search icon

Επιχειρήσεις

Slush 2026: Επενδύσεις 81 δισ. δολαρίων στην Ευρώπη, αλλά η AI μεγαλώνει το χάσμα με τις ΗΠΑ – Δείτε φωτογραφίες

Η Atomico προβλέπει άλμα 62% στις χρηματοδοτήσεις, την ώρα που οι ιδρυτές του Skype και της Bolt προειδοποιούν για τα ευρωπαϊκά εμπόδια - Οι προβλέψεις του συνιδρυτή του LinkedIn, οι κινήσεις της ελληνικής αποστολής και τα σχέδια της Lexroom για είσοδο στην Ελλάδα

Η Ευρώπη συγκεντρώνει πλέον περισσότερους νέους ιδρυτές τεχνολογικών επιχειρήσεων από τις ΗΠΑ, οι επενδύσεις στις startups της αυξάνονται κατά 62%, αλλά το μερίδιό της στην παγκόσμια χρηματοδότηση έχει υποχωρήσει στο 9%. Αυτή η αντίφαση βρέθηκε στο επίκεντρο της πρώτης ημέρας του Slush 2026 στο Ελσίνκι, όπου κορυφαίοι επιχειρηματίες και επενδυτές προειδοποίησαν ότι η ήπειρος κινδυνεύει να χάσει ακόμη περισσότερο έδαφος στην κούρσα της τεχνητής νοημοσύνης. Σε αυτό το περιβάλλον διεκδικούν τη δική τους θέση και οι ελληνικές startups και τα επενδυτικά σχήματα που συμμετέχουν στη διοργάνωση με την αποστολή της Endeavor Greece.

«Οι ιδρυτές των επιχειρήσεών μας δεν είναι το πρόβλημα. Το πρόβλημα είναι τα κεφάλαιά μας», ήταν η χαρακτηριστική τοποθέτηση του κ. Tom Wehmeier, Partner και Head of Intelligence της Atomico, παρουσιάζοντας από την κεντρική σκηνή τη φετινή έκθεση State of European Tech.

Λίγο αργότερα, ο συνιδρυτής του Skype κ. Niklas Zennström και ο ιδρυτής της Bolt κ. Markus Villig έθεταν ένα ακόμη ζήτημα: γιατί μια ευρωπαϊκή εταιρεία χρειάζεται να ξεπεράσει περισσότερα εμπόδια για να αναπτυχθεί σε σχέση με έναν ανταγωνιστή της στις ΗΠΑ. Ο πρώτος μίλησε για το «μειονέκτημα έδρας» που δημιουργεί η ίδια η Ευρώπη, ενώ ο δεύτερος προειδοποίησε ότι ακόμη και μικρές καθυστερήσεις μπορούν να κρίνουν ποιος θα επικρατήσει σε μια παγκόσμια αγορά.

ο συνιδρυτής του Skype κ. Niklas Zennström και ο ιδρυτής της Bolt κ. Markus Villi

Την ίδια ώρα, η ελληνική αποστολή της Endeavor Greece, με την υποστήριξη της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΑΤΕ), ξεκινούσε το δικό της πρόγραμμα επαφών και παρουσιάσεων. Από τις εκδηλώσεις της πρώτης ημέρας προέκυψε και μια είδηση με ελληνικό ενδιαφέρον, καθώς η ιταλική Lexroom, που αναπτύσσει εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης για δικηγόρους, συμπεριλαμβάνει την Ελλάδα στα σχέδια διεθνούς επέκτασής της.

Η αντίφαση

Οι επενδύσεις στην ευρωπαϊκή τεχνολογία αναμένεται να φτάσουν φέτος τα 81 δισ. δολάρια, από 50 δισ. δολάρια το 2025, σύμφωνα με την Atomico. Εφόσον επιβεβαιωθεί η πρόβλεψη, το 2026 θα αποτελέσει τη δεύτερη καλύτερη χρονιά στην ιστορία του κλάδου, μετά το 2021, όταν είχαν επενδυθεί 94 δισ. δολάρια. Η εκτίμηση βασίζεται στα διαθέσιμα στοιχεία έως το τέλος Σεπτεμβρίου.

Η ανάπτυξη δεν περιορίζεται στις χρηματοδοτήσεις. Περίπου 40.000 άνθρωποι ξεκίνησαν φέτος τεχνολογικές επιχειρήσεις στην Ευρώπη, αριθμός αυξημένος κατά 36% σε σχέση με πέρυσι. Στην ήπειρο αντιστοιχεί πλέον το 29% των νέων ιδρυτών παγκοσμίως, έναντι 28% στις ΗΠΑ, ενώ η συνολική αξία του ευρωπαϊκού τεχνολογικού οικοσυστήματος υπολογίζεται στα 4,4 τρισ. δολάρια.

Παρά την πρόοδο, η απόσταση από τις ΗΠΑ μεγαλώνει. Το μερίδιο της Ευρώπης στις παγκόσμιες επενδύσεις τεχνολογίας έχει περιοριστεί από το 20% το 2022 στο 9% φέτος, κυρίως εξαιτίας της τεράστιας συγκέντρωσης κεφαλαίων στον αμερικανικό κλάδο της τεχνητής νοημοσύνης.

Είναι χαρακτηριστικό ότι οι ευρωπαϊκές επενδύσεις σε AI και υπολογιστικές υποδομές υπερδιπλασιάστηκαν, φτάνοντας τα 20 δισ. δολάρια, όταν στις ΗΠΑ ανήλθαν στα 284 δισ. δολάρια. Η Ευρώπη συγκεντρώνει επίσης μόλις το 7% της παγκόσμιας υπολογιστικής ισχύος που καταγράφει η έρευνα, έναντι 72% των ΗΠΑ.

Ο κ. Wehmeier στάθηκε ιδιαίτερα στην αδυναμία αξιοποίησης των ευρωπαϊκών αποταμιεύσεων και των κεφαλαίων των συνταξιοδοτικών ταμείων για τη χρηματοδότηση της καινοτομίας. Η ήπειρος, υποστήριξε, διαθέτει επιστήμονες, επιχειρηματίες και κεφάλαια, αλλά εξακολουθεί να δυσκολεύεται να τα συνδυάσει με την ταχύτητα που απαιτεί ο διεθνής ανταγωνισμός.

«Αν η Ευρώπη δημιουργεί τις τεχνολογίες, αλλά τις κατέχουν άλλοι, έχουμε κάνει μόνο τη μισή δουλειά», προειδοποίησε, επιμένοντας ότι η ανάπτυξη των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων πρέπει να συνοδεύεται από τη δυνατότητα διατήρησης της οικονομικής τους αξίας στην ήπειρο.

Οι ελληνικές κινήσεις

Η πρόσβαση σε κεφάλαια και η δυνατότητα διεθνούς ανάπτυξης βρέθηκαν στο επίκεντρο και των δραστηριοτήτων της ελληνικής αποστολής.

Το πρόγραμμα της Τετάρτης περιλάμβανε επίσκεψη στο Business Finland, τον φινλανδικό οργανισμό που στηρίζει την καινοτομία και την επιχειρηματική ανάπτυξη, καθώς και συνάντηση για ζητήματα τεχνολογικής πολιτικής, με συντονισμό της Index Ventures και συμμετοχή κυβερνητικών εκπροσώπων.

Στο περίπτερο της Endeavor, το ενδιαφέρον στράφηκε κυρίως στις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι νέες τεχνολογικές επιχειρήσεις όταν επιχειρούν να περάσουν από την έρευνα στην αγορά και να εξασφαλίσουν τα πρώτα κεφάλαια για την ανάπτυξή τους.

Σε αυτή την κατεύθυνση κινήθηκαν οι παρουσιάσεις του κ. Νίκου Βογιατζή της Corallia Ventures και του κ. Tarik Dutkuner της Skybound VC. Ο πρώτος ανέπτυξε την επενδυτική προσέγγιση του fund για επιχειρήσεις που δημιουργούν τεχνολογίες αιχμής, ενώ ο δεύτερος επικεντρώθηκε στη χρηματοδότηση εταιρειών deep tech στα πρώτα στάδια της λειτουργίας τους.

Ο κ. Νίκος Βογιατζής της Corallia Ventures

Το ενδιαφέρον στράφηκε στη συνέχεια στο physical AI, δηλαδή στις εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης σε μηχανές και συστήματα που αλληλεπιδρούν με τον φυσικό κόσμο. Στη σχετική παρουσίαση συμμετείχαν ο κ. Γιάννης Ευτυχίου της 33East και ο κ. Χάρης Χριστοφή της κυπριακής Orom AI.

Ο κ. Χριστοφή περιέγραψε μια διαφορετική πλευρά της προσπάθειας δημιουργίας τεχνολογικών επιχειρήσεων σε μικρότερες αγορές. Η Orom AI αξιοποιεί την επιστροφή στην Κύπρο επιστημόνων που έχουν σπουδάσει ή εργαστεί στο εξωτερικό, συγκροτώντας μια ομάδα με υψηλή τεχνική εξειδίκευση.

Η δυσκολία, όπως εξήγησε, εμφανίζεται όταν η εταιρεία πρέπει να περάσει από την έρευνα στην εμπορική ανάπτυξη. Εκεί εντοπίζει ένα από τα σημαντικότερα κενά της ευρωπαϊκής αγοράς, καθώς είναι δυσκολότερο να βρεθούν στελέχη με την εμπειρία που απαιτείται για την προώθηση σύνθετων τεχνολογικών προϊόντων σε διεθνείς πελάτες.

Για την Orom AI, το στοίχημα είναι να αναπτύξει τεχνολογία που θα επιτρέπει στις μηχανές να λειτουργούν σε πραγματικά περιβάλλοντα, αντί να απαιτείται κάθε φορά η προσαρμογή του χώρου στις ανάγκες τους. Πρόκειται για έναν από τους τομείς στους οποίους η τεχνητή νοημοσύνη επιχειρεί πλέον να περάσει από τις ψηφιακές εφαρμογές στη βιομηχανία και στη ρομποτική.

Στο ίδιο πρόγραμμα, ο κ. Αναστάσιος Οικονόμου της iGrow Venture Partners παρουσίασε την προσέγγιση του επενδυτικού σχήματος για τη δημιουργία και υποστήριξη τεχνολογικών οικοσυστημάτων.

Ο κ. Αναστάσιος Οικονόμου της iGrow Venture Partners

Το μειονέκτημα

Το πρόβλημα της ανάπτυξης ευρωπαϊκών επιχειρήσεων σε διεθνή κλίμακα απασχόλησε και τη συζήτηση των κ. Zennström και κ. Villig, δύο επιχειρηματιών που γνωρίζουν από πρώτο χέρι τις δυσκολίες επέκτασης πέρα από τα σύνορα μιας μικρής χώρας.

Ο συνιδρυτής του Skype χρησιμοποίησε μια αθλητική παρομοίωση. Στο ποδόσφαιρο ή στο χόκεϊ, είπε, η ομάδα που αγωνίζεται στην έδρα της έχει συνήθως πλεονέκτημα. Στην ευρωπαϊκή τεχνολογία, όμως, συμβαίνει το αντίθετο.

«Έχουμε δημιουργήσει ένα μειονέκτημα έδρας», ανέφερε, εξηγώντας ότι η ενιαία αγορά εξακολουθεί να λειτουργεί με διαφορετικούς εθνικούς κανόνες, διοικητικές διαδικασίες και περιορισμούς που καθυστερούν τις επιχειρήσεις.

Ο κ. Villig περιέγραψε τις συνέπειες αυτών των καθυστερήσεων μέσα από την εμπειρία της Bolt. Στον τεχνολογικό κλάδο, εξήγησε, μια επιχείρηση που αναπτύσσεται κατά 5% ή 10% βραδύτερα από τον ανταγωνιστή της μπορεί μέσα σε λίγα χρόνια να βρεθεί πολύ πίσω, καθώς η διαφορά επηρεάζει διαδοχικά την προσέλκυση πελατών, την πρόσβαση σε κεφάλαια και τη δυνατότητα πρόσληψης καλύτερων στελεχών.

Η συζήτηση είχε ιδιαίτερο βάρος λόγω της κοινής εσθονικής αφετηρίας των δύο επιχειρηματιών. Το Skype υπήρξε μια από τις πρώτες μεγάλες διεθνείς επιτυχίες που συνδέθηκαν με την Εσθονία, δημιουργώντας μια γενιά στελεχών με εμπειρία στην ανάπτυξη τεχνολογικών εταιρειών. Από το ίδιο οικοσύστημα προέκυψε αργότερα και η Bolt.

Για τον κ. Zennström, η Ευρώπη χρειάζεται περισσότερα κεφάλαια, λιγότερη γραφειοκρατία και ταχύτερες αποφάσεις. Όπως σημείωσε, τα ευρωπαϊκά συνταξιοδοτικά ταμεία κατευθύνουν ελάχιστο μέρος των διαθέσιμων πόρων τους σε venture capital, παρότι η ήπειρος διαθέτει σημαντικό επενδυτικό πλούτο.

«Ποτέ δεν είναι αργά», απάντησε όταν ρωτήθηκε αν η Ευρώπη προλαβαίνει να ανταγωνιστεί τις ΗΠΑ στην τεχνητή νοημοσύνη. Έσπευσε, ωστόσο, να προσθέσει ότι η τεχνολογική ανάπτυξη αποτελεί πλέον κρίσιμο ζήτημα για την οικονομία, την ανθεκτικότητα και τη διεθνή θέση της Ευρώπης.

Η επόμενη AI

Στην επόμενη φάση της τεχνητής νοημοσύνης επικεντρώθηκε ο συνιδρυτής του LinkedIn κ. Reid Hoffman, ο οποίος κάλεσε τους επιχειρηματίες να μη σχεδιάζουν τις εφαρμογές τους αποκλειστικά με βάση όσα μπορεί να κάνει σήμερα η τεχνολογία.

O Reid Hoffman

Ο ίδιος μίλησε για το «SaaSpocalypse», τον όρο που χρησιμοποιείται για να περιγράψει τις ανατροπές που προκαλεί η AI στις εταιρείες λογισμικού με συνδρομητικά μοντέλα.

Κατά την εκτίμησή του, οι εταιρείες λογισμικού δεν πρόκειται να εξαφανιστούν, αλλά θα χρειαστεί να αλλάξουν ριζικά τον τρόπο με τον οποίο δημιουργούν και προσφέρουν τα προϊόντα τους. Η δυνατότητα παραγωγής κώδικα με τη βοήθεια της AI επιτρέπει πλέον σε πολύ περισσότερους ανθρώπους να αναπτύσσουν εφαρμογές, περιορίζοντας ορισμένα από τα παραδοσιακά πλεονεκτήματα των μεγάλων εταιρειών.

«Δεν σχεδιάζεις με βάση το πού βρίσκεται η AI σήμερα ή χθες, αλλά με βάση το πού περιμένεις να βρίσκεται σε τρεις, έξι ή δώδεκα μήνες», εξήγησε, περιγράφοντας τη λογική των νέων επιχειρήσεων που δημιουργούνται εξαρχής γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη.

Ο κ. Hoffman αναφέρθηκε επίσης στις δυνατότητες της AI στην επιστημονική έρευνα, φέρνοντας ως παράδειγμα τη Manas AI, την εταιρεία που έχει συνιδρύσει με τον κ. Siddhartha Mukherjee και η οποία επιχειρεί να αξιοποιήσει την τεχνολογία στην ανακάλυψη νέων θεραπειών για τον καρκίνο.

Παρά την αισιοδοξία του, αναγνώρισε ότι η ανθρώπινη κρίση εξακολουθεί να έχει καθοριστικό ρόλο σε πολλές δραστηριότητες. Χαρακτηριστική ήταν η εκτίμησή του ότι ένα venture capital fund που θα ανέθετε σήμερα αποκλειστικά στην AI τις επενδυτικές του αποφάσεις δύσκολα θα πετύχαινε καλές αποδόσεις.

Η Lexroom στην Ελλάδα

Μια πιο πρακτική πλευρά της διεθνούς ανάπτυξης τεχνολογικών επιχειρήσεων αναδείχθηκε στην εκδήλωση «Scaling Unicorns from Elsewhere», που συνδιοργάνωσε η Endeavor με το The Recursive.

Ανάμεσα στους συμμετέχοντες ήταν ο κ. Paolo Fois, συνιδρυτής της ιταλικής Lexroom, η οποία αναπτύσσει εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης για δικηγόρους και μικρά δικηγορικά γραφεία.

Ο ίδιος αποκάλυψε ότι η εταιρεία σχεδιάζει να επεκταθεί στην Ελλάδα, μαζί με την Τουρκία, τη Ρουμανία και την Πολωνία, συνεχίζοντας την ανάπτυξή της στην περιοχή μετά τη Βουλγαρία.

Η επιλογή των νέων αγορών δεν γίνεται τυχαία. Όπως εξήγησε ο κ. Fois, η Lexroom εξετάζει αρχικά τη διάρθρωση του δικηγορικού κλάδου, δίνοντας έμφαση στις χώρες όπου δραστηριοποιούνται πολλά μικρά γραφεία και ανεξάρτητοι δικηγόροι. Στη συνέχεια δοκιμάζει το ενδιαφέρον της αγοράς μέσα από περιορισμένες καμπάνιες προσέλκυσης πελατών και αξιολογεί τη δυνατότητα πρόσβασης στα νομικά δεδομένα που χρειάζεται η τεχνολογία της.

Η εταιρεία θεωρεί ότι αρκετές αγορές της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης έχουν μείνει σχετικά έξω από το ενδιαφέρον των μεγαλύτερων ανταγωνιστών, δημιουργώντας περιθώρια για την ανάπτυξη εξειδικευμένων εφαρμογών AI.

«Η φιλοδοξία να ανταγωνιστείς διεθνώς πρέπει να υπάρχει από την πρώτη ημέρα», ήταν το μήνυμα του κ. Fois προς τους ιδρυτές νέων επιχειρήσεων, επισημαίνοντας ότι η δημιουργία μιας εταιρείας στην Ιταλία ή σε κάποια άλλη ευρωπαϊκή χώρα δεν πρέπει να περιορίζει εξαρχής τους στόχους της.

Στην ίδια εκδήλωση, ο κ. Alexander Lefterov της βουλγαρικής Tiger Technology αναφέρθηκε στη σημασία της τεχνολογικής υπεροχής και των συνεργασιών για την προσέλκυση μεγάλων διεθνών πελατών. Όπως εξήγησε, για μια μικρότερη εταιρεία δεν αρκεί να διαθέτει ένα καλό προϊόν. Χρειάζεται επίσης να κερδίσει την εμπιστοσύνη των συνεργατών που ήδη εξυπηρετούν τους μεγάλους οργανισμούς και μπορούν να ανοίξουν τον δρόμο για μια νέα τεχνολογική λύση.

Η εμπειρία αυτών των επιχειρήσεων δείχνει και το στοίχημα που αντιμετωπίζουν οι ελληνικές startups στο Slush. Η πρόσβαση σε επενδυτές είναι σημαντική, αλλά εξίσου κρίσιμη είναι η δυνατότητα να αποκτήσουν πελάτες και συνεργασίες έξω από την εγχώρια αγορά. Οι επαφές που πραγματοποιούνται αυτές τις ημέρες στο Ελσίνκι μπορούν να ανοίξουν τέτοιες προοπτικές. Το αν θα οδηγήσουν σε νέες χρηματοδοτήσεις και εμπορικές συμφωνίες θα φανεί στην πορεία.

Exit mobile version