Μπροστά σε μια νέα φάση προσαρμογής του πλαισίου λειτουργίας των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας βρίσκεται η ελληνική αγορά ηλεκτρισμού, καθώς το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ετοιμάζει νομοθετική παρέμβαση με στόχο να ενισχύσει την οικονομική βιωσιμότητα των επενδύσεων και να αντιμετωπίσει στρεβλώσεις που έχουν αναδειχθεί από τη ραγδαία διείσδυση των ΑΠΕ στο ενεργειακό σύστημα.
Η σχετική ρύθμιση, η οποία αναμένεται να κατατεθεί στη Βουλή το επόμενο διάστημα, τροποποιεί το υφιστάμενο καθεστώς ενίσχυσης για τους παραγωγούς που έχουν συνάψει Συμβάσεις Ενίσχυσης Διαφορικής Προσαύξησης (ΣΕΔΠ), εισάγοντας αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζονται οι ώρες μηδενικών και αρνητικών τιμών στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.
Στόχος της παρέμβασης είναι να προσφέρει μεγαλύτερη σταθερότητα στα έσοδα των επενδυτών, σε μια περίοδο όπου η αυξημένη παραγωγή από φωτοβολταϊκά και αιολικά πάρκα οδηγεί ολοένα συχνότερα σε φαινόμενα μηδενικών τιμών στην Αγορά Επόμενης Ημέρας.
Τι αλλάζει στις αποζημιώσεις των παραγωγών
Με βάση το ισχύον καθεστώς, οι παραγωγοί ΑΠΕ που διαθέτουν ΣΕΔΠ δεν λαμβάνουν λειτουργική ενίσχυση για την ενέργεια που παράγεται όταν οι τιμές στην αγορά παραμένουν μηδενικές για περισσότερες από δύο συνεχόμενες ώρες.
Η νέα ρύθμιση μεταβάλλει αυτή την προσέγγιση. Οι παραγωγοί θα συνεχίσουν να αποζημιώνονται για την παραγόμενη ενέργεια ακόμη και στις περιπτώσεις όπου η τιμή εκκαθάρισης της Αγοράς Επόμενης Ημέρας παραμένει στο μηδέν, προστατεύοντας έτσι ένα σημαντικό μέρος των εσόδων τους.
Παράλληλα, η απώλεια της ενίσχυσης θα ενεργοποιείται μόνο όταν καταγράφονται αρνητικές τιμές για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των δύο συνεχόμενων ωρών. Με τον τρόπο αυτό η αγορά προσαρμόζεται καλύτερα στις νέες συνθήκες που δημιουργεί η αυξημένη διείσδυση των ΑΠΕ, χωρίς να επιβαρύνονται υπέρμετρα οι επενδύσεις.
Η αλλαγή αυτή αποτελεί αποτέλεσμα διαβουλεύσεων σε ευρωπαϊκό επίπεδο και αποσκοπεί στη διατήρηση της επενδυτικής ελκυστικότητας του κλάδου σε μια περίοδο που η παραγωγή από ανανεώσιμες πηγές αυξάνεται με ιδιαίτερα υψηλούς ρυθμούς.
Εφόσον η διάταξη εγκριθεί από τη Βουλή, θα τεθεί σε ισχύ αναδρομικά από την 1η Ιουνίου 2026, προσφέροντας άμεση ανακούφιση σε παραγωγούς που έχουν ήδη επηρεαστεί από τις νέες συνθήκες της αγοράς.
Η έκρηξη των επενδύσεων στα φωτοβολταϊκά
Οι αλλαγές έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία η ελληνική αγορά ΑΠΕ συνεχίζει να αναπτύσσεται με εντυπωσιακή ταχύτητα. Το 2025 τα φωτοβολταϊκά συγκέντρωσαν το μεγαλύτερο μέρος των νέων επενδύσεων στον κλάδο, επιβεβαιώνοντας τη δυναμική που έχει αποκτήσει η συγκεκριμένη τεχνολογία.
Η νέα εγκατεστημένη ισχύς από φωτοβολταϊκά αντιστοιχούσε σε ποσοστό 84,2% του συνόλου των νέων έργων ΑΠΕ που προστέθηκαν στην αγορά. Παράλληλα, κατασκευάστηκαν τουλάχιστον 800 MW επιπλέον φωτοβολταϊκών σταθμών, οι οποίοι δεν πρόλαβαν να συνδεθούν στο ηλεκτρικό σύστημα εντός του 2025 και μεταφέρονται για σύνδεση μέσα στο 2026.
Ισχυρή παρέμεινε και η παρουσία της αιολικής ενέργειας. Η συνολική εγκατεστημένη αιολική ισχύς που λειτουργούσε στο ελληνικό δίκτυο στο τέλος του 2025 ανήλθε στα 5.695 MW, επιβεβαιώνοντας τη σταθερή ανάπτυξη του κλάδου και τη σημαντική συμβολή του στο ενεργειακό μείγμα της χώρας.
Η διαρκής αύξηση της παραγωγής από ΑΠΕ δημιουργεί νέες προκλήσεις για τη λειτουργία του συστήματος, καθώς οι ώρες υπερπροσφοράς ηλεκτρικής ενέργειας γίνονται ολοένα συχνότερες, ιδιαίτερα κατά τις περιόδους υψηλής ηλιοφάνειας.
Επιτάχυνση των έργων αποθήκευσης
Παράλληλα με τις αλλαγές στο καθεστώς ενίσχυσης, το υπουργείο προωθεί ένα ευρύτερο σχέδιο παρεμβάσεων που στοχεύει στην ενίσχυση της αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας και στη βελτίωση της διαχείρισης των αυξανόμενων ποσοτήτων πράσινης παραγωγής.
Κεντρικός στόχος είναι η εγκατάσταση 700 MW συστημάτων αποθήκευσης έως το τέλος Ιουνίου του 2026, σύμφωνα με τα ορόσημα που έχουν τεθεί στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Ταυτόχρονα συνεχίζεται η διαδικασία αξιολόγησης νέων έργων αποθήκευσης που έχουν υποβληθεί στο υπουργείο, τόσο μέσω των ειδικών κατηγοριών αδειοδότησης όσο και μέσω εμπορικών επενδυτικών σχεδίων. Η ανάπτυξη μπαταριών μεγάλης κλίμακας θεωρείται απαραίτητη προκειμένου να απορροφάται μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής από ΑΠΕ και να περιορίζονται οι αναγκαστικές περικοπές ενέργειας.
Στο ίδιο πλαίσιο προωθείται και η έκδοση υπουργικής απόφασης για τον μηχανισμό αναδιανομής των περικοπών, με στόχο να διασφαλιστεί πιο δίκαιη κατανομή των επιβαρύνσεων μεταξύ των διαφορετικών σταθμών παραγωγής.
Μεταφορά της κατανάλωσης στις ώρες υψηλής παραγωγής
Η στρατηγική του υπουργείου δεν περιορίζεται μόνο στην πλευρά της παραγωγής. Εξίσου σημαντική θεωρείται η προσαρμογή της κατανάλωσης στις ώρες όπου υπάρχει άφθονη και φθηνή πράσινη ενέργεια.
Για τον λόγο αυτό έχουν ήδη τεθεί σε εφαρμογή εργαλεία που ενθαρρύνουν τους καταναλωτές να μεταφέρουν μέρος της ζήτησής τους σε περιόδους υψηλής παραγωγής από ΑΠΕ. Ανάμεσα σε αυτά περιλαμβάνονται το διζωνικό τιμολόγιο αλλά και τα δυναμικά τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας, τα οποία είναι διαθέσιμα στα νοικοκυριά από τον Απρίλιο του 2026.
Η φιλοσοφία πίσω από τις παρεμβάσεις αυτές είναι ότι η επόμενη φάση της ενεργειακής μετάβασης δεν απαιτεί μόνο περισσότερες επενδύσεις σε φωτοβολταϊκά και αιολικά πάρκα, αλλά και ένα πιο ευέλικτο ενεργειακό σύστημα, ικανό να αποθηκεύει, να διαχειρίζεται και να αξιοποιεί αποτελεσματικότερα κάθε παραγόμενη μεγαβατώρα πράσινης ηλεκτρικής ενέργειας. Με αυτόν τον τρόπο επιδιώκεται να διατηρηθεί η αναπτυξιακή δυναμική των ΑΠΕ, περιορίζοντας παράλληλα τις στρεβλώσεις που προκαλεί η ολοένα μεγαλύτερη συμμετοχή τους στην αγορά ηλεκτρισμού.
Διαβάστε ακόμη
AI: Το στοίχημα των 11 τρισ. δολαρίων και η άνοδος των «omniscalers» (γραφήματα)
Επενδυτικό κρεσέντο στην ελληνική ναυτιλία (pics)
Ποια είναι τα επαγγέλματα του μέλλοντος (λίστα + pic)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.