Η διεθνής αγορά πετρελαίου αφήνει σταδιακά πίσω της μία από τις πιο έντονες περιόδους αναταράξεων των τελευταίων ετών, με τις τιμές να επιστρέφουν πλέον στα επίπεδα όπου βρίσκονταν πριν από την έναρξη της πολεμικής κρίσης στη Μέση Ανατολή. Η αποκλιμάκωση των γεωπολιτικών εντάσεων, η σταδιακή αποκατάσταση της κυκλοφορίας μέσω των Στενών του Ορμούζ και οι ενδείξεις προόδου στις συνομιλίες μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν μεταβάλλουν ριζικά το κλίμα, ενισχύοντας την προσφορά και περιορίζοντας τους φόβους για νέες ελλείψεις στην αγορά.
Η μεταστροφή αυτή έρχεται λίγες μόλις εβδομάδες μετά τις εκτιμήσεις ότι το κλείσιμο της σημαντικότερης ενεργειακής θαλάσσιας οδού του κόσμου θα μπορούσε να οδηγήσει το αργό σε νέα ιστορικά υψηλά. Αντί όμως για νέα έκρηξη των τιμών, οι αγορές προεξοφλούν πλέον ότι η προσφορά θα αυξηθεί αισθητά τους επόμενους μήνες.
Το Brent επιστρέφει στα επίπεδα πριν από τον πόλεμο
Η καθοδική πορεία του πετρελαίου συνεχίζεται και σήμερα Τετάρτη 1/7, με το Brent να υποχωρεί ακόμη και κάτω από τα 72,48 δολάρια ανά βαρέλι, δηλαδή την τιμή που είχε πριν ξεσπάσει η κρίση στη Μέση Ανατολή. Συγκεκριμένα το Brent σημειώνει πτώση κατά 2,44% στα 71,17 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό West Texas Intermediate υποχωρεί κατά 2% στα 68,12 δολάρια.
Η αποκλιμάκωση αυτή ολοκληρώνει μια περίοδο ακραίας μεταβλητότητας, κατά την οποία οι τιμές είχαν εκτοξευθεί ακόμη και πάνω από τα 125 δολάρια το βαρέλι. Παρά τις ανησυχίες που κυριάρχησαν τότε στις διεθνείς αγορές, τα πλέον απαισιόδοξα σενάρια δεν επιβεβαιώθηκαν ποτέ.
Σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη αυτή διαδραμάτισε η χαμηλότερη του αναμενομένου ζήτηση, κυρίως από την Κίνα, η αξιοποίηση εναλλακτικών διαδρομών μέσω αγωγών για τις εξαγωγές της Μέσης Ανατολής, αλλά και η αποδέσμευση ποσοτήτων από τα στρατηγικά αποθέματα πολλών χωρών.
Η επιστροφή των τιμών κάτω από τα προπολεμικά επίπεδα δημιουργεί πλέον προσδοκίες για αποκλιμάκωση των τιμών της βενζίνης και περιορισμό των πληθωριστικών πιέσεων στις μεγάλες οικονομίες.
Η αγορά αλλάζει κατεύθυνση
Οι αναλυτές κάνουν λόγο για πλήρη αλλαγή σκηνικού, καθώς μετά την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ οι επενδυτές θεωρούν ολοένα και πιθανότερο ότι η παγκόσμια προσφορά θα υπερβεί τη ζήτηση τόσο βραχυπρόθεσμα όσο και σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα.
Η κίνηση των δεξαμενόπλοιων μέσω του Ορμούζ αυξάνεται σταθερά τις τελευταίες ημέρες. Πριν από τον πόλεμο, από τη συγκεκριμένη θαλάσσια δίοδο περνούσε περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και φυσικού αερίου. Σήμερα, οι εκτιμήσεις αναφέρουν ότι οι εξαγωγές πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο έχουν ήδη ανακάμψει περίπου στα δύο τρίτα των φυσιολογικών επιπέδων, ενώ ο ρυθμός μείωσης των διεθνών αποθεμάτων εμφανίζει σαφή επιβράδυνση.
Παρότι οι διαπραγματεύσεις ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν εμπόδια, κυρίως γύρω από το πυρηνικό πρόγραμμα και το ζήτημα της εκεχειρίας στον Λίβανο, η αισιοδοξία ότι μπορεί να υπάρξει μια πιο μόνιμη συμφωνία έχει ήδη ενθαρρύνει περισσότερα δεξαμενόπλοια να διέρχονται από τα Στενά με ενεργοποιημένα τα συστήματα εντοπισμού τους.
Οι κίνδυνοι παραμένουν
Παρά τη σαφή βελτίωση του κλίματος, οι γεωπολιτικοί κίνδυνοι δεν έχουν εξαλειφθεί. Ένα από τα βασικά σημεία ανησυχίας αφορά το ενδεχόμενο το Ιράν να επιβάλει τέλη διέλευσης στα πλοία που χρησιμοποιούν τα Στενά του Ορμούζ μετά τη λήξη της μεταβατικής περιόδου. Το ζήτημα αυτό έχει ήδη αναδειχθεί ως κρίσιμο σημείο των συνομιλιών με τις Ηνωμένες Πολιτείες, με την Ουάσιγκτον να διαμηνύει ότι μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να αποτελέσει εμπόδιο για την επίτευξη οριστικής συμφωνίας.
Την ίδια στιγμή, η πτώση των τιμών επαναφέρει στο προσκήνιο το ενδεχόμενο σημαντικής υπερπροσφοράς τα επόμενα χρόνια. Οι πρόσφατες εκτιμήσεις κάνουν λόγο για πλεόνασμα στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου μέσα στο 2027, καθώς η αυξημένη παραγωγή αναμένεται να ξεπεράσει την κατανάλωση.
Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι τόσο απλή. Η αγορά κατάφερε να απορροφήσει το πρωτοφανές κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ επειδή αξιοποιήθηκαν σε μεγάλη κλίμακα στρατηγικά αποθέματα πετρελαίου. Οι ποσότητες αυτές θα πρέπει πλέον να αναπληρωθούν, διαδικασία που ενδέχεται να απορροφήσει σημαντικό μέρος της επιπλέον προσφοράς και να περιορίσει την ένταση του αναμενόμενου πλεονάσματος. Για τον λόγο αυτό, αρκετοί αναλυτές εκτιμούν ότι, παρά την εντυπωσιακή αποκλιμάκωση των τελευταίων ημερών, η ισορροπία στην αγορά πετρελαίου εξακολουθεί να παραμένει εύθραυστη και εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις γεωπολιτικές εξελίξεις.
Διαβάστε ακόμη
Αλλάζουν οι κανόνες αξιολόγησης των τραπεζών – Πιο κοντά οι διασυνοριακές συγχωνεύσεις (πίνακας)
Η παράδοση που κάνει τα πιο ευτυχισμένα παιδιά στον κόσμο
Euronext Athens: Και μετά τις 2500 μονάδες που πάμε;
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα