ξεκινούσε με τις σημερινές συνθήκες, η τιμή του πετρελαίου θέρμανσης θα βρισκόταν περίπου στα 1,83 έως 1,84 ευρώ το λίτρο. Η σύγκριση με την προηγούμενη χρονιά αποτυπώνει το μέγεθος της διαφοράς, καθώς πέρυσι η περίοδος διάθεσης είχε αρχίσει περίπου από τα 1,07 ευρώ.
Σε επίπεδο οικογενειακού προϋπολογισμού, η απόσταση είναι ιδιαίτερα μεγάλη. Μια παραγγελία 1.000 λίτρων, η οποία πέρυσι κόστιζε περίπου 1.070 ευρώ, με τις σημερινές τιμές θα πλησίαζε τα 1.830 ευρώ, δηλαδή θα απαιτούσε περίπου 760 ευρώ περισσότερα.
Πρόκειται, βεβαίως, για θεωρητικό υπολογισμό με βάση τα τρέχοντα δεδομένα και όχι για πρόβλεψη της τιμής εκκίνησης στις 15 Οκτωβρίου. Μέχρι τότε, η διεθνής αγορά πετρελαίου μπορεί να έχει αποκλιμακωθεί αισθητά, ιδιαίτερα εάν περιοριστούν οι γεωπολιτικές εντάσεις και αυξηθεί η διαθέσιμη προσφορά.
Στο τραπέζι η παράταση της στήριξης
Η μεταβλητότητα στις διεθνείς αγορές καθιστά δύσκολη οποιαδήποτε ασφαλή εκτίμηση για τους επόμενους μήνες. Οι γεωπολιτικές εξελίξεις εξακολουθούν να επηρεάζουν έντονα το ενεργειακό κόστος, ενώ ακόμη και μικρές μεταβολές στην προσφορά μπορούν να οδηγήσουν σε γρήγορες αλλαγές στις διεθνείς τιμές.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, το ενδεχόμενο παράτασης των επιδοτήσεων σε βενζίνη και πετρέλαιο κίνησης παραμένει κρίσιμο για την αγορά. Η συνέχιση των παρεμβάσεων θα μπορούσε να λειτουργήσει ως ανάχωμα απέναντι στις ανατιμήσεις που έχουν ήδη συσσωρευτεί, ενώ η απότομη διακοπή τους θα άφηνε μεγαλύτερο μέρος του κόστους να περάσει στην αντλία.
Τι προσφέρουν τα καύσιμα περισσότερων οκτανίων
Ξεχωριστό ζήτημα αποτελεί η διαφορά μεταξύ της απλής αμόλυβδης και των ακριβότερων καυσίμων 98 ή 100 οκτανίων. Η επιλογή πρέπει πρωτίστως να γίνεται με βάση τις προδιαγραφές που έχει ορίσει ο κατασκευαστής του αυτοκινήτου, καθώς συγκεκριμένοι κινητήρες είναι σχεδιασμένοι να λειτουργούν με υψηλότερο αριθμό οκτανίων.
Τα ενισχυμένα καύσιμα μπορούν σε ορισμένες περιπτώσεις να συμβάλουν στην καλύτερη λειτουργία και καθαρότητα του κινητήρα, ενώ ενδέχεται να προσφέρουν βελτιωμένη απόδοση και χαμηλότερη κατανάλωση. Αυτό μπορεί να περιορίζει μέρος της διαφοράς που πληρώνει ο οδηγός στην αντλία, καθώς με την ίδια ποσότητα καυσίμου μπορεί να καλύπτονται περισσότερα χιλιόμετρα.
Σε κάθε περίπτωση, το άμεσο ζήτημα για την αγορά παραμένει η επόμενη ημέρα των επιδοτήσεων. Με μέρος των αυξήσεων των διυλιστηρίων να μην έχει ακόμη ενσωματωθεί στις λιανικές τιμές, οι αποφάσεις για την 1η Σεπτεμβρίου θα κρίνουν εάν η βενζίνη και το diesel θα παραμείνουν κοντά στα σημερινά επίπεδα ή θα ακολουθήσει ένας νέος γύρος αισθητών ανατιμήσεων.
Διαβάστε επίσης
Ενέργεια: Σε σταθερά ανοδική τροχιά ρεύμα και φυσικό αέριο
Ρύθμιση 72 δόσεων: Τα τρία «αγκάθια» για τους οφειλέτες και τι ζητά η αγορά να αλλάξει
Τα κλειδιά για υψηλότερες συντάξεις
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ